Van Milletvekili Zülküf Uçar, 4 bin 971 Kürtçe şarkının Türkçeleştirilerek özgün dilinden ve kültürel köklerinden koparıldığı iddiasıyla Meclis araştırması açılmasını istedi. Uçar, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile TRT arşivlerinin incelenmesini, eserlerin özgün kimliklerinin tespit edilmesini ve Kürtçe müzik eğitiminin kurumsal güvenceye alınmasını talep etti.
VANMED HABER MERKEZİ - DEM Parti Van Milletvekili Zülküf Uçar, Kürt müzik mirasının tarihsel süreç içerisinde özgün dilinden, kaynak kişilerinden ve kültürel bağlamından koparıldığı iddialarının araştırılması amacıyla Meclis Başkanlığına araştırma önergesi sundu.
Önergede, müzikolog Veysi Varlı’nın araştırmalarına atıfta bulunularak, incelenen 28 bin şarkı arasında 4 bin 971 Kürtçe eserin Türkçeleştirildiğinin tespit edildiği belirtildi. Söz konusu eserlerin Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Türkiye Radyo Televizyon Kurumu (TRT) arşivlerine Türkçe eserler olarak kaydedildiği ileri sürüldü.
Antep ve Diyarbakır’daki derleme çalışmaları gündemde
Araştırma önergesinin gerekçesinde, Kürtlerin yoğun yaşadığı kentlerde yürütülen müzik derleme faaliyetlerinin Kürtçe eserlerin özgün kimliklerinden koparılmasına yol açtığı iddia edildi.
Veysi Varlı’nın araştırmasına dayandırılan açıklamada, derleme çalışmaları kapsamında Antep’te tek seferde 260, Diyarbakır’da ise yaklaşık 600 şarkının toplandığı ifade edildi. Bu eserlerin özgün Kürtçe sözlerinden ve tarihsel köklerinden koparılarak resmî repertuvarlara Türkçe olarak dahil edildiği öne sürüldü.
Kürt sanatçıların eserlerinin kaynakları tartışılıyor
Önergede, Kürt müziğinin önemli isimlerinden M. Arif Ciziri ve Hesen Ciziri'nin eserlerinin Türkçeye çevrildiği iddiasına da yer verildi. Ayrıca “Kerkük Türküleri” adı altında derlenen 86 şarkının ve Hesen Zirek’e ait eserlerin de Türkçeleştirildiği ileri sürüldü.
Uçar, eserlerin derlenme tarihleri, notalarının yazıldığı dönemler ve kaynak kişilerine ilişkin bilgilerin Kültür ve Turizm Bakanlığı ile TRT arşivlerinde bulunduğunu belirterek, bu kayıtların bilimsel araştırmalara açılmasının önemine dikkat çekti.
Kürtçe müzik eğitimi için kurumsal destek talebi
Araştırma önergesinde yalnızca arşiv kayıtlarının incelenmesi değil, Kürt müziğinin tarihsel ve akademik temellerinin araştırılması için gerekli çalışmaların yürütülmesi de istendi.
Bu kapsamda, Türkçeleştirildiği belirtilen 4 bin 971 eserin notalarının yeniden yazılması, özgün sözlerinin deşifre edilmesi ve eserlerin kaynak kişilerinin belirlenmesi gerektiği ifade edildi.
Önergede ayrıca ilkokuldan liseye, konservatuvardan akademiye kadar Kürtçe müzik eğitiminin geliştirilmesi, ortak bir müfredat oluşturulması ve bu alanda uzman eğitmenlerin yetiştirilmesi için kurumsal mekanizmaların kurulması talep edildi.
Arşivlerin araştırmacılara açılması istendi
Zülküf Uçar, Meclis araştırması önergesinde Kültür ve Turizm Bakanlığı ile TRT arşivlerinin şeffaf biçimde incelemeye açılmasını, Kürt müzik mirasının özgün diline ve tarihsel kaynaklarına uygun şekilde kayıt altına alınmasını istedi.
Önergenin gerekçesinde, kültürel mirasın korunmasının eşitlik, kültürel çoğulculuk ve insan hakları ilkeleri açısından önem taşıdığı vurgulandı. Kürt müziğinin tarihine ilişkin akademik çalışmaların desteklenmesi ve anadilinde müzik-sanat eğitiminin kurumsal güvenceye kavuşturulması için yasal ve idari tedbirlerin belirlenmesi çağrısı yapıldı.
Yorum Yazın