"(...)Derbarê rewşa balkêş de, di Foruma Dîplomasiyê ya Antalyayê de mijarên wekî şer, xizanî, koçberî, guherîna avhewayê, teror û krîzên cîhanî yên weke gefên komên radîkal tên gotûbêjkirin. "
Şerê ku di encama dagirkirina Ûkraynayê ya Rûsyayê de dest pê kir, bandor li tevahiya cîhanê kir. Di encama ambargoya aborî, siyasî û dîplomatîk a ku DYA û Yekîtiya Ewropayê li dijî Rûsyayê dabûn destpêkirin, pêşî neft, gaz û piştre jî bihabûna genim û her tiştî, bandoreke mezin li Rûsyayê û piştre jî li tevahiya cîhanê kir. Di demekê de ku Pandemiya Koronayê cîhan girtiye, ev şer bûye xwê û êşa wê. Kêmbûna borsayan û daketina nirxê diravan yek ji depresyonên herî mezin ên pergala kapîtalîst a sedsala 21. e. Ji bo demeke wiha firsend dibînin, hin însiyatîfên dewleta Tirk pêkanîna polîtîkaya emperyalîst a li herêmê ye. Em ê bibînin ka dê di pêşerojê de çiqas baş pêk were.
Li ser serokên Rûsya yê, Amerîka û dewletên ewropî, qedexe kirin ku bikevin nav Yekîtîya Ewrupa û Amerîka. Bi rastî jî beşdarbûna welatekî bêalî wek Swîsreyê di vê yekê de wê bibe sedem ku Rûsya berê xwe bide qadên din. Dema ku Swîsreyê li dijî Rûsyayê biryareke wiha girt, gelek zehmet bû, ji ber ku Rûsyayê bi fermî ji dewleta Swîsreyê pirsî: "Tu bêalî yî yan na?" Lê her çend Swîsre ne di Yekîtiya Ewrûpayê de be jî, ew welatek Ewropî ye û carinan neçar dibe ku beşdarî hin biryarên girîng ên ku ew digirin bibin. Ji ber ku mîna giravekê, hemû dewletên cîran ên derdora wê bi Yekîtiya Ewropayê ve girêdayî ne. Serokên Rûsyayê ji ber qedexeya firînê nikarin beşdarî civînên Neteweyên Yekbûyî yên li Swîsreyê yên ji bo hevdîtinên aştiyê yan jî hevdîtinên bibin. Swîsra neçar ma ku beşdarî cezayên wê yên li dijî Rûsyayê bibe, ji tirsa ku Yekîtiya Ewropî di paşerojê de hin biryaran li ser wê bigire û dizane ku dê gelek zirarê bibîne.
Bi vê firsendê Tirkiye Foruma Dîplomasiyê ya Antalyayê organîze kir. Beriya Forumê, ji bo ku peyamekê bidin her du aliyan, gelek operasyonên çavdêriyê yên DAIŞê hatin kirin. Dîsa ofîsa komên opozîsyona Sûriyê (SMDK) li Tirkiyê hat girtin. Piştre jî di encama organîzasyona Tirkiyeyê de Wezîrên Karên Derve yên Rûsya û Ûkraynayê li Antalyayê hatin cem hev. Lê vê hevdîtinê ti encam negirt.
Di daxuyaniya xwe ya vê hefteyê de Serokomarê Tirkiyê Erdogan Pûtîn û Zelenskî vexwendibûn Tirkiyê. Ger bersiveke erênî neyê dayîn jî, şik û guman heye ku gavên dîplomatîk ên Tirkiyê di vî warî de, encama rola wê ya li herêmê be û çiqasî xizmeta berjewendiyên xwe bike. Ji ber ku Tirkiyeya ku aboriya wê ber bi îflasê ve diçe, bi pirsgirêka Kurdistanê ya ku Yekîtiya Ewropayê li ser xwe ferz kiriye û naxwaze çareser bike re rû bi rû ye. Ji ber ku Tirkiye di hemû daxwazên xwe de polîtîkaya dijminatiya Kurdan heye. Wek her carê di navbeynkariya xwe ya di vî şerî de jî dê ji DYA û dewletên rojava bixwaze ku alîkariya kurdan qut bikin.
Derbarê rewşa balkêş de, di Foruma Dîplomasiyê ya Antalyayê de mijarên wekî şer, xizanî, koçberî, guherîna avhewayê, teror û krîzên cîhanî yên weke gefên komên radîkal tên gotûbêjkirin. Jixwe ev mijar hemû di asta herî jor de li Tirkiyeyê hene. Lewma di vî warî de siyaseta derve ya Tirkiyeyê gelekî zehmet e ku bi ser bikeve. Eger bi ser bikeve, ji ber wê yekê ye ku Amerîka û Yekitiya Ewropayê ji ber şerê Ukraynayê, di xerabûna peywendiyên xwe yên ligel Rûsyayê de, pêwîstiya wan bi navbeynkar heye. Derfeta serkeftina Tirkiyeyê ya ku vê erka navbeynkariyê pêk tîne tenê bi vê ve girêdayî ye. 18ê Adarê 2022
Yorum Yazın