ABD Kürtlerle görüşmeden Irak’a müdahale etmedi. Irak’a müdahale gerekçesini de daha çok Saddam kuvvetleri tarafından Halepçe’ye, yani Kürtlere atılan binlerce kişinin öldüğü kimyasal silah üzerine oturttu.
ABD’nin Irak müdahalesinde karada Peşmerge gücüne ihtiyacı vardı, o nedenle Irak’a girmeden ilk Kürtleri aradı.
Saddam kuvvetleri dağılıp operasyon bittiğinde, Mesud Barzani ve Celal Talabani’nin kararlı tutumu sonucunda ABD, Kürtlerin Irak anayasasına girmesini ve federasyon olmasını sağladı.
Mesud Barzani ve Celal Talabani statü konusunda diretmese, işi baştaki sözlere bıraksa Irak’ta sadece Saddam idam edilmiş olacaktı; Kürtlere de en fazla kendi bölgelerinde belediye yönetimi düşecekti.
***
ABD Suriye iç savaşına müdahil olurken Kürtler silahlanmış, kendi bölgelerinde kanton ilan etmişti.
ABD Suriye’ye Irak’taki gibi Kürtlere muhtaç bir şekilde girmedi, görüşerek de girmedi; girdiğinde de sadece IŞİD konusunda Kürtlerle işbirliği yaptı.
Kürtler ise statü konusunda ABD ile sözleşme yapacakları yerde Beşar Esad ile uzlaşma ve anlaşma yolunu seçtiler.
ABD askerleriyle yıllarca omuz omuza duran Kürtler ABD’yi Suriye’de Kürtler için bir statü konusunda ikna edemedi, çünkü ABD’nin de buna niyeti yoktu.
Şu anda ise, Kürtlerin Suriye’deki geleceği, Kürtleri günahları kadar sevmeyen komşu devletlerin ve Ahmed Şara’nın insafına kalmış durumda. İran müdahalesi buradaki gelişmeleri Kürtlerin lehine çevirir mi, bilinmez.
***
ABD, İsrail ile birlikte İran’a saldırı düzenlemeden önce İran’daki Kürt Peşmerge gücü ve diğer Kürt partilerle diyalog kurdu.
ABD Başkanı Trump, daha ilk gün Irak Kürdistan Bölgesi’nden KDP Genel Başkanı Mesud Barzani ile YNK Genel Başkanı Bafıl Talabani ile de telefonda görüştü.
ABD uçakları şimdi en çok Kürt bölgesindeki İran ordu hedeflerini ateş altına alıyor.
ABD’nin Irak’ı da kapsayan Kürtlerle dirsek teması, bir kara savaşı hazırlığını akla getirmiyor değil.
Yönetimin kara müdahalesiyle devrilmesi durumunda çok uluslu İran’ı, en düşük ihtimalle Irak benzeri federasyon sistemi bekliyor.
***
Savaş sürerken, İran molla rejiminin de her geçen gün gücü biraz daha tükenirken DEM Parti, İran’daki Kürtlere “üçüncü yol” öneriyor.
Yani gelecek yönetime biat etme ve belediyeleri yönetme işi.
Devlet Bahçeli ise PKK'yi devre dışı bırakmakla övünüyor.
İran'da 47 yıl boyunca her gün idam edilen Kürtler, molla rejiminin olası çöküşü ardından kendilerini mi yönetecek yoksa belediyeleri mi, buna yine ABD ve İsrail ile Kürt liderliği karar verecek.
Belki erken iyimser bir tahmin ama görünen o ki, İran rejiminin devrilmesi sonrasında buradaki Kürtler, Suriye’deki Kürtlerin yaşadığı sıkıntıyı yaşamayacak.
Yorum Yazın