Göçerlerin dili... (Video)

ZIMANE KOÇERANGÖÇERLERİN DİLİ - Anonim-

DEMSAL/MEVSİMDemsal: MevsimDemsalî: MevsimlikDema Çandînî: Ekim ZamanıDema Hilanînî: Ürün kaldırma/toplama zamanıWAR/YURTBerî: koyunların sağım yeriBarroj: Güneş alan yamaçÇewlîk: ÇiftlikDılav: Pınarların başından başlayarak aşağı doğru açılmış su birikintisi çukurlarıGom: Yayla evi; Davar yeriGom: AğılGomé Pez: Koyun ağılıGomé Manga: İnek ağılı Gund: KöyGundî: KöylüGor: MezarGoristan: MezarlıkHavîn: YazHavînî: YazlıkMaxal/Meğel/Mexel: Koyun sürüsünün yatırıldığı yerMérg: Otlak, meraNol: DereNova: SıraPeg/Pak: Çadır yeri. 2.Küçük korunaklı yerSarsi: GölgelikSavîş: Zehirli otTırb: MezarWar/ Vor: Yurt, yer, konak yeriWare Bahare : İlk yerleşilen yaylaWaré Havînî: Yaz bölgesiWaré Payîzî: Sonbahar bölgesi Xedanî: Koyunlara tuz verilmesi, tuz verilen yassı taşlardan oluşan alan.Ziving: KışlıkZivistan: Kış yatırıldığı yer.KOÇKoç: GöçKoçber: 1.Göçmen, 2.muhacir 3. Göçmen hayvanlar.Koçer: Oba, Obada yaşayan halk, konar-göçer.Koçkırın: Göç etmekKELÛPEL /ARAÇ-GEREÇAfir: YemlikAvreng / Bır kırın, Porzın / Parzın: Hayvanın yününü kesmek için kullanılan makas.Barsik: Palanın boyun altı ipiBarver: Palanın bele bağlanan ipiBazbend: Kola takılan ayetli muska Bilûr: KavalBirrak: Koyun kırkma makasıDajda: Kıl çadır parçaları. 5 ayaklı çadırda 12 dajda/parça olur.Çelxan(Çelxang): Çadırda direğe asılan islemeli, orta aynaÇâlê Qulpî /Çolé qulpé: KulpluÇalê zîlanî: Zilani türde heybe, atın üstüne de atılır.Çıllong: Küçük direkÇo: SopaÇol: Katık saklama yeri çukuruÇullé Tenînî: Kulpsuz ÇuvallarÇungu: Çadır ipiHarî: YünHaqî Xalîkî: Havlulu halıHebané/ Havané Şivan: Katık torbası Heseré Beran: Koç baş bağıHêşi: Çadırın saçakları, yere değen alt kısımlarıHawser/Hewsar/Hewser: Yular Haqîvê Xalikî: Halı tarzı dokunmuş heybeHaqîvê zilani /Haqî Zelanî: Atın terkindeki koruyucu halıİspek: ip yapımında kullanılan ağaç direkleriKapkenîk: İp sapanıKom: toplulukKondanîn: Çadır kurmakKonê Reş: Kıl çadırKoz: Kuzu barınağıKüngî-Çadırda yağ, peynir depolanan bölümKoşoğ: Peynir süzme aparatıMezrep: BalyozMêkut: TokmakMix: Kazık,Mıxe keran: Eşeklerin bağlı olduğu kazıkPalan/Palî: Yük eyeriPalık: Eşek palanıParzin/Porzın: Peynir süzme beziPerde Horasani: Çadır bölme perdesi Pezband: Koyunbağı Pişté Tosye: Bir bel kuşak çeşidiPost: DeriPuldun: Yağmur arkı.Sîdan: TuzlukSıng: KazıkSıng: TığŞiv: SopaŞift: Henüz kurumamış esnek dal..Ustun/Stun: Çadır direkleriQolan: Palanın kuyruğa bağlanan ipi Uzengî: Eyer ayaklığıWeris: Çadir ipiQilav /Kılav: Çoban örtüsüXwerginî: Kırmızı kaya tuzu.Xwemî: Beyaz kaya tuzu.Zangil: Koyuna takılan zilZingil: Kısır koyun ziliZilanî: Çuval çeşidiZîn: EyerHEYWANAN/AJALAN: HAYVANLARAvis: HamileBergir/ Bargir: Yük atı. BeygirCanik: Genç danaCanû. 1.yaş üstü tayBaran/Beran: KoçBerx/Barx: KuzuBerğe avon: Çelimsiz kuzuBizin: KeçiCehnî: TayÇebîş: 1 yaşındaki erkek keçiDelağ/Nag/Dundil: Dişi deveEmlîk: Zamansız doğum yapan koyunun kuzusu.Ga: ÖküzGisk: 1.yaşındaki keçi yavrusuGollik: DanaHannîk: Kahve-siyah renk karışımlı keçiHesp: AtHespé: Erkek atHécin: Çift hörgüçlü deveHéştir: DeveHirrîk: Zayıf kuyruklu koyunHöğeç: 1- 2 yaşındaki erkek toklu Kalîn: MelemekKavir: 1-2 Yaşındaki dişi koyunKer: EşekKûrîk: Eşek veya at yavrusuKuskus: Kışın erken doğan kuzuMahîn/ Mayîn: KısrakManga: İnekMé: Dişi KoyunMî: KoyunMiye navon: Kuzusunu kabul etmeyen koyunNîrî: TekeNogin: İki yaşındaki koyunNogon: Büyük Dana, yaklaşık 8 aylık Sipe Qantire: Yavru, küçük katır anlamında Katır yavrusuSipik: Eşek yavrusuŞulluk: İri kuyruklu koyunTiştîr: Bir yaşındaki keçiQantir: KatırQarrik/Karik/ Kıdik: Keçi yavrusuStewir: Hamile olmayanŞOL Û PÎŞEYÎ: İŞ ve MESLEKAjovan: At sürücüAlav: AletAlojcî: 40 taneden daha az koyunu olan. Öğle ve akşam arası sürüyü yayım nöbeti.Berîvan: Koyun sağıcı kadın.Berxçî: KuzucuDûajo: Yardımcı ÇobanGovend: Toplu eğlenmeHeştirvan: DeveciHewgel: Yaylada sürü ortaklığıPali: Ekin biçmePali: Yün eğirmePali: Yün eğirmede yardımlaşmacı kız arkadaşlarPazcî: KoyuncuSerberî: Koyun başını tutanSerşivan: Tecrübeli, yetkili baş çobanŞivan: ÇobanŞîn: Ağlayarak şarkı söyleme, dövünme.Şinde durık: Ağılayarak şarki söylemekBİ ŞÎRANÎ: SÜT İLE YAPILANÇaqlama: Az sulu bir ayranÇolik: ÇökelekDaw/Dew: AyranFir/Firû: Doğum yapan hayvanın ilk sütüQaşax: Peynir, çökelek ve yağın içindeki su çıksın diye ağaçların ince dallarından hazırlanmış süzek.Rune nivişk: TereyağıŞîr: SütŞuji: Peynir suyuTalama: Sütün mayalanmasıXandur: Doğum yapan hayvanin ilk sütünü kaynatınca elde edilir.XWARİNA KOÇERAN: KOÇER YEMEKLERİÇorbe: Çorba Mast: YoğurtQeymax: KaymakPendir /Penêr: PeynirRún: YağTo: KaymakTollik: Ebem gümeci çorbasıTorak: Bir peynir çeşidiKATKIDA BULUNANLARAbbas Parlak: Aşîré Atmîyan; Gunde Belliké, Çiyayé Gol é Arapgir/MeletîAli Buran:Aşireti: Milli, KÜRAN/KURİ, Zozan havînî: Karacadağ, Zivistanî: BERİ Ceylanpınar ovası. Bu göçerlik adresleri 1950'ye kadar sürdü. DP geldi Bizim aşirete yasak etti.Cumali Uyan: Gundé Qale, Çiyayé Mîşar, Baskîl/Herberd/HarputGewro HasanAşireti: Balyan, Yayla adresi: Çiyayê Ode/Çiya Spi/ Beydağı'nın güneybatı cephesi, Meletî. Kurmanciye Canbegi Meletî.Mahir Uğur: Adres: Zozana Şed-Zozana Arîmazin/ Ji Kuracîka MELETÎOsman Solar: Direjan, Çîya Yêma-Arapkir-Divriği