KDP Genel Başkanı Başkan Mesud Barzani’nin açılışını yaptığı fuara 18 ülkeden yayınevleri katılıyor. Edebiyat, düşünce ve bilgi alanlarında bir milyondan fazla kitap başlığının sergilendiği fuar, farklı dillerdeki yayınları okurlarla buluşturuyor.

Çok dilli yayınlar okurlarla buluşuyor

Fuarda Arapça, Kürtçenin farklı lehçeleri, Türkçe, İngilizce, Fransızca, Almanca, Farsça ve çeşitli dillerde kitaplar sergileniyor.

Yayınevlerini, yazarları, aydınları ve okurları bir araya getiren fuar, Kürdistan Bölgesi ve Irak’ın önemli kültürel etkinlikleri arasında yer alıyor. Etkinlikte kültürel ve dilsel çeşitliliğin yanı sıra farklı edebi ve düşünsel deneyimlerin paylaşılması da amaçlanıyor.

Kitaplarda indirim uygulanacak

Fuar boyunca katılımcı yayınevleri, kitap ve yayınlarının büyük bölümünde indirim uygulayacak. Böylece ziyaretçiler, farklı alanlardaki yayınları daha uygun fiyatlarla satın alabilecek.

Erbil Uluslararası Kitap Fuarı, 31 Ekim’e kadar her gün 10.00 ile 20.00 saatleri arasında ziyaret edilebilecek.

(Foto. rûdaw)

Roman, başkarakter İbrahim Gürbüz’ün 12 Eylül 1980 darbesinin ardından cezaevlerinde geçirdiği dört buçuk yılı ve tahliye sonrasında yaşadığı zorlukları konu alıyor. Sağnıç, İbrahim’in hikâyesi üzerinden Kürtlerin tarihsel süreçte maruz kaldığı göç, sürgün ve inkâr politikalarını da ele alıyor.

İşkence ve direnişin hikâyesi

Kitabın editörlüğünü ve önsözünü üstlenen Leyla Mihrinaz Engin, romanda siyasi tutukluların, özellikle Kürt mahpusların maruz kaldığı işkence, hakaret ve cezaevlerinde yaşanan ölümlerin önemli bir yer tuttuğunu belirtiyor.

Engin, İbrahim’in ağır işkencelere rağmen direnişini sürdürmesinin romanın en çarpıcı yönlerinden biri olduğunu vurgulayarak, “Kitabın başkarakteri İbrahim'in maruz kaldığı işkenceler karşısında çözülecek, bitecek, delirecek, ölecek dediğiniz yerde bir daha ayağa kalkıp direnmesi, okuyucuyu sarsan niteliktedir” ifadelerini kullanıyor.

Cezaevinden kültürel çalışmalara uzanan mücadele

Romanda öne çıkan bölümlerden birinde, idam cezası bekleyen İbrahim, tek kişilik hücresinde bulduğu eski bir gazetede Paris Kürt Enstitüsü’nün kuruluş haberini okuyor. Bu haber, İbrahim’in cezaevinden sağ çıkması hâlinde Kürt dili, edebiyatı, tarihi ve sanatı için çalışma sözü vermesine neden oluyor.

İbrahim, tahliyesinin ardından ölüm tehditleri, baskılar ve suikast girişimlerine rağmen Mezopotamya Kültür Merkezi, Kürt Enstitüsü, Yaşam Radyo ve İsmail Beşikçi Vakfı’nın kuruluş çalışmalarında yer alıyor. Ancak devlet baskısı, girişimlerinin bir bölümünü hayata geçirmesini engelliyor.

Roman, bireysel bir yaşam öyküsünün ötesinde savaşların, zorunlu göçlerin, asimilasyon politikalarının ve yoksulluğun toplumsal bellekte bıraktığı izleri de anlatıyor. Eserde, köklerinden koparılan bir ailenin göç yollarındaki yabancılığı ve dayanışması da işleniyor.

Azad Sağnıç kimdir?

15 Ekim 1960’ta Bitlis’in Tatvan ilçesinde dünyaya gelen Azad Sağnıç, Kürt dil bilgini ve edebiyatçı Feqî Huseyîn Sağnıç ile Cumartesi Anneleri’nin tanınan isimlerinden Rabia Sağnıç-Anecan’ın oğlu.

12 Eylül 1980 darbesine kadar birçok kez gözaltına alınan ve tutuklanan Sağnıç, darbenin ardından babası ve kardeşleriyle birlikte cezaevine girdi. Ağır işkenceli sorgulardan geçen Sağnıç, sonraki yıllarda siyasi çalışmalarını sürdürdü. HAK-PAR’da Parti Meclisi üyeliği, Merkez Yürütme Kurulu üyeliği ve genel başkan yardımcılığı görevlerinde bulundu.

Yazarın Bana Beyaz Bir At Getirin, Ama Onlar Kardeştiler, 30 Gün, İz Bırakanlar ve Yarım Kalan Sesler ve Saat 03:59 adlı kitapları bulunuyor.

İnkâr: Karanlık Yıllar, Aydınlık İzler, 12 Eylül döneminin cezaevi deneyimlerini, Kürtlerin tarihsel hafızasını ve baskılara karşı yürütülen mücadeleyi edebiyat aracılığıyla ele alan son çalışması olarak öne çıkıyor.

Uluslararası katılım

Mada Medya, Kültür ve Sanat Kurumu tarafından düzenlenen fuar; Kürdistan Bölgesi Hükümeti Kültür ve Gençlik Bakanlığı ile Irak Yazarlar ve Edebiyatçılar Birliği’nin işbirliğinde, Iraklı Yayıncılar ve Yazarlar Derneği’nin koordinasyonuyla gerçekleştirilecek.

Her gün ziyarete açık olacak

Kitapseverleri, yazarları ve yayıncılık sektörünün temsilcilerini bir araya getirecek fuar, her gün 10.00 ile 20.00 saatleri arasında ziyaret edilebilecek.

Önergede, müzikolog Veysi Varlı’nın araştırmalarına atıfta bulunularak, incelenen 28 bin şarkı arasında 4 bin 971 Kürtçe eserin Türkçeleştirildiğinin tespit edildiği belirtildi. Söz konusu eserlerin Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Türkiye Radyo Televizyon Kurumu (TRT) arşivlerine Türkçe eserler olarak kaydedildiği ileri sürüldü.

Antep ve Diyarbakır’daki derleme çalışmaları gündemde

Araştırma önergesinin gerekçesinde, Kürtlerin yoğun yaşadığı kentlerde yürütülen müzik derleme faaliyetlerinin Kürtçe eserlerin özgün kimliklerinden koparılmasına yol açtığı iddia edildi.

Veysi Varlı’nın araştırmasına dayandırılan açıklamada, derleme çalışmaları kapsamında Antep’te tek seferde 260, Diyarbakır’da ise yaklaşık 600 şarkının toplandığı ifade edildi. Bu eserlerin özgün Kürtçe sözlerinden ve tarihsel köklerinden koparılarak resmî repertuvarlara Türkçe olarak dahil edildiği öne sürüldü.

Kürt sanatçıların eserlerinin kaynakları tartışılıyor

Önergede, Kürt müziğinin önemli isimlerinden M. Arif Ciziri ve Hesen Ciziri'nin eserlerinin Türkçeye çevrildiği iddiasına da yer verildi. Ayrıca “Kerkük Türküleri” adı altında derlenen 86 şarkının ve Hesen Zirek’e ait eserlerin de Türkçeleştirildiği ileri sürüldü.

Uçar, eserlerin derlenme tarihleri, notalarının yazıldığı dönemler ve kaynak kişilerine ilişkin bilgilerin Kültür ve Turizm Bakanlığı ile TRT arşivlerinde bulunduğunu belirterek, bu kayıtların bilimsel araştırmalara açılmasının önemine dikkat çekti.

Kürtçe müzik eğitimi için kurumsal destek talebi

Araştırma önergesinde yalnızca arşiv kayıtlarının incelenmesi değil, Kürt müziğinin tarihsel ve akademik temellerinin araştırılması için gerekli çalışmaların yürütülmesi de istendi.

Bu kapsamda, Türkçeleştirildiği belirtilen 4 bin 971 eserin notalarının yeniden yazılması, özgün sözlerinin deşifre edilmesi ve eserlerin kaynak kişilerinin belirlenmesi gerektiği ifade edildi.

Önergede ayrıca ilkokuldan liseye, konservatuvardan akademiye kadar Kürtçe müzik eğitiminin geliştirilmesi, ortak bir müfredat oluşturulması ve bu alanda uzman eğitmenlerin yetiştirilmesi için kurumsal mekanizmaların kurulması talep edildi.

Arşivlerin araştırmacılara açılması istendi

Zülküf Uçar, Meclis araştırması önergesinde Kültür ve Turizm Bakanlığı ile TRT arşivlerinin şeffaf biçimde incelemeye açılmasını, Kürt müzik mirasının özgün diline ve tarihsel kaynaklarına uygun şekilde kayıt altına alınmasını istedi.

Önergenin gerekçesinde, kültürel mirasın korunmasının eşitlik, kültürel çoğulculuk ve insan hakları ilkeleri açısından önem taşıdığı vurgulandı. Kürt müziğinin tarihine ilişkin akademik çalışmaların desteklenmesi ve anadilinde müzik-sanat eğitiminin kurumsal güvenceye kavuşturulması için yasal ve idari tedbirlerin belirlenmesi çağrısı yapıldı.

TBMM Başkanvekili ve DEM Parti Van Milletvekili Pervin Buldan, AK Parti Van milletvekilleri Burhan Kayatürk ve Kayhan Türkmenoğlu, AK Parti Muğla Milletvekili Kadem Mete, İstanbul Milletvekili Seyithan İzsiz, Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Aras ve Bodrum Belediye Başkanı Tamer Mandalinci’nin de katıldığı gece, selamlama konuşmalarıyla başladı.

Konuşmalarda birlik, beraberlik ve dayanışmanın önemi vurgulanırken, Van’ın kültürel değerlerinin yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılmasına dikkat çekildi. Programda Van Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlanan tanıtım klibi gösterildi, ardından plaket töreni düzenlendi.

Gecede TRT sanatçısı Hüsamettin Subaşı ile birlikte sahne alan Van Oturma Gecesi Topluluğu, Van türküleri ve geleneksel ezgileri seslendirdi. Etkinlik, çekilen halaylarla sona erdi.

Van Oturma Gecesi geleneğini farklı kentlerde yaşatmayı amaçlayan etkinliğin, gurbette yaşayan Vanlıları bir araya getirerek kültürel bağları güçlendirdiği belirtildi. Bodrum’da yaşayan Vanlılar, organizasyonda emeği geçenlere, başta Van Valisi ve Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Ozan Balcı olmak üzere teşekkür etti.

Programa Van TSO Yönetim Kurulu Başkanı Necdet Takva, oda yöneticileri ve meclis üyelerinin yanı sıra akademisyenler, sivil toplum kuruluşları ve meslek odalarının temsilcileri ile çok sayıda davetli katıldı.

257 yıllık el yazması gün yüzüne çıkarıldı

Kitabın lansmanında konuşan Van TSO Yönetim Kurulu Başkanı Necdet Takva, çalışmanın yalnızca bir kitap yayını olmadığını, aynı zamanda bölgenin kültürel hafızasını geleceğe taşıyan önemli bir adım olduğunu söyledi.

Mem û Zîn’in sıradan bir aşk hikâyesinin ötesinde; insanı, toplumu, adaleti, sevgiyi ve bir arada yaşama iradesini ele alan büyük bir edebî miras olduğunu belirten Takva, bu çalışmayla eserin özel bir el yazması nüshasını günümüz okurlarıyla buluşturduklarını ifade etti.

Takva, 1700’lü yılların ikinci yarısında Selim isimli bir hattat tarafından kaleme alınan nüshanın 257 yıllık bir geçmişe sahip olduğunu belirterek, eserin bilinen en eski tam ve eksiksiz Mem û Zîn nüshaları arasında ikinci sırada yer aldığını kaydetti.

Van’ın ekonomik gelişimi kadar tarihine, sanatına ve kültürel mirasına da sahip çıkılması gerektiğini vurgulayan Takva, çalışmayı gelecek kuşaklara karşı bir vefa borcu olarak gördüklerini dile getirdi.

Aykaç: El yazması bölgenin hafızasını taşıyor

Kitabın editörü Doç. Dr. Yakup Aykaç ise çalışmanın iki ayrı hikâyesi bulunduğunu belirterek bunlardan ilkinin Ehmedê Xanî tarafından 1695-1696 yıllarında kaleme alınan Mem û Zîn, diğerinin ise eserin günümüze ulaşan el yazması nüshasının tarihî yolculuğu olduğunu söyledi.

Aykaç, üzerinde çalıştıkları nüshanın 1 Muharrem 1183, yani 7 Mayıs 1769 tarihinde Selim isimli bir müstensih tarafından yazıldığını belirtti. Nüshanın, tarihi belli ve eksiksiz olarak günümüze ulaşan Mem û Zîn yazmaları arasında en eski ikinci nüsha olduğunu ifade etti.

El yazmasının Bitlis ve çevresindeki tarihî yolculuğuna da değinen Aykaç, sayfalarda Hacı İbrahim, Hüseyin ve Abdurrahman-ı Kerborî gibi isimlerin yer aldığını aktardı. Nüshanın kenarlarına Feqiyê Teyran’ın kasideleri ve Melayê Bateyî’nin şiirlerinin de eklendiğini belirten Aykaç, Kerbori, Kanî-Gulan ve Berçelan gibi coğrafi isimlerin de el yazmasında kayıtlı olduğunu söyledi.

El yazmasında 31 karakalem çizim bulunuyor

Aykaç, eserin dikkat çekici özelliklerinden birinin de sayfa kenarlarına çizilmiş 31 karakalem resim olduğunu açıkladı. Çizimlerin, Mem û Zîn’in karakterlerini ve hikâyedeki sahneleri betimlediğini belirten Aykaç, bu görsellerin esere özgün bir sanatsal zenginlik kattığını ifade etti.

Çalışma kapsamında el yazmasının Kürtçenin ses yapısı, aruz vezni ve müstensih notları gözetilerek Latin harflerine aktarıldığını belirten Aykaç, nüshanın tarihî bağlamının da okurlara sunulduğunu kaydetti.

Aykaç, çalışmanın kültürel mirasın korunması açısından önemine dikkat çekerek Van TSO’nun bu girişiminin kentteki diğer kurumlara da örnek olmasını ve bir geleneğe dönüşmesini temenni etti.

Çeliktaş: Mem û Zîn Kürt edebiyatı için bir şaheser

Kitabın editörlerinden Dr. Sami Çeliktaş da çalışmaya katkı sunan isimler arasında yer aldı. Mem û Zîn’in Kürt edebiyatı ve Kürt toplumu açısından büyük önem taşıdığını belirten Çeliktaş, kitapta Mela Mahmud-i Bazidî’nin eserin olay örgüsünü, karakterlerini ve kurgusunu özetleyen çalışmasının Türkçe çevirisine de yer verildiğini söyledi.

Bu bölümün, Kürtçe okumaya hâkim olmayan okurların da eserin içeriğini daha iyi anlamasına katkı sunacağını ifade eden Çeliktaş, kitabın baskı kalitesi, sayfa yapısı, orijinal el yazması görüntüleri ve Kurmancî metniyle önemli bir kaynak niteliği taşıdığını dile getirdi.

Mem û Zîn’in Kürt edebiyatında kanonik bir eser hâline geldiğini belirten Çeliktaş, eserin taşıdığı mesajın toplumsal yaşamda yeterince karşılık bulmadığına dikkat çekti. Çeliktaş, gelecekte yapılacak çalışmaların bu mesajın daha iyi anlaşılmasına katkı sunmasını diledi.

Taha: Ehmedê Xanî anlaşılırsa coğrafya ışığına kavuşur

Eserin görsel ve sanatsal danışmanlığını üstlenen Prof. Dr. Mahir Taha da Mem û Zîn’in kültürel ve düşünsel önemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Polonya’da katıldığı bir konferansta bir sosyoloji profesörünün kendisine aktardığı görüşü paylaşan Taha, Ehmedê Xanî’nin düşüncelerinin anlaşılmasının bölgenin geleceği açısından önem taşıdığını vurguladı.

Taha, Xanî’nin düşünce dünyasının kavranmasının bölgenin kültürel birikiminin yeniden değerlendirilmesine katkı sunacağına inandığını belirterek çalışmada emeği geçenlere teşekkür etti.

Kitap katılımcılara hediye edildi

Van TSO öncülüğünde hazırlanan çalışma, Mem û Zîn’in tarihî bir nüshasını akademik incelemeler ve görsel materyallerle bir araya getirerek okurlara sunuyor.

Programın sonunda kitap, lansmana katılan davetlilere hediye edildi. Çalışmanın, Kürt edebiyatının önemli eserlerinden Mem û Zîn’in korunmasına, araştırılmasına ve gelecek kuşaklara aktarılmasına katkı sunması hedefleniyor.

Beyoğlu Kent Konseyi Hayvan Hakları Çalışma Grubu, Kadıköy Sokak Hayvanları Forumu ve Katılımcı Sanat Topluluğu Türkiye (PACT) tarafından düzenlenen sergi, Tokatlıyan Han’ın birinci katında açılacak.

“Yuva” kavramı hayvanların hikâyeleri üzerinden ele alınacak

Sergide, yuva kavramı sokaklarda ve barınaklarda yaşayan, sahiplendirilmeyi bekleyen hayvanların hikâyeleri üzerinden ele alınacak. Karikatüristler, hayvanları yalnızca sahiplendirilmeyi bekleyen canlılar olarak değil; kendilerine özgü karakterleri, geçmişleri, korkuları ve sevinçleri bulunan yaşamdaşlar olarak çizgilerine taşıyacak.

Serginin tanıtım metninde, yuvanın yalnızca fiziksel bir mekân olmadığına dikkat çekilerek insanlarla hayvanların aynı kenti ve yaşam alanlarını paylaşabilmesi gerektiği vurgulandı. Serginin, hayvanların yaşam hakkı, güvenli alanlara erişimi ve kent yaşamındaki yeri üzerine düşünmeye katkı sunması amaçlanıyor.

Metinde ayrıca, bir hayvana yuva bulmanın ötesinde, yuva bulamayan ve yaşamını koruma alanlarında geçirmek zorunda kalan hayvanlar için nasıl bir dünya kurulması gerektiği sorusu öne çıkarılıyor.

Açılışta müzik dinletileri düzenlenecek

Serginin açılışı, 16 Ekim Cuma günü saat 18.00’de kokteyl ile başlayacak. Saat 18.45’te Kardelen Pınar keman resitali verecek. Saat 19.30’da ise Kamucan Yalçın Trio sahne alacak. Grubun dinletisinde Erbil Doğan tenor saksafon, Mehmet Mutlu ise elektrik gitar ile yer alacak.

Etkinlik programı kapsamında 17 ve 18 Ekim tarihlerinde, saat 15.00-17.00 arasında sürpriz karikatüristlerin katılımıyla çizim atölyeleri de gerçekleştirilecek.

Üç gün boyunca ziyaret edilebilecek

Sergi, 16 Ekim Cuma günü saat 18.00-21.00, 17 Ekim Cumartesi ve 18 Ekim Pazar günleri ise 12.00-20.00 saatleri arasında ziyaret edilebilecek.

Adres: Tokatlıyan Han, 1. kat, Hüseyinağa Mahallesi, İstiklal Caddesi No: 76, Beyoğlu/İstanbul.

69 karikatürist katılıyor

Sergide Abdülkadir Demirhindi, Ahmet Durak, Ali Doğanlı, Andaç Gürsoy, Aslı Alpar, Bahadır Boysal, Bülent Üstün, Cengiz Üstün, Cihan Ceylan, Cihan Kılıç, Hicabi Demirci, Oğuz Gürel, Rewhat Arslan, Serkan Altuniğne, Turgut Yüksel, Uğur Gürsoy, Yiğit Özgür ve Zeynep Durusu’nun da aralarında bulunduğu 69 karikatüristin eserleri yer alacak.

Organizasyon ekibinde Beksultan Oğuz, Billur Karabenli, Demet Yalçınkaya, Esin Köz, Heval Akyıldırım, Taci Karan ve Yetkin Gülmen bulunuyor. Etkinliğe çeşitli yayın kuruluşları, kültür-sanat çevreleri, vakıflar ve işletmeler de destek veriyor.

Romanda Asmîn’in yaşamı, yalnızca bireysel bir hikâye olarak değil, farklı kadınların ve insanların izlerini taşıyan ortak bir deneyim olarak ele alınıyor. Eser, kırılmış umutları, acıyla yoğrulan yaşamları ve yeniden doğma arzusunu işlerken sevginin en derin ve zorlu yönlerine de odaklanıyor.

Asmîn’in hikâyesi, taşların arasında açan bir dağ çiçeğini andırıyor. Umuda tutunarak büyüyen, sessizliğin içinde sevgi arayan ve zorluklara rağmen yaşamını sürdürmeye çalışan bir kadının yolculuğu, romanın temel anlatısını oluşturuyor. Asmîn ile Azad arasındaki ilişki de sevginin karmaşık ve derin boyutları üzerinden anlatılıyor.

MÜLKİYE TEKİN KİMDİR?

Hakkâri’nin Şemdinli ilçesine bağlı Şapatan köyünde dünyaya gelen Mülkiye Tekin, ilkokulu köyünde, ortaokulu Yüksekova’da, liseyi ise Van’da tamamladı.

Anadolu Üniversitesi Eskişehir’de Çocuk Gelişimi ve Sosyoloji bölümlerinden mezun olan Tekin, öğretmenlik formasyonunu Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde aldı. Stajını Ahmet Xani Anadolu Lisesi’nde yapan Tekin, Van Halk Eğitim Merkezi’nde bağlama öğretmenliği de yaptı.

Çocuklara ve kadınlara yönelik şiddet ile cinsel istismar konularında psikolojik ve toplumsal farkındalığı desteklemek amacıyla çeşitli sempozyum ve seminerler düzenleyen Tekin, üç çocuk annesi ve Van’da yaşıyor.

MÜLKİYE TEKİN’İN ESERLERİ

Şiir ve roman türlerinde eserler veren Mülkiye Tekin’in yayımlanmış kitapları arasında şunlar yer alıyor:

• Şafağın Ayak Sesleri – Şiir, J&J Yayınları, 2019
• Pêla Evînê – Şiir, Ajans J&J, 2020
• Asmîn – Roman, Ajans J&J, 2025

Yazarın yeni romanı Asmîn | Serencama Gulek Çiyayî, bireysel bir yaşam öyküsünden hareketle kadınların deneyimlerini, toplumsal gerçeklikleri ve sevginin zorlu yolculuğunu edebiyat aracılığıyla okura taşıyor.

Romana Mulkiye Tekin a bi navê “Asmîn” ji Weşanên J&J derket

Romana nivîskara kurd Mulkiye Tekin a bi navê “Asmîn | Serencama Gulek Çiyayî” bi etîketa Weşanên J&J ji bo xwendevanan hat weşandin. Roman, bi rêya çîroka jiyana Asmînê, êşên jinan, hêviyên şikestî û rêwîtiya dijwar a evînê vedibêje.

Romana nû ya nivîskara kurd Mulkiye Tekin, “Asmîn | Serencama Gulek Çiyayî”, ji aliyê Weşanên J&J ve hat weşandin. Ev berhem, ku jiyana jinan, bîra civakî û aliyên cuda yên evînê dixe navenda xwe, bi çîroka jinekê ronahiyê dide bêdengiya civakê û şopên ku di jiyana mirovan de dimînin.

Di romanê de, jiyana Asmînê ne tenê wekî çîroka jinekê ya takekesî, lê wekî serpêhatiyeke hevpar tê vegotin ku şopên gelek jin û mirovan di hundirê xwe de dihewîne. Berhem, di heman demê de ku hêviyên şikestî, jiyanên bi êşê ve hatine şekildan û xwesteka ji nû ve jiyînê vedibêje, li ser aliyên kûr û dijwar ên evînê jî radiweste.

Çîroka Asmînê mîna kulîlkeke çiyayî ye ku di nav keviran de vedibe. Jina ku bi hêviyê ve girêdayî dimîne, di nav bêdengiyê de li evînê digere û tevî hemû dijwariyan hewl dide jiyana xwe bidomîne, bingeha vegotina romanê pêk tîne. Têkiliya di navbera Asmîn û Azad de jî bi awayên tevlihev û kûr ên evînê tê vegotin.

MULKİYE TEKİN KÎ YE?

Mulkiye Tekin li gundê Şapatan ê navçeya Şemzînan a Colemêrgê hatiye dinê. Wê dibistana seretayî li gundê xwe, dibistana navîn li Geverê û lîseyê li Wanê xwendiye.

Tekin ji Beşa Geşedana Zarokan û Beşa Civaknasiyê ya Zanîngeha Anadolu ya li Eskişehirê mezûn bûye. Perwerdehiya formasyona mamostetiyê jî li Fakulteya Perwerdehiyê ya Zanîngeha Yüzüncü Yıl a Wanê qedandiye. Staja xwe li Lîseya Anadolu ya Ehmedê Xanî kiriye û li Navenda Perwerdehiya Giştî ya Wanê mamostetiya tembûrê kiriye.

Nivîskar ji bo piştgirîkirina jin û zarokan û zêdekirina hişyariya civakî ya li dijî tundûtûjiyê û destdirêjiya zayendî, gelek sempozyûm û semîner li dar xistine. Ew dayika sê zarokan e û li Wanê dijî.

BERHEMÊN MULKIYE TEKİN

Mulkiye Tekin heta niha di warê helbest û romanê de çend berhem weşandine:

• Şafağın Ayak Sesleri – Helbest, Weşanên J&J, 2019
• Pêla Evînê – Helbest, Ajans J&J, 2020
• Asmîn – Roman, Ajans J&J, 2025

Romana “Asmîn | Serencama Gulek Çiyayî” bi vegotina serpêhatiya jinekê, ezmûnên jinan, rastiyên civakî û rêwîtiya dijwar a evînê bi zimanê edebiyatê digihîne xwendevanan.

Haber: Mehmet Algör

150 metrelik kırmızı halı geçişiyle başlayan festival, Irak Başbakanlık Ofisi’nin desteğiyle 10 Ekim’e kadar devam edecek. Etkinlik kapsamında film gösterimlerinin yanı sıra çeşitli sanatsal faaliyetler ve defileler de düzenleniyor.

Sanatçılardan Musul’a övgü

Festivalin açılışına katılan Suriyeli oyuncu Jenny Esber, Musul’un tarihî ve kültürel mirasına dikkat çekti. Esber, medeniyetin beşiği olarak nitelendirdiği kentte böyle bir festivalin düzenlenmesinin önemli olduğunu belirtti.

Mısırlı oyuncu Mai Hassan da Musul’da karşılaştığı ortamın beklentilerinden daha olumlu olduğunu ifade ederek kentin huzurlu ve güzel olduğunu söyledi.

Suriyeli aktör Fayez Qazaq ise bölgenin tarih boyunca müzik, edebiyat ve medeniyet açısından önemli bir merkez olduğunu belirterek festivalin genç nesiller için taşıdığı öneme vurgu yaptı.

65 ülkeden 400 film başvurdu

Festivalin Film Değerlendirme ve Seçici Kurul Başkanı Muhammed Mehdi, bu yıl 65 ülkeden 400 filmin başvurduğunu, değerlendirmeler sonucunda 28 filmin gösterim ve yarışma programına alındığını açıkladı.

Mehdi, seçilen yapımlar arasında Musul’dan üç filmin bulunduğunu, Kürdistan Bölgesi’nden de üç filmin yarışacağını belirtti.

Filmler üç kategoride değerlendiriliyor

Festival jürisinde farklı ülkelerden sinema alanında faaliyet gösteren isimler yer alıyor. Jüri üyelerinden İhsan Dadoush, filmlerin uzun metraj, kısa film ve animasyon olmak üzere üç kategoride değerlendirildiğini söyledi.

Dadoush, değerlendirme sürecinde adil ve titiz bir yaklaşım benimsediklerini ifade etti.

10 Ekim’e kadar sürecek festival, farklı ülkelerden sinema eserlerini bir araya getirerek Musul’un kültür ve sanat alanındaki görünürlüğünü artırmayı amaçlıyor.

Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu desteğiyle gerçekleştirilen etkinlik, 28 Eylül Pazartesi günü saat 17.00’de Van TSO önünden başladı. Etkinliğe Dışişleri Bakanlığı Van Temsilcisi Büyükelçi Emre Zeki Karagöl de katıldı.

Belirlenen güzergâh boyunca pedal çeviren katılımcılar, Sahil Yolu üzerinde bulunan Mehmet Uzun Parkı’na ulaştı.

Bisiklet kullanımına dikkat çekildi

Her yaştan vatandaşın katılımına açık olan etkinlikle kent içi bisiklet kullanımının yaygınlaştırılması ve güvenli ulaşım konusunda farkındalık oluşturulması amaçlandı.

Avrupa Hareketlilik Haftası’nın 2026 yılı teması olan “Herkes için Hareketlilik” mesajının öne çıkarıldığı etkinlikte, çocuklardan yaşlılara ve engelli bireylere kadar toplumun tüm kesimleri için güvenli, erişilebilir ve uygun maliyetli ulaşımın önemine dikkat çekildi.

Etkinlikte ayrıca yürünebilir kentlerin oluşturulması, bisiklet kullanımının artırılması ve toplu taşımanın herkes için erişilebilir hâle getirilmesinin sürdürülebilir kent yaşamındaki rolü vurgulandı.

Kentin bisiklet toplulukları da katıldı

Bisiklet turuna TOBB Van Genç Girişimciler Kurulu, TOBB Van Kadın Girişimciler Kurulu, Öğretmenler Bisiklet Topluluğu, Bisikletliler Derneği, Rekvan Raiders, Van Bisikletliler Topluluğu ve Urartu Doğa Kulübü destek verdi.

Van AB Bilgi Merkezi tarafından düzenlenen etkinlikle, bisikletin günlük ulaşımın bir parçası hâline getirilmesi, çevre dostu ulaşım seçeneklerinin yaygınlaştırılması ve Van’ın daha güvenli, erişilebilir ve yaşanabilir bir kent olması konusunda farkındalık oluşturulması hedeflendi.

Pirgarip İlkokulu ve Ortaokulu’nda gerçekleştirilen etkinlikte öğrenciler için çok sayıda etkinlik alanı oluşturuldu. Halat çekme, çuval yarışı, yumurta oyunu ve geleneksel sokak oyunlarına katılan çocuklar, arkadaşlarıyla birlikte eğlenceli vakit geçirdi.

Şenlik kapsamında Nasrettin Hoca, palyaço ve Karagöz-Hacivat gösterileri de sahnelendi. Gösteriler öğrencilerden yoğun ilgi görürken, okulda gün boyunca renkli ve neşeli görüntüler yaşandı.

ÇOCUKLARA KIRTASİYE VE KUAFÖR DESTEĞİ

Etkinlik kapsamında öğrencilere çeşitli kırtasiye malzemeleri dağıtıldı. Çocuklara yönelik kuaför hizmetinin de sunulduğu programda erkek öğrencilerin saç tıraşları yapılırken, kız öğrencilerin saç bakım ve şekillendirme işlemleri gerçekleştirildi.

Etkinlik boyunca düzenlenen oyun ve aktivitelere katılan çocuklar, hem eğlendi hem de arkadaşlarıyla birlikte güzel anılar biriktirdi.

Şenlikte duyduğu mutluluğu dile getiren öğrencilerden İlayda Durna, okulunda ilk kez böyle bir etkinlik düzenlendiğini belirterek, “Bugün köyümüzde yapılan şenliği çok sevdim. Okulumuzda ilk defa böyle bir şenlik düzenlendiği için çok mutluyum. Etkinlikler ve oynadığımız oyunlar çok eğlenceliydi. Palyaçoları da çok beğendik. Bu tür şenliklerin devam etmesini istiyorum. Emeği geçen herkese çok teşekkür ederim” dedi.

Öğrencilerden Aziz Selim Kasap da belediye ekiplerinin okullarına gelerek güzel bir etkinlik düzenlediğini ifade ederek, “Eğlenceli oyunlar oynadık, yarışmalar yaptık ve çok güzel vakit geçirdik. Herkese çok teşekkür ederim” diye konuştu.

Programda görev alan İpek Hatipoğlu Kaya ise etkinliğin amacının çocuklara keyifli bir gün yaşatmak olduğunu belirterek, “Tuşba ilçesinde bulunan Pirgarip İlkokulu ve Ortaokulunda düzenlenen çocuk şenliğinde öğrencilerimizle bir araya geldik. Program kapsamında tuval etkinlikleri, Karagöz ve Hacivat gösterisi ile çeşitli oyunlar düzenledik. Ayrıca çocuklarımız için saç kesimi hizmeti de sunduk. Amacımız çocuklarımızın güzel ve eğlenceli bir gün geçirmesini sağlamak” ifadelerini kullandı.

“Köyümüzde Şenlik Var” programının belirlenen takvim doğrultusunda farklı tarih ve mahallelerde devam edeceği bildirildi.

Samancı’nın avukatı Eren Keskin, müvekkilinin “örgüt propagandası” gerekçesiyle gözaltına alındığını açıkladı.

Havalimanındaki adli işlemler sırasında SEGBİS (Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi) üzerinden Diyarbakır’daki mahkemeye bağlanıldı. Diyarbakır Sulh Ceza Hâkimliği, Samancı’nın yurt dışına çıkış yasağı şartıyla serbest bırakılmasına karar verdi.

Keskin: İfade özgürlüğünün kısıtlanması

Eren Keskin, yaklaşık 18 yıldır İsviçre’de yaşayan Samancı hakkında verilen yurt dışına çıkış yasağının insan hakları ve ifade özgürlüğü açısından sorun oluşturduğunu belirtti.

İstanbul’un ardından Diyarbakır’a gitmesi beklenen Samancı’nın yaklaşık 10 yıldır ülkesinden, ailesinden ve okurlarından uzak yaşadığı belirtildi.

Suzan Samancı kimdir?

20 Eylül 1962’de Diyarbakır’da doğan Suzan Samancı; yazar, şair ve öykücü kimliğiyle tanınıyor. Samancı, Demokrasi, Gündem, Özgür Politika ve Taraf gazetelerinde köşe yazarlığı yaptı.

İlk öykülerini “Eriyip Gidiyor Gece” adlı kitapta bir araya getiren Samancı’nın “Reçine Kokuyordu Helin”, “Kıraç Dağlar Kar Tuttu” ve “Suskunun Gölgesinde” adlı hikâye kitapları yayımlandı. “Korkunun Irmağında” adlı romanı 2004’te, “Halepçe’den Gelen Sevgili” ise 2009’da yayımlandı.

“Reçine Kokuyordu Helîn” adlı eseri Almancaya ve Flamancaya çevrilerek İsviçre ve Belçika’da yayımlandı. Eser, İsveç, İspanya ve İtalya’da da yayımlandı. Samancı’nın öykülerinden seçkiler ise Fransızcaya çevrilerek İsviçre’de “Berçem” ve “Rojîn” adıyla yayımlandı.

Samancı’nın “Ölüm Kenti” (Bajare Mirinê) adlı kitabı Kürtçeye çevrildi. “Kıraç Dağlar Kar Tuttu” adlı eseri, 1997 yılında Orhan Kemal Öykü Yarışması’nda ikincilik ödülüne layık görüldü.

Kürtçe eserler kaleme aldı

Samancı, 2015 yılında ilk kez anadili Kürtçe ile yazdı. “Ew Jin û Mêrê Bi Maske” (Maskeli Kadın ve Erkekler) adlı öykü kitabı Avesta Yayınları tarafından yayımlandı.

“Koca Karınlı Kent” adlı romanı Ekim 2016’da yayımlanan Samancı’nın ilk Kürtçe romanı “Mirzayê Reben” (Zavallı Mirza) ise Ekim 2019’da okurla buluştu.

Samancı’nın “Çirokên Jinên Dîl Şikestî” (Kırık Kalpli Kadınların Öyküleri) adlı öykü kitabı Şubat 2021’de yayımlandı. “Payiz an jî Ziyab” (Payiz ya da Ziyap) adlı Kürtçe romanı ise Mart 2024’te yayımlandı.

Sanat Galerisi’nde gerçekleştirilen etkinlik kapsamında Dr. Servet Pişken’in kişisel resim sergisi sanatseverlerin beğenisine sunuldu. Programda ayrıca “Belleğin İzinde: Sanat ve Alzheimer” başlıklı söyleşi gerçekleştirildi.

Alzheimer hastalığına ilişkin bilgiler paylaşıldı

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Psikoloji Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Betül Dilara Şeker’in gerçekleştirdiği söyleşide; hatırlama ve anımsamanın önemi, Alzheimer hastalığının nedenleri ve belirtileri ele alındı.

Söyleşiye Mehmet Akif Ersoy Anadolu Lisesi ile Pakistan-Türkiye Dostluğu Ticaret Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin yanı sıra öğretim görevlileri ve çok sayıda yurttaş katıldı.

Sanat ve bellek ilişkisi ele alındı

Türkiye Alzheimer Derneği Van Şubesi üyesi ve Görsel Sanatlar Bölümü öğretim görevlisi Dr. Servet Pişken ise Van Kalesi’ni konu alan canlı performans gerçekleştirdi.

Pişken, sanat çalışmasında duyusal keşfe hizmet eden düzlem imgelerini kil yüzeyinde forma dönüştürdüğünü belirtti. Kil yüzeyinde oluşturulan dokularla dijital çağdaki bilgi bombardımanı karşısında görüntünün sabitlenme hızını yavaşlatmayı ve izleyiciyi anda kalmaya davet etmeyi amaçladığını ifade etti.

Türkiye Alzheimer Derneği Van Şubesi Başkanı Oya Orhun da Alzheimer hastalığına ilişkin deneyimlerini ve derneğin çalışmalarını katılımcılarla paylaştı.

Sergi üç gün boyunca açık

“Erken Tanı, Daha Çok Anı” sloganıyla düzenlenen etkinlik kapsamında açılan sergi, 21, 22 ve 23 Eylül tarihlerinde Sanat Galerisi’nde ziyaret edilebilecek.

Di sernavê pirtûkê de “Qero û Quling” hatiye nivîsandin. Di bin sernavê de jî gotina “Yek Qero, Yek Quling; Du Bira Yek Destan” cih digire.

Ev sernav berhemê bi çîrokek li ser du bira û destanekê ve girê dide.

Li ser rûpela pirtûkê hevokên helbestî yên bi Kurmancî jî hene ku atmosfereke folklorî û çîrokî diafirînin.

Ev pirtoke jî bi zimanê Tirkî alîyê Weşanên Erda ve hatîye weşandin.

Di nav wan de gotinên wekî “Hey vîvî… hey vîvî…” û behsa welatê Erebânê derdikevin pêş.

Pirtûka “Qero û Quling” bi şêwazeke çîrokî û bi zimanê Kurdî hatiye amadekirin.

Berhem li ser bingeha çîrok û destanê, bi nav û nîşanên ku di çanda Kurdî de cihê taybet hene, ji xwendevanan re hatiye pêşkêşkirin.

Ferhat Saĝniç bi vê berhemê beşek ji çîrokên Kurdî bi nivîsara xwe ve digihîne xwendevanên Kurdî.

Pirtûk ji aliyê Weşanên Erda ve hatîye weşandin.

Nasnama pirtûkê;

Sernav: Qero û Quling
Nivîskar: Ferhat Saĝniç
Weşanger: Weşanên Erda
Cure: Çîrok
Sernavê jêrîn: Yek Qero, Yek Quling; Du Bira Yek Destan

Bugün sosyal medya, bu gösteri düzeninin en güçlü araçlarından biri haline gelmiş durumda. TikTok, Instagram ve benzeri platformlarda dolaşıma sokulan yaşam biçimleri, yalnızca eğlence veya kişisel paylaşım olmaktan çıkıp bir tür toplumsal norm üretmeye başladı. Gösterişli düğünler, yüksek miktarda altın, para desteleri, lüks araçlar ve ölçüsüz harcamaların sergilendiği görüntüler de bu yeni gösteri kültürünün önemli unsurları arasında yer alıyor.

Van’da son yıllarda sosyal medya üzerinden görünür hale gelen bazı düğün görüntüleri, bu açıdan yalnızca bir eğlence biçimi olarak değil, ekonomik ve toplumsal açıdan da tartışılması gereken bir olgu olarak öne çıkıyor.

Van’ın Geleneksel Düğün Kültürü Gösterişten mi İbaret?

Van ve çevresindeki düğün, şenlik ve toplumsal dayanışma gelenekleri uzun bir tarihsel ve kültürel birikimin parçasıdır. Bu geleneklerin merkezinde yalnızca eğlenmek değil; paylaşmak, dayanışmak, akrabalık ilişkilerini güçlendirmek ve toplumsal hafızayı canlı tutmak bulunur.

Ancak sosyal medya aracılığıyla giderek daha fazla görünür hale gelen ölçüsüz tüketim ve zenginlik gösterilerinin, Van’ın geleneksel kültürünün doğal bir parçasıymış gibi sunulması tartışmaları beraberinde getiriyor.

Hayatın Renkleri Solmasın Derneği Başkanı Sosyolog Osman Turğut da bu noktaya dikkat çekerek, sosyal medyada dolaşıma sokulan gösterişli yaşam biçimlerinin Van’ın toplumsal ve kültürel gerçekliğinin tamamını temsil etmediğini belirtiyor.

Turğut’a göre mesele yalnızca birkaç düğünde ne kadar para harcandığı değil; bu görüntülerin nasıl bir yaşam anlayışını normalleştirdiği.

Bir Yanda Geçim Sıkıntısı, Diğer Yanda Gösterişli Düğünler

Van’da hayat pahalılığı, işsizlik, yüksek kiralar ve temel ihtiyaç giderlerindeki artış vatandaşların gündemindeki önemli sorunlar arasında yer alırken, düğün sezonunda ortaya çıkan yüksek harcamalar toplumsal bir çelişkiyi de görünür hale getiriyor.

Bir tarafta düğün masraflarını karşılamakta zorlanan, düğün yapabilmek veya takı takabilmek için borçlanan aileler bulunuyor. Diğer tarafta ise sosyal medyada altınların, para destelerinin, para sayma makinelerinin ve yüksek miktardaki harcamaların sergilendiği görüntüler milyonlarca kişiye ulaşıyor.

Turğut, bu durumun özellikle dar gelirli aileler ve gençler üzerinde ekonomik ve psikolojik bir baskı oluşturabileceğine dikkat çekiyor.

Çünkü sosyal medyada sürekli olarak zenginlik ve tüketim görüntülerinin öne çıkarılması, insanların kendi yaşamlarını bu görüntülerle kıyaslamasına neden olabiliyor. Böylece düğün, bir toplumsal dayanışma ve mutluluk paylaşımı olmaktan çıkıp ekonomik gücün sergilendiği bir yarışa dönüşebiliyor.

“Düğün Yapacak Parayı Bulamayan Aileler Var”

Turğut, Van’daki ekonomik koşulların sosyal medyada sunulan gösterişli yaşam görüntülerinden çok daha farklı olduğuna dikkat çekiyor.

Özellikle düğün masraflarının birçok aile açısından ciddi bir mali yük haline geldiğini belirten Turğut, insanların yalnızca düğün yapabilmek için değil, düğünde takı takabilmek için dahi borçlanabildiğini ifade ediyor.

Bu nedenle tartışmanın yalnızca “Düğünde ne kadar para harcandı?” sorusuyla sınırlı kalmaması gerektiğini savunan Turğut, asıl sorgulanması gerekenin bu tüketim biçiminin toplumda nasıl bir yaşam standardı olarak sunulduğu olduğunu belirtiyor.

Van’ın Göç Gerçeği de Bu Tartışmanın Bir Parçası

Van’ın ekonomik ve toplumsal sorunları yalnızca düğün harcamalarıyla sınırlı değil. Kent, uzun süredir istihdam olanaklarının yetersizliği ve ekonomik nedenlerle yaşanan göç sorunuyla da karşı karşıya.

Gençlerin iş ve gelecek kaygısıyla İstanbul, Ankara, İzmir ve diğer büyük kentlere yönelmesi, Van’ın önemli toplumsal meselelerinden biri olmayı sürdürüyor.

Bir yanda kentte kalabilmek ve geçinebilmek için mücadele eden geniş kesimler bulunurken, diğer yanda sosyal medyada sürekli olarak lüks ve refah görüntülerinin öne çıkarılması, ekonomik gerçeklikle sanal dünyada üretilen yaşam algısı arasındaki mesafeyi büyütüyor.

Turğut’un eleştirisi de tam bu noktada anlam kazanıyor. Ona göre sosyal medyada yaratılan zenginlik görüntülerinin Van’ın tamamının ekonomik ve kültürel gerçekliğiymiş gibi sunulması doğru değil.

Tefecilik ve Kaynağı Belirsiz Paralar Tartışması

Gösterişli düğün görüntülerinin bir başka boyutu ise yüksek miktardaki paraların kaynağına ilişkin soru işaretleri.

Altınların, para destelerinin ve para sayma makinelerinin sergilendiği görüntüler sosyal medyada hızla yayılırken, ekonomik sıkıntıların yaşandığı bir ortamda bu ölçekteki harcamaların toplumsal açıdan sorgulanması gerektiğini belirten Turğut, tefecilik ve kaynağı belirsiz paralar üzerinden oluşturulan gösterişli yaşam algısına da dikkat çekiyor.

Buradaki temel mesele, herhangi bir düğün veya aile hakkında doğrudan bir suçlama yöneltmek değil; sosyal medyada dolaşıma sokulan zenginlik imgelerinin nasıl bir toplumsal algı oluşturduğunu tartışmak.

Turğut ayrıca, sosyal medyada “karikatürize edilmiş bir aşiret tipi” üzerinden oluşturulan güç ve zenginlik gösterisinin bütün bölgeye ve bütün topluma mal edilmemesi gerektiğini vurguluyor.

Yerel Ajanslara da Çağrı: “Gösteriş Kültürünü Normalleştirmeyin”

Turğut’un eleştirilerinin bir diğer muhatabı ise düğün görüntülerini sosyal medyada profesyonel biçimde dolaşıma sokan organizasyon ve medya ajansları.

Sosyal medyanın yalnızca olanı kaydetmediğini, aynı zamanda neyin görünür olacağını da belirlediğini ifade eden Turğut, ajansların gösteriş kültürünün normalleştirilmesine öncülük etmemesi gerektiğini savunuyor.

“Bu vebale ortak olmayın” çağrısında bulunan Turğut, düğünlerin toplumsal dayanışma ve paylaşma boyutunun geri plana itilerek yalnızca para, altın ve güç gösterisine indirgenmesinin doğru olmadığını belirtiyor.

Asıl Mesele Düğün Değil, Gösterinin Kendisi

Burada Debord’un “gösteri” kavramı yeniden önem kazanıyor.

Sosyal medyada paylaşılan düğün görüntüleri, yalnızca birkaç saatlik bir eğlencenin kaydı olmaktan çıkıyor. Görüntüler tekrar tekrar paylaşılıyor, beğeniliyor, taklit ediliyor ve yeni düğünlerde yeniden üretiliyor. Böylece tekil bir davranış, zaman içerisinde toplumsal bir beklentiye dönüşebiliyor.

Düğünün nasıl olması gerektiğine ilişkin beklentiler de bu süreçte değişiyor: Daha fazla altın, daha fazla para, daha lüks araçlar, daha büyük organizasyonlar ve daha fazla görünürlük...

Bu noktada ortaya çıkan soru şu:

Toplum kendi kültürel değerlerini mi yeniden üretiyor, yoksa sosyal medyanın belirlediği bir gösteri standardına mı uyum sağlıyor?

Van örneğinde bu sorunun ekonomik boyutu özellikle önemli. Çünkü gösterişli düğün görüntüleri, kentin tamamının refah düzeyini yansıtmıyor. Aksine, bazı görüntüler ile toplumun geniş kesimlerinin gerçek yaşam koşulları arasında ciddi bir fark bulunuyor.

“Bizim Kültürümüz Gösteriş Değil, Dayanışma”

Osman Turğut’un eleştirisinin merkezinde bu nedenle yalnızca ekonomik harcamalar değil, kültürel temsil meselesi de bulunuyor.

Van’ın düğün ve toplumsal etkinlik kültürünün temelinde dayanışma, paylaşma, birlikte eğlenme ve toplumsal bağları güçlendirme anlayışının bulunduğunu belirten Turğut, son dönemde sosyal medya üzerinden öne çıkarılan ölçüsüz tüketim biçimlerinin bu kültürün tamamını temsil etmediğini ifade ediyor.

“Bunlar bizim kültürümüz değil” diyerek gösterişin geleneksel değerlerin önüne geçirilmesine karşı çıkan Turğut, toplumsal yaşamın tüketim ve zenginlik gösterisi üzerinden tanımlanmaması gerektiğini savunuyor.

Van’ın Gerçek Gündemi Sosyal Medya Görüntülerinden Daha Büyük

Van’ın gerçek gündeminde geçim sıkıntısı, işsizlik, yüksek kiralar, artan yaşam maliyetleri ve göç gibi sorunlar bulunuyor.

Bu nedenle birkaç düğünde ortaya çıkan yüksek harcamaların kentin tamamının ekonomik durumunu temsil ediyormuş gibi sunulması yanıltıcı olabilir. Sosyal medya, hayatın yalnızca belirli ve seçilmiş anlarını görünür kılıyor. Oysa milyonlarca insanın gündelik hayatı bu görüntülerden çok farklı.

Asıl tartışılması gereken de belki tam olarak burada başlıyor:

Bir toplumun gerçek yaşamı mı görünür olacak, yoksa sosyal medyanın daha fazla izlenme ve etkileşim getiren gösterişli yüzü mü?

Van’ın kadim kültürü, yalnızca düğün salonlarında sergilenen altınların veya para destelerinin toplamından ibaret değil. Bu coğrafyanın kültürel hafızasında dayanışmanın, paylaşmanın ve birlikte ayakta kalmanın çok daha güçlü bir karşılığı bulunuyor.

Turğut’un ifadesiyle, “Bu coğrafyanın her santimetrekaresi var olabilmek için ağır bedeller ödemiş bir halkın izlerini taşır.”

Bu nedenle Van’ın kültürel değerlerini geleceğe taşımanın yolu, gösterişi büyütmekten değil; dayanışmayı, paylaşmayı ve toplumsal hafızayı güçlendirmekten geçiyor.

Festival Eş Direktörü Aram Hasan, organizasyonun temel amacının Kürt sinemasını yerel sınırların ötesine taşıyarak New York gibi uluslararası bir kültür merkezinde farklı topluluklarla buluşturmak olduğunu belirtti.

Bu yıl festivale yaklaşık 350 film başvurdu. Seçici kurulun değerlendirmesinin ardından uzun metraj, kısa metraj ve belgesel kategorilerinin yanı sıra farklı türlerden toplam 30 yapım festival programına dahil edildi. Festivalin FilmFreeway sayfasında da yaklaşık 350 başvuru ve 30 seçilmiş proje bilgisi yer alıyor.

Sinemanın yanı sıra söyleşi ve atölyeler

Festival programı yalnızca film gösterimleriyle sınırlı kalmayacak. Sinemacılar ile izleyicileri bir araya getirecek söyleşi ve panellerin yanı sıra Kürt sinemasının üretim ve dağıtım süreçlerine odaklanan etkinlikler de düzenlenecek.

Festival öncesinde 25–30 Eylül tarihleri arasında Kürt Sineması Rezidans Programı gerçekleştirilecek. Program kapsamında hikâye anlatıcılığı, hafıza, belgeleme, Kürt film endüstrisinin ekonomisi ve sinemanın üretim-dağıtım süreçleri üzerine ders ve atölyeler yapılacak.

Festivalin resmi programında ayrıca yönetmen ve sinemacılarla soru-cevap oturumları ve paneller yer alıyor. Açılış gecesinde ise resepsiyon, müzik dinletileri ve film gösteriminin yanı sıra kültürel etkinlikler düzenlenecek.

Açılış filmi “Singing Wings”

Festivalin 29 Eylül’deki açılış gecesinde Hemen Khaledi’nin yönettiği “Singing Wings” adlı 73 dakikalık belgesel gösterilecek. Rojhilatê Kurdistan’da geçen film, yaralı bir leyleğe bakan bir kadın ile İngiltere’ye göç etmeye hazırlanan kızının hikâyesini anlatıyor.

Festival programında Kürt sinemasının farklı dönemlerine ve coğrafyalarına uzanan yapımların yanı sıra öğrenci filmleri, deneysel çalışmalar ve cep telefonuyla çekilen filmler de yer alıyor.

Onuncu yılına ulaşan New York Kürt Film Festivali, Kürt sinemacıların uluslararası izleyicilerle ve New York’un profesyonel sanat çevreleriyle buluşabileceği bir platform olmayı hedefliyor. Festival, Kürt sinemasının yanı sıra Kürt kültürü, hafızası ve hikâyelerinin farklı topluluklara ulaştırılmasına da katkı sunmayı amaçlıyor.

Festivalin tüm etkinlikleri 29 Eylül–4 Ekim 2026 tarihleri arasında Manhattan’daki Village East by Angelika’da gerçekleştirilecek.

Ayine katılmak üzere kente gelen Ermeni din adamları ile ziyaretçiler, Gevaş iskelesinden teknelerle adaya götürüldü.

Din adamlarıyla adaya gelen Türkiye Ermenileri Patriği Sahak Maşalyan, yardımcısı Krikor Damatyan ve Rahip Harutyun Damatyan, ziyaretçilerle bir süre sohbet etti.

Hazırlıkların tamamlanmasının ardından başlayan ayini Amerika Doğu Bölgesi Ermeni Kilisesi Ruhani Önderi Piskopos Mesrop Parsamyan yönetti.

Maşalyan'ın başkanlık yaptığı ayinde, katılımcılar mum yaktı, dua etti ve ilahiler okudu.

70 sanatçının eseri sergileniyor

Festivalin bugün başladığını belirten Nasih Ali, "Kürdistan’ın çeşitli şehir ve kasabalarından 100’den fazla fotoğrafçı eserlerini gönderdi. Yapılan değerlendirmeler sonucunda; bölgenin özgünlüğünü, doğasını, geleneklerini ve kültürel zenginliğini en iyi yansıtan 70 fotoğrafçının eserini seçtik." dedi.

Ali, festivalin birleştirici gücüne vurgu yaparak şunları ekledi:

"Bu özel etkinlikte Hanekin’den Zaho’ya kadar geniş bir coğrafyadan sanatçılar yer alıyor. Sergilenen 70 tablo, Kürdistan'ın her parçasındaki yaşamın renklerini, kültürünü ve mirasını yansıtıyor. Hiçbir ayrım gözetmeksizin, Kürt fotoğrafçılığının birliğini ve zenginliğini ön plana çıkarmayı hedefledik."

Dört parçadan ortak vizyon

Festivalin en dikkat çekici yönlerinden biri de Kürdistan’ın dört parçasından sanatçıların bir araya getirilmesi oldu. Nasih Ali, her parçadan iki seçkin fotoğrafçıyı davet ettiklerini belirterek, "Süleymaniye’de bu buluşmayı gerçekleştirmekteki temel amacımız, deneyim ve fikir alışverişi için bir iletişim köprüsü kurmaktır. Kameralarımızın vizöründen zengin kültürümüzü ve mirasımızı dünyaya tanıtmak istiyoruz." şeklinde konuştu.

Üç gün sürecek olan festival, sadece görsel bir şölen sunmakla kalmayıp eğitici faaliyetlere de ev sahipliği yapacak.

Fuarla birlikte yerel üreticiler ile tüketiciler arasında doğrudan ticari bağlantı kurulması, Kürt markalarının bilinirliğinin artırılması ve ürünlerin daha geniş pazarlara ulaştırılması hedefleniyor.

K24'ün haberine göre fuara katılan “Tahini Barzan” markasının sahibi, ürünlerinin yüzde 100 yerli susamdan üretildiğini belirterek etkinliğin Zaho halkına ve potansiyel alıcılara ulaşmak açısından önemli bir fırsat sunduğunu söyledi. Marka sahibi, fuarın ilk gününde gösterilen yoğun ilgiden memnuniyet duyduklarını ifade etti.

“Sandra Ice Cream” temsilcisi de fuarın marka bilinirliğini artırmak açısından önemli bir fırsat olduğunu belirtti. Yerli tatlı ve baklava üreticileri ise ürünlerinde kullanılan hammaddelerin Kürdistan coğrafyasından temin edildiğine dikkat çekti.

Fuarın düzenlenmesi, Kürdistan Bölgesi Hükümeti’nin 9. Kabinesi döneminde ekonomik altyapının güçlendirilmesi ve özel sektörün desteklenmesine yönelik politikaların bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Yerel üreticilere sağlanan kolaylıklarla birlikte Kürt markalarının yalnızca Kürdistan Bölgesi pazarında değil, Irak’ın orta ve güney illerinde ve uluslararası pazarlarda da daha fazla yer alması amaçlanıyor. Bu kapsamda Avrupa ülkelerine yönelik ihracatın artırılması da uzun vadeli hedefler arasında yer alıyor.

VANMED (VAN) - Kadınlara yönelik sosyal ve kültürel etkinliklerini sürdüren müdürlüğün düzenlediği buluşmaya DEM Parti Edremit İlçe Eş Başkanı Sevim Baş, DBP Eşbaşkanı Neslihan Bafra, Edremit Belediyesi Meclis Üyeleri Medya Mermit ve Helin İnal ile çok sayıda kadın katıldı.

Film gösterimi öncesinde kadınlar halay çekerek etkinlik alanında bir araya geldi. Buluşmada kadınların sosyal ve kültürel yaşamda daha fazla yer alması ve dayanışmanın güçlendirilmesine ilişkin değerlendirmelerde bulunuldu.

Kadın dayanışmasına vurgu

Etkinlikte konuşan Edremit Belediyesi Meclis Üyesi Medya Mermit, film gösteriminin kadınların sosyal ve kültürel etkinlikler aracılığıyla bir araya gelmesi ve dayanışmalarını güçlendirmesi açısından önemli olduğunu belirtti.

DBP Eşbaşkanı Neslihan Bafra, toplumsal sorunların kadınların ortak fikir alışverişi ve dayanışmasıyla çözülebileceğini ifade etti.

DEM Parti Edremit İlçe Eş Başkanı Sevim Baş ise kadınların dayanışma içerisinde hareket ederek karşılaştıkları zorlukların üstesinden geldiğini söyledi.

Film sonrası sorun ve talepler konuşuldu

Konuşmaların ardından film gösterimine geçildi. Gösterim sırasında kadınlara çeşitli ikramlarda bulunuldu.

Film gösteriminin ardından kadınların sorun ve talepleri üzerine sohbet gerçekleştirildi. Kadınlar, görüş ve önerilerini paylaşarak mahallede yaşanan sorunlar ve çözüm önerileri üzerine fikir alışverişinde bulundu.

Etkinlik, kadınların sohbeti ve dayanışmasıyla sona erdi.

Vakıf, bu süreçte emeği geçen doktor, fizyoterapist ve sağlık personeline teşekkür etti.

Tedavi giderleri vakıf tarafından karşılandı

İBV yönetimi, tedavi sürecinde personel giderlerinin yanı sıra tıbbi malzeme, ilaç ve iaşe dahil tüm masrafların vakıf tarafından karşılandığını belirtti.

Açıklamada, İBV Başkanı İbrahim Gürbüz’ün tedavi sürecini yakından takip ettiği, Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani’nin de süreç boyunca maddi ve manevi desteğini sürdürdüğü ifade edildi.

İstanbul’a nakledildi

Tıbbi riskler nedeniyle bir süre ertelenen İstanbul’a nakil işlemi, Beşikci’nin sağlık değerlerinin normale dönmesinin ardından 15 Ağustos 2026’da gerçekleştirildi.

Uçakla İstanbul’a getirilen Beşikci’nin, Büyükçekmece’de kendisi için hazırlanan, bahçeli ve rehabilitasyon koşullarına uygun bir konuta yerleştirildiği ve burada istirahat edeceği bildirildi.

Vakıftan sosyal medya tartışmalarına cevap

Vakıf açıklamasında, son dönemde sosyal medyada Beşikci’nin sağlık durumuyla ilgili yürütülen tartışmalara da değinildi.

Beşikci’nin özel yaşamını ihlal edebilecek görüntülerin paylaşılmasının doğru bulunmadığı belirtilen açıklamada, bu konudaki rahatsızlığın Prof. Dr. Cenap Ekinci’ye iletildiği ifade edildi. Bununla birlikte, tedavi sürecinde ortaya konulan emeğin de görmezden gelinmemesi gerektiği vurgulandı.

Açıklamada, eleştiride bulunan bazı kesimlerin tedavi süreci boyunca herhangi bir destek sunmadığı belirtilerek, “Bizim için belirleyici olan söz değil, ortaya konulan pratiktir” ifadelerine yer verildi.

İBV, açıklamasında Beşikci’nin sağlık durumunun stabil olduğunu ve rehabilitasyon sürecinin İstanbul’da sürdürüleceğini belirterek, tedavi sürecine katkı sunan herkese teşekkür etti.

Açılış etkinliğine İpekyolu Belediye Eşbaşkanları Canan Uzunay ve Tahir Şapkacı, yerlerine kayyum atanan Van Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanları Neslihan Şedal ve Abdullah Zeydan, DEM Parti Van İl Eşbaşkanı Veysi Dilekçi, DBP Van İl Eşbaşkanı Cemal Demir, belediye eşbaşkanları, belediye meclis üyeleri ile binlerce kişi katıldı.

“Yeni bir İpekyolu inşa edeceğiz”

Açılışta konuşan İpekyolu Belediye Eşbaşkanı Canan Uzunay, parkın yalnızca bir yeşil alan olmadığını belirterek, yeni bir başlangıç yaptıklarını söyledi.

Uzunay, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinin ardından belediyeyi devraldıklarında ağır bir borç yüküyle karşılaştıklarını savunarak, buna rağmen halkın kaynaklarını koruyarak hizmet üretmeye devam ettiklerini ifade etti.

Kent genelinde yol ve asfalt çalışmalarının yanı sıra yeşil alan ve parklar oluşturduklarını belirten Uzunay, kadınlara yönelik sosyal alanların da artırıldığını söyledi. Uzunay, “Sizlerle birlikte yeni bir İpekyolu inşa edeceğimizin sözünü veriyoruz” dedi.

Uyuşturucuyla mücadele vurgusu

Uzunay konuşmasında kentte artan uyuşturucu kullanımına da dikkat çekti. Gençlerin madde bağımlılığından uzak tutulması amacıyla spor merkezleri başta olmak üzere çeşitli çalışmalar yürütüleceğini belirten Uzunay, gençlerin daha iyi koşullarda yaşaması için hizmet üretmeye devam edeceklerini kaydetti.

“Mehmed Uzun barışı kalemiyle işledi”

Parka Mehmed Uzun'un adının verilmesinin kendileri açısından önemli olduğunu ifade eden Uzunay, Kürt yazarın yaşamı boyunca barış, demokrasi ve Kürt dili için çalışmalar yürüttüğünü söyledi.

Uzunay, “Bu park, sadece beton ve yeşilden ibaret değildir. Bu park, dayanışmamızın, mücadelemizin ve barışa olan inancımızın somut bir örneğidir” ifadelerini kullandı.

31 Ağustos’a kadar temizlik seferberliği

Açılışta kent temizliğine ilişkin yeni bir kampanya da duyuruldu. Uzunay, 31 Ağustos’a kadar devam edecek temizlik seferberliğine kadınları, gençleri, çocukları, emekçileri, sivil toplum kuruluşlarını ve mahalle sakinlerini katılmaya çağırdı.

“Belediyelerimizi geri alacağız”

Van Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Neslihan Şedal, konuşmasında halkın her koşulda iradesini ortaya koyduğunu belirterek, “Biz halkımıza çok şey borçluyuz” dedi.

Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Abdullah Zeydan ise kayyum politikalarını eleştirerek, ilçe belediyelerinin yeşil alanlar oluşturmaya devam ettiğini söyledi. Zeydan, parka Mehmed Uzun’un adının verilmesinin anlamlı olduğunu belirterek, Uzun’un yaşamını barış ve özgürlük mücadelesine adadığını ifade etti.

DEM Parti Van İl Eşbaşkanı Veysi Dilekçi de Mehmed Uzun’un Kürt halkının tarihini edebiyat aracılığıyla anlattığını ve Kürt dilini savunduğunu belirterek parkın kente kazandırılmasında emeği geçen belediye çalışanlarına teşekkür etti.

Açılış programı, konuşmaların ardından İpekyolu Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü tarafından düzenlenen etkinlik kapsamında Koma Aryen ve Serhado’nun sahne aldığı müzik dinletisi ve halaylarla sona erdi.

Festival alanında Nûbihar, Sîtav, Lîs, Erda, Belkî, Do, Zarg, Aryen, Morî, Ar, Dara, Aram, Vesta, Lûvî ve J&J gibi yayınevlerinin stantları yer alıyor. Stantlarda farklı alanlarda yayımlanan kitaplar okuyucularla buluşturulurken, çeşitli yazarların katılımıyla imza ve söyleşi etkinlikleri düzenleniyor.

Festival programı kapsamında Salih Kevirbirî, Mîrze Mihemedê Şêrwî, Bedirxan Epozdemîr, Miraz Ronî, Dîba Keskîn, Salîha Ayata, Dîlawer Zeraq, Kevok Mizgîn, Mulkiye Tekin, Leyla Mîhrînaz Engîn, Servet Ozkan, Herdem Merwanî, Veysî Ulgen, Reşatê Şamo, Azad Zal, Mehmet Gur, Muhsin Ozdemir, Mehmet Avşar, Faysal Yacan, Alî Oruç, Mihemed Emîn Sarî, Mehmet Can Demîr, Neslîhan Urzum, Mehmet Şahîn, Nîzamettîn Ozturk, Abdurrahman Çagan, Ronî War, Muhtullah Dag ve Orhan Sakçî'nin de aralarında bulunduğu çok sayıda yazar okurlarıyla buluşuyor.

8 Ağustos’ta Sadullah Taşan ve Newzat Engîn’in, 8-9 Ağustos tarihlerinde ise Salih Kevirbirî’nin Nûbihar Standı’nda okuyucularla bir araya gelmesi planlanıyor.

Farklı sanatçılar aynı sahnede

Festivalin konser programında da farklı müzik türlerinden sanatçı ve gruplar yer alıyor.

Şahê Bedo, Neslîhan Edîş, Serhado, Mehmet Atlı, Koma Agirê Jiyan, Dîwana Dengbêjan, Cevdet Bağca, Servet Kocakaya, Bajar ve İlkay Akkaya’nın aralarında bulunduğu sanatçı ve gruplar, festival kapsamında Tatvanlılarla buluşuyor.

Konserlerin Van Gölü kıyısında düzenlenmesi, etkinliklere katılan vatandaşlara göl manzarası eşliğinde müzik dinleme imkânı sunuyor.

Festival kapsamında ayrıca kültür ve sanat alanındaki farklı etkinliklerle çocuklardan gençlere ve yetişkinlere kadar farklı yaş gruplarının programlara katılımının sağlanması amaçlanıyor.

Festival 9 Ağustos’ta sona erecek

31 Temmuz’da başlayan 58. Kültür ve Sanat Festivali, 9 Ağustos’ta gerçekleştirilecek etkinliklerin ardından sona erecek.

Festival kapsamında düzenlenen etkinliklerle Tatvan’ın kültür, sanat ve edebiyat alanındaki potansiyelinin ortaya çıkarılması, farklı sanat dallarının vatandaşlarla buluşturulması ve kentte kültürel etkinliklere katılımın artırılması hedefleniyor.

Basın bilgilendirmesi

Van Gölü Havzası Turizm Derneği Başkanı Abdullah Tunçdemir, Elitte World Otel'de düzenlenen programda havzadaki dört günlük ziyaretlerle ilgili basın bilgilendirmesinde bulundu. 

Tunçdemir'in aktardığı bilgilere göre, gerçekleştirilen info gezileri, saha ziyaretleri ve sektör buluşmalarında Van Gölü Havzası’nın sahip olduğu turizm değerleri kapsamlı şekilde tanıtıldı. Katılımcılara Van’ın tarihi ve kültürel mirasının yanı sıra Van Gölü, doğal güzellikler, sağlık turizmi, inanç turizmi, gastronomi, doğa sporları ve alternatif turizm olanakları hakkında bilgiler verildi.

Programda Van’ın yalnızca yaz aylarında değil, dört mevsim turizm yapılabilen önemli bir destinasyon olduğu vurgulandı.

Kuzey Irak pazarı için ortak tur programları gündemde

Van ile Kuzey Irak arasındaki turizm ilişkilerinin geliştirilmesi amacıyla gerçekleştirilen ikili görüşmelerde, karşılıklı turist sayısının artırılması, ortak tur programlarının hazırlanması ve tur operatörleri arasında doğrudan iş birliklerinin geliştirilmesi konusunda görüş birliğine varıldı.

Taraflar, karşılıklı tanıtım faaliyetleri ve sektör buluşmalarının belirli aralıklarla devam ettirilmesi konusunda da ortak irade ortaya koydu.

Sınır kapılarının iyileştirilmesi istendi

Program kapsamında bölge turizminin önündeki en önemli konulardan biri olan sınır kapılarındaki geçişlerin kolaylaştırılması da gündeme geldi.

Kuzey Irak’tan Van’a gelecek turistlerin ulaşımını kolaylaştırmak ve Türkiye-Irak arasındaki turizm hareketliliğini artırmak amacıyla Serzer ve Hakkâri Üzümlü Sınır Kapılarının yol ve gümrük hizmet binalarının yapılması, mevcut altyapının güçlendirilmesi ve geçişlerin daha hızlı hale getirilmesi gerektiği belirtildi.

Gümrüklerde günübirlik turistler için ayrı peron ve X-Ray cihazlarının oluşturulması talep edilirken, özellikle aileler, kadınlar, çocuklar ve yaşlılardan oluşan turist gruplarının sınır geçişlerinde daha hızlı ve konforlu hizmet almasının turizm açısından büyük önem taşıdığı ifade edildi.

Ayrıca Serzer Sınır Kapısı ile Üzümlü Sınır Kapısı arasındaki tampon bölgenin, gerekli düzenlemeler yapılarak özellikle turistlerin yaya geçişlerine açılması talep edildi.

Sınır kapılarında çalışma saatleri önerisi

Turizm hareketliliğinin artırılması amacıyla Serzer ve Üzümlü Sınır Kapılarının çalışma saatlerinin de yeniden düzenlenmesi gündeme getirildi.

Bu kapsamda sınır kapılarının yaz döneminde 08.00-20.00, kış döneminde ise 08.00-18.00 saatleri arasında hizmet vermesi önerildi.

Bunun yanı sıra Hakkâri Derecik-Umurlu Sınır Kapısı’nın haftanın 7 günü açık olması, cumartesi ve pazar günleri de hizmet vermesi, araç geçişlerine açılması ve yol ile gümrük hizmet binalarının yapılması yönündeki talepler dile getirildi.

Türkiye’den Irak’a ve Irak’tan Türkiye’ye gerçekleştirilen kültür turlarında gümrük geçişlerinin hızlı, güvenli ve rahat bir şekilde yapılmasının bölge turizminin gelişmesi açısından kritik önem taşıdığı vurgulandı.

Tunçdemir: “Kalıcı turizm köprüleri kurmak istiyoruz”

Van Gölü Havzası Turizm Derneği Başkanı Abdullah Tunçdemir, Van’ın tarihi, kültürel ve doğal zenginliklerinin uluslararası pazarlarda daha etkin tanıtılması için çalışmalarını sürdüreceklerini belirtti.

Tunçdemir, “Van; tarihi, kültürü, doğal güzellikleri, sağlık ve inanç turizmi, gastronomisi ve Van Gölü’nün eşsiz değerleriyle bölgenin en önemli turizm merkezlerinden biridir. Kuzey Irak pazarıyla kurduğumuz güçlü iş birlikleri sayesinde hem turizm hareketliliğini artırmayı hem de iki ülke arasında kalıcı turizm köprüleri kurmayı hedefliyoruz” dedi.

Sınır kapılarındaki düzenlemelerin Van turizmi açısından büyük önem taşıdığını belirten Tunçdemir, Kuzey Iraklı turistlerin Van’a ulaşımının kolaylaştırılması halinde bölgedeki turizm hareketliliğinin önemli ölçüde artacağını ifade etti.

Tunçdemir, başlatılan iş birliği sürecinin yalnızca turizm sektörüne değil, bölge ekonomisine, ticarete ve Türkiye ile Irak arasındaki kültürel ilişkilere de katkı sağlayacağını söyledi.

Van Gölü Havzası Turizm Derneği olarak ulusal ve uluslararası paydaşlarla çalışmalarını sürdüreceklerini belirten Tunçdemir, Van’ı Orta Doğu’nun önemli turizm destinasyonlarından biri haline getirmeyi hedeflediklerini kaydetti.

Van’daki temasların ardından Bitlis il merkezi ile Güroymak, Tatvan, Ahlat ve Adilcevaz ilçelerinde iki günlük program gerçekleştiren BİK Van Bölge Müdürü Kenan Tokgöz’ün sonraki durağı Hakkâri oldu.

Hakkâri il merkezi ile Yüksekova ve Şemdinli ilçelerini kapsayan iki günlük program boyunca Tokgöz’e kurum personeli Murat Uman eşlik etti. 

İkinci günkü Yüksekova ve Şemdinli ziyaretlerine Hakkâri Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Ali Yiğit de katıldı.

VALİ TAŞYAPAN’A ZİYARET…

Programın ilk gününde Hakkâri Valisi İbrahim Taşyapan’ı makamında ziyaret eden Tokgöz, Basın İlan Kurumunun görev ve sorumlulukları ile bölgede yürütülen çalışmalar hakkında bilgi verdi.

Görüşmede kamu kurumlarının resmî ilan ve reklamlarının mevzuata uygun ve zamanında yayımlanması, tahsilat işlemlerinin daha etkin yürütülmesi ve kurumlar arası koordinasyonun geliştirilmesi ele alındı.

Basın İlan Kurumuna ait Türkiye’nin ilan portalı ilan.gov.tr’nin kamu kurumlarının ihale, taşınmaz satışı ve kiralaması, personel alımı, tebligat ve benzeri ilanlarının daha geniş kitlelere ulaştırılmasındaki rolü üzerinde duruldu. Hakkâri’deki kamu yatırımları, hizmetler, projeler, etkinlikler ve şehrin turizm değerlerinin tanıtılmasında portalın reklam alanlarından yararlanılabileceği ifade edildi.

Tokgöz, ziyaretin sonunda Vali İbrahim Taşyapan’a Basın İlan Kurumu yayınları arasında yer alan “Taksim Camii” eserini takdim etti.

VALİLİK BASIN BİRİMİNE VEFA ZİYARETİ...

Hakkâri Valiliği ziyareti kapsamında Valilik Basın ve Halkla İlişkiler Müdürü Cemal Armağan’ı da ziyaret eden Tokgöz, Basın İlan Kurumunun Hakkâri’deki iş ve işlemlerinin Valilik Basın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü tarafından yürütüldüğü dönem hakkında görüş alışverişinde bulundu.

Basın İlan Kurumu iş ve işlemlerini Hakkâri’de 2018 yılına kadar resmî olarak yürüten Cemal Armağan’a gerçekleştirilen ziyaret, kurumsal hafıza ve vefa boyutuyla programın anlamlı temaslarından biri oldu.

Tokgöz, Basın İlan Kurumunun Hakkâri’deki hizmetlerinin yürütülmesine ve kurumsal sürekliliğin sağlanmasına sunduğu katkılar dolayısıyla Armağan’a teşekkür etti.

BELEDİYE, ÜNİVERSİTE, SAĞLIK VE İCRA MÜDÜRLÜĞÜ ZİYARETLERİ

Tokgöz, Hakkâri Belediye Başkanlığına vekâlet eden Vali Yardımcısı Burak Gürbüz’ü ziyaret ederek belediyenin resmî ilan ve reklam yükümlülükleri, evrak akışı ve tahsilat işlemleri hakkında değerlendirmelerde bulundu.

Görüşmede Hakkâri Belediyesinin hizmet, yatırım, proje ve etkinlikleri ile şehrin doğal, tarihî, kültürel ve turistik değerlerinin ilan.gov.tr’nin reklam alanlarında tanıtılmasına yönelik imkânlar da ele alındı.

Hakkâri Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Musa Gençcelep ile gerçekleştirilen görüşmede ise akademik ve idari personel alımları, ihale ve taşınmaz kiralama ilanları, evrak ve tahsilat süreçleri değerlendirildi.

Üniversitenin akademik faaliyetleri, bilimsel projeleri, bölüm ve programları, kongreleri, etkinlikleri ve öğrencilere sunduğu imkânların özellikle tercih dönemlerinde ilan.gov.tr aracılığıyla geniş kitlelere tanıtılabileceği belirtildi. Tokgöz, Rektör Gençcelep’e “Taksim Camii” eserini takdim etti.

Hakkâri İl Sağlık Müdürü Dr. Hamdullah Kara ile yapılan görüşmede İl Sağlık Müdürlüğü ve bağlı kuruluşların ihale ve satın alma işlemlerinden kaynaklanan resmî ilan yükümlülükleri, evrak akışı ve tahsilat süreçleri ele alındı.

Hakkâri İcra Müdürlüğü ziyaretinde de satış ve tebligat ilanlarının mevzuata uygun, zamanında ve eksiksiz yayımlanması, belge düzeni ve ilan bedellerinin tahsiline ilişkin işleyiş değerlendirildi.

BİK'İN YAYIN KALİTESİNE VE İSTİHDAMA KATKISI...

Tokgöz, kurum ziyaretlerindeki değerlendirmelerinde, resmî ilan ve reklam yayımlama hakkı talebinde bulunan süreli yayınlar için belirlenen kriterlerin yerel basının kurumsal kapasitesine, yayın kalitesine ve sektörel istikrarına önemli katkılar sunduğunu vurguladı.

Zorunlu asgari fikir işçisi istihdamı başta olmak üzere gazeteler için öngörülen kadro, içerik, yayın sürekliliği, yüzölçümü, baskı ve dağıtım; internet haber siteleri için belirlenen kadro, özgün içerik, güncellik, teknik altyapı ve ziyaretçi trafiği kriterlerinin mesleki standartları korumayı amaçladığını belirten Tokgöz, asgari fikir işçisi şartının gazeteci istihdamının sürdürülmesi ve nitelikli insan kaynağının geliştirilmesi açısından önemine dikkat çekti.

Muhabir, editör, sayfa sekreteri ve foto muhabiri gibi farklı görevleri yerine getiren fikir işçilerinden oluşan düzenli yayın kadrolarının özgün, güvenilir ve nitelikli haber üretiminin temelini oluşturduğunu ifade eden Tokgöz, söz konusu kriterlerin yalnızca şeklî yükümlülüklerden ibaret olmadığını belirtti.

Tokgöz, resmî ilan sisteminin önemini şu sözlerle değerlendirdi:
“Resmî ilan ve reklam gelirleri; yayın kuruluşlarının istihdamlarını korumalarına, teknik altyapılarını geliştirmelerine ve yerel haber üretim kapasitelerini artırmalarına imkân sağlayarak ekonomik devamlılıklarına doğrudan katkı sunmaktadır. İlanların belirli standartları taşıyan mecralarda yayımlanması ise kamu duyurularının güvenilir, düzenli ve denetlenebilir yayın kanalları aracılığıyla kamuoyuna ulaşmasını sağlarken kamusal şeffaflığı da güçlendirmektedir.”

Tokgöz, sistemin bir taraftan kamu kurumlarının ilanlarının mevzuata uygun ve etkin biçimde yayımlanmasını sağladığını, diğer taraftan yerel medyada nitelikli istihdamı, yayın sürekliliğini, mesleki kaliteyi ve kurumsal istikrarı desteklediğini kaydetti.

HAKKÂRİ’DE BASIN MESLEK KURULUŞLARI VE YAYINLARLA BULUŞMA

Programın ilk gününde Hakkâri Gazeteciler Derneğini ziyaret eden Tokgöz, Dernek Başkanı Hakan Taş ile yerel basının ekonomik ve mesleki durumu, gazetecilerin çalışma şartları, dijital dönüşüm ve eğitim ihtiyaçları hakkında görüştü.
Hakan Taş, ziyaretin anısına kaleme aldığı “Hakkâri’de Gazeteci Olmak” ve “Uzak Şehir” isimli kitaplarını BİK Van Bölge Müdürü Kenan Tokgöz’e hediye etti.

Süreli yayın ziyaretleri kapsamında hakkarihabertv.com, hakkariilsesigazetesi.com ve haberhakkari.com internet haber siteleri ile Hakkâri İl Sesi Gazetesi ve Hakkâri Halkın Sesi Gazetesinin merkez ofisleri ziyaret edildi.

Görüşmelerde resmî ilan ve reklam süreçleri, hakediş ve tahsilat işlemleri, yayınların teknik ve içerik şartları, kadro yapıları, özgün haber üretimi, ziyaretçi trafiği, dijital dönüşüm ve ekonomik sürdürülebilirlik ele alındı.

İLK GÜNÜN AKŞAMINDA YÜKSEKOVA’YA GEÇİLDİ...

Hakkâri il merkezindeki ziyaretlerin ardından aynı günün akşamında Yüksekova’ya geçen Tokgöz, yuksekovahaber.com internet haber sitesinin idari ofisini ziyaret etti.

Mesai saatleri dışında gerçekleştirilen görüşmede internet haber sitesinin yayın faaliyetleri, özgün içerik üretimi, ziyaretçi trafiği, teknik altyapısı, kadro yapısı ve resmî ilan süreçleri değerlendirildi.

YÜKSEKOVA’DA BAŞSAVCILIK VE BELEDİYE ZİYARETLERİ

Programın ikinci gününde Yüksekova Cumhuriyet Başsavcısı Mustafa Necati Temizyürek’i makamında ziyaret eden Tokgöz, adli ilanların Basın İlan Kurumu aracılığıyla yayımlanması, ilanların zamanında ve mevzuata uygun biçimde kamuoyuna ulaştırılması ve tahsilat süreçleri hakkında görüş alışverişinde bulundu.

Tokgöz, ziyaretin sonunda Başsavcı Temizyürek’e “Taksim Camii” eserini takdim etti.

Yüksekova Belediye Başkan Vekili Şoreş Diri ile gerçekleştirilen görüşmede ise belediyenin resmî ilan ve reklam yükümlülükleri, evrak ve tahsilat süreçleri ile kurumlar arasındaki koordinasyon ele alındı.

Belediyenin yatırım, hizmet, proje, etkinlik ve ilçe tanıtımına yönelik çalışmalarının ilan.gov.tr’nin reklam alanları aracılığıyla daha geniş kitlelere ulaştırılabileceği ifade edildi.

ŞEMDİNLİ’DE KAYMAKAMLIK VE BELEDİYE ZİYARETLERİ

Yüksekova’daki temasların ardından Şemdinli’ye geçen Tokgöz, Şemdinli Kaymakamı Fatih Erdoğan’ı makamında ziyaret etti.

Görüşmede ilçedeki kamu kurumlarının resmî ilan ve reklam süreçleri, tahsilat uygulamaları, kurumlar arası iletişim ve yerel basının mevcut durumu değerlendirildi. Tokgöz, Kaymakam Erdoğan’a “Taksim Camii” eserini takdim etti.
Şemdinli Belediye Başkanı Fahri Şakar ile gerçekleştirilen görüşmede Belediye Fen İşleri Müdürü Ahmet Özer de hazır bulundu.

Görüşmede belediyenin yatırım, yapım, bakım ve altyapı çalışmalarından kaynaklanan ihale ilanları, evrak düzeni, yayın ve tahsilat süreçleri ele alındı. Şemdinli Belediyesinin hizmet ve yatırımları ile ilçenin doğal, tarihî, kültürel ve turistik değerlerinin ilan.gov.tr aracılığıyla tanıtılmasına yönelik imkânlar değerlendirildi.

İKİNCİ GÜNKÜ ZİYARETLERE ALİ YİĞİT DE KATILDI

İkinci günkü Yüksekova ve Şemdinli ziyaretlerine Hakkâri Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Ali Yiğit de katıldı.

Yiğit, ziyaretlerde yerel basının mevcut durumu, gazetecilerin çalışma şartları ve bölgedeki yayın kuruluşlarının ihtiyaçlarına ilişkin değerlendirmelerini paylaştı.

ŞEMDİNLİ GAZETESİ ZİYARET EDİLDİ...

Şemdinli Gazetesinin idari ofisini ziyaret eden Tokgöz, gazetenin yöneticileri ve çalışanlarıyla yayın faaliyetleri, resmî ilan ve reklam süreçleri, hakediş ve tahsilat işlemleri ile Şemdinli’de gazetecilik yapmanın şartları hakkında görüştü.

İçerik kalitesinin geliştirilmesi, kurumsal yapının güçlendirilmesi ve dijital mecraların daha etkin kullanılması konularının ele alındığı ziyarette Şemdinli Gazetesi yöneticileri, ilçede gerçekleştirilen temaslarda Tokgöz ve beraberindeki heyete eşlik etti.

ALİ YİĞİT’TEN TOKGÖZ’E EV SAHİPLİĞİ…

Şemdinli programının ardından Yüksekova’ya dönen Tokgöz, Yüksekova Halkın Sesi Gazetesi ile yuksekovahalkinsesigazetesi.com.tr internet haber sitesinin ortak idari ofisini ziyaret etti.

Tokgöz’ü ziyarette Hakkâri Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Ali Yiğit ağırladı. Görüşmede gazete ile internet haber sitesinin yayın faaliyetleri, resmî ilan ve reklam süreçleri, hakediş ve tahsilat işlemleri, kurumsal yapı, teknik ve kadro şartları, özgün içerik üretimi ve ekonomik sürdürülebilirlik değerlendirildi.

Geleneksel gazetecilik birikiminin dijital yayıncılığın sunduğu imkânlarla desteklenmesinin önemine dikkat çekilen görüşmede, yayın kalitesinin geliştirilmesi, ziyaretçi trafiğinin artırılması ve yerel içeriklerin daha geniş kitlelere ulaştırılması üzerinde duruldu.

İLAN.GOV.TR’NİN TANITIM İMKÂNLARI DA ANLATILDI

Valilik, belediyeler ve üniversiteyle gerçekleştirilen görüşmelerde ilan.gov.tr’nin yalnızca resmî ilanların kamuoyuna duyurulduğu bir platform olmadığı, kurumsal reklam ve tanıtım çalışmalarına da geniş erişim imkânı sunduğu ifade edildi.

Kurumların resmî ilanlarına doğrudan yönlendirme sağlayan banner çalışmalarının yanı sıra proje, yatırım, hizmet, kampanya, etkinlik, kongre, turizm ve şehir tanıtımına ilişkin bağımsız reklam içeriklerinin de portalın uygun alanlarında yayımlanabileceği belirtildi.

ÜÇ İLDE SAHA ÇALIŞMALARINDA ÖNEMLİ AŞAMA

Van’da başlayarak Bitlis ve Hakkâri ile devam eden saha ziyaretleriyle BİK Van Bölge Müdürlüğünün sorumluluk alanındaki üç ilde kamu kurumları ve yerel medya paydaşlarıyla doğrudan temas kurulmasına yönelik önemli bir aşama tamamlandı.

Programlarda resmî ilan ve reklam süreçlerinin etkinliği, tahsilat işlemleri, kurumlar arası koordinasyon, ilan.gov.tr’nin erişim imkânları, yerel basının kurumsal kapasitesi, nitelikli istihdam, dijital dönüşüm ve yayıncılığın sürdürülebilirliği ele alındı.

Saha ziyaretlerinde tespit edilen ihtiyaç ve beklentilerin değerlendirilerek kurumlarla ve süreli yayınlarla kurulan iletişimin sürdürülmesi, iş birliği alanlarının geliştirilmesi ve uygulamada karşılaşılan hususların çözüm odaklı bir yaklaşımla takip edilmesi hedefleniyor.

Programa, görevden alınan Van Büyükşehir Belediye Eşbaşkanı Abdullah Zeydan, DEM Parti Van İl Eşbaşkanı Veysi Dilekçi, Van Milletvekili Mahmut Dindar, DEM Parti Dil ve Kültür Komisyonu Eşsözcüsü Heval Dilbihar, Kurdigeh ve Kurdiwar yöneticileri, belediye meclis üyeleri ile çok sayıda yurttaş katıldı.

Programda yapılan konuşmalarda, Şerko Bekes'in Kürt şiirindeki öncü rolü, edebi mirası ve kültürel katkıları üzerinde duruldu. Konuşmacılar, Bekes'in eserlerinin yalnızca Kürt edebiyatı açısından değil, evrensel edebiyat bakımından da önemli bir yere sahip olduğunu ifade etti. Ayrıca şairin şiirlerinin halkın direnişini, kültürünü ve yaşamını güçlü bir dille yansıttığı vurgulandı.

Anma programı, Şerko Bekes'in hafızalarda yer eden şiirlerinin okunmasının ardından sona erdi.

Kitap Fuarı

Aydın ve Yazardan Neden Korkulur?

Aydınlardan ve yazarlardan korkmak için gerçekten birçok neden vardır. Çünkü gerçek anlamda bir aydın, sırtını hiçbir siyasi iktidara, kuruma, cemaate ya da ekonomik çıkara yaslamaz. Onun dayanağı makamlar değil, düşüncesidir; gücü ise bilgi, birikim, vicdan ve ahlaki tutarlılığıdır. Aydının görevi alkışlamak değil sorgulamak, meşrulaştırmak değil eleştirmek, egemen olanın değil hakikatin yanında durmaktır. Bu yüzden o, her dönemde rahatsız edici bulunur. Çünkü düşünce, iktidarların en kolay denetleyemediği alandır.

Gerçek yazar da yalnızca kitap yazan kişi değildir. O, yaşadığı toplumun hafızasını diri tutan, unutulmak isteneni hatırlatan, suskunluğun yerini söze bırakan kişidir. Topluma ayna tutar; bazen övülür, çoğu zaman ise dışlanır. Çünkü kalem, baskının görünmeyen yüzünü açığa çıkarma gücüne sahiptir. Tam da bu nedenle tarih boyunca iktidarlar, eleştirel düşünceden, bağımsız yazarlardan ve özgür aydınlardan çekinmiştir.

Buna karşılık aydınlardan korkanların da ortak bir özelliği vardır. 

Onlar kendi güçlerini düşünceden değil, yaslandıkları yapılardan alırlar. İlkelere değil çıkarlara, özgürlüğe değil itaate, liyakate değil yakınlığa değer verirler. Bu nedenle eleştiren her sesi tehdit olarak görürler. Oysa tarih gösteriyor ki makamlar geçicidir, güç merkezleri değişir; geriye kalan ise insanların bıraktığı düşünsel ve ahlaki mirastır.

Özgür kalemler, toplumların ortak hafızasında yaşamaya devam edecektir. Ya siz aydınlardan, yazarlardan, farklı düşünenlerden korkanlar toplumun hafızasında nasıl yaşamaya devam edeceksiniz?

Yıllar içinde birçok ülkede konferanslar verdim, söyleşilere katıldım ve kitaplarımı okurlarla buluşturdum. Gittiğim hiçbir ülkede ya da şehirde insanlar düşüncelerimden korkmadı. Çünkü onlar yazarın ne olduğunu, eleştirinin bir tehdit değil, demokratik yaşamın vazgeçilmez unsuru olduğunu biliyorlardı.

Türkiye'de de ellinin üzerinde şehirde konferanslar verdim. Beni davet eden kurumlar, farklı düşüncelerin konuşulmasından çekinmeyen, eleştiriyi demokratik kültürün doğal bir parçası olarak gören kurumlardı.

Ancak bütün bunlara rağmen, doğup büyüdüğüm şehir olan Tatvan'da bugüne kadar tek bir söyleşi yapma fırsatı bulamadım. Bu durum beni her zaman üzdü. Sonunda bunu kendim hatırlatmanın doğru olacağını düşündüm ve Tatvan Belediyesi'nin eş başkanlarından biriyle görüştüm.

Kendilerine düşüncemi anlattım. "Neden olmasın?" dediler. Telefon numaramı ve adresimi aldılar. "Sizi burada ağırlayacağız." sözleri beni umutlandırdı. Çünkü yıllardır emek verdiğim çalışmalarımı, doğduğum kentte, o kentin tarihi ve yetiştirdiği değerler üzerine konuşarak paylaşmanın mutluluğunu yaşayacağımı düşündüm.

Fakat beklediğim olmadı.

Anladım ki bazı çevreler için mesele yazdıklarım, kitaplarım ya da düşüncelerim değildi. Onlara göre ben "yeterince Kürd" değildim. Geçmişte Hak ve Özgürlükler Partisi yöneticiliği yapmış olmam ise adeta affedilmez bir suç gibi görüldü. Eğer düşüncesini özgürce ifade etmek, farklı bir siyasi geçmişe sahip olmak suç sayılıyorsa, evet; ben o "suçu" işledim. Ve bundan dolayı pişman değilim.

Kayyum yönetimi beni istemedi. AKP'li belediye istemedi. DEM yönetimi de istemedi. Valilik istemedi. Gerekçeler farklı görünse de sonuç değişmedi. Çünkü ben hiçbir zaman sırtımı herhangi bir güce yaslamadım. Hiçbir siyasi merkezin yazarı olmadım. Kalemimi de kimsenin onayına teslim etmedim.

Şimdi Tatvan Kitap Fuarı'nın organizasyonunu üstlenen Sanatça Organizasyona ve çevresine sormak istiyorum.

Hangi siyasi kapının önünde beklemeliyim? Sizin ölçünüz ne?

Peki beni hangi ölçüye göre değerlendirdiniz? Kaç kitabımı okudunuz? Kaç makalemi incelediniz? Hangi konuşmamı dinlediniz? Hangi fikrimi tartıştınız da hakkımda hüküm verdiniz?

Sürekli demokrasiden, çoğulculuktan, insan haklarından ve farklı düşüncelere saygıdan söz edenlerin, kendileri gibi düşünmeyen insanları dışlaması büyük bir çelişkidir. Bu tavır, yöntem olarak kayyum yönetimlerinden ya da iktidar belediyelerinden farklı değildir. Sadece gerekçeleri değişmiştir; dışlama pratiği ise aynı kalmıştır.

Daha da dikkat çekici olan, belediye ve organizasyon yetkililerinin doğrudan benimle konuşmak yerine ortak dostlarımız aracılığıyla "Gelip yalnızca kitaplarını satabilirsin." mesajını iletmeleridir. Bu yaklaşım samimi bir davetten çok, ileride "Biz çağırdık, kendisi gelmedi." diyebilmek için oluşturulmuş bir mazeret izlenimi vermektedir.

Oysa bir kitap fuarı yalnızca kitap satılan bir pazar değildir. Kitap fuarları, düşüncenin dolaşıma girdiği, yazar ile okurun aynı masada buluştuğu, farklı fikirlerin özgürce tartışıldığı kültürel alanlardır. Eğer bir fuarda yazarın düşüncesinden çekiniliyor, konuşmasına izin verilmiyor, yalnızca kitabını satmasına razı olunuyorsa; orada sansür resmî bir yasakla değil, tercih edilen sessizlikle uygulanıyor demektir.

Benim kırgınlığım şahsi değildir. Asıl mesele, hangi görüşten olursa olsun bağımsız düşünen insanların giderek daha dar alanlara sıkıştırılmasıdır. Bir toplum, kendisini eleştiren kalemlerden korkmaya başladığında yalnızca bir yazarı değil, kendi düşünsel geleceğini de kaybetmeye başlar. Çünkü özgürlüğün olmadığı yerde fuarlar kurulabilir; ama gerçek anlamda kültür ve düşünce iklimi kurulamaz. 04 08 2026 Azad Sağnıç"

Kaçak kazılar nedeniyle zarar gördüğü belirtilen tarihî yapılar ve mezarlıkta yapılan incelemelerde komisyon üyeleri, mahalle muhtarı ve bölge sakinleriyle görüşerek alanın geçmişi ve mevcut durumu hakkında bilgi aldı. Ekipler, tahribatın boyutunu yerinde inceleyerek gerekli tespitleri raporladı.

Belediye yetkilileri, yürütülen çalışmanın yalnızca mevcut alanla sınırlı olmadığını belirterek, Van genelinde benzer durumdaki tarihî kiliseler, mezarlıklar ve diğer kültürel miras alanlarının tespit edilerek kayıt altına alınmasının hedeflendiğini ifade etti. Hazırlanacak kültürel miras envanteriyle tarihî yapıların korunmasına yönelik çalışmaların planlı şekilde yürütülmesi amaçlanıyor.

Yetkililer ayrıca, kaçak kazı faaliyetlerinin önlenmesi amacıyla toplumsal farkındalığın artırılması ve ilgili kurumlar arasındaki iş birliği ile denetim mekanizmalarının güçlendirilmesinin de hedefler arasında yer aldığını kaydetti.

Saha incelemelerinin ardından hazırlanacak raporun önümüzdeki ay İpekyolu Belediye Meclisi'ne sunulacağı bildirildi. Meclis değerlendirmelerinin ardından Saint Kevork Goghtansts Kilisesi ve tarihî mezarlığın koruma altına alınmasına yönelik gerekli adımların atılması bekleniyor.

Divan seçimi ardından saygı duruşunda bulunuldu. Ardından konuşmalara geçildi.  

Kongre aşamasında derneğe başkanlık eden Kahir Bateyi, kuruluş çalışmaları hakkında bilgi verdi. Bateyi, Kürt yazarların desteklenmesi ve derneğe sahip çıkılması yönünde duyarlılık çağrısı yaptı.

Yazı dilinin önemi

Araştırmacı yazar ve tarihçi İhsan Colemêrgî, yazı dilinin önemine dikkat çekti. Dilin korunması ve gelişmesi için statünün önemine vurgu yapan Colemêrgî, tarihten örkenler verdi.

Statüye vurgu

DEM Parti Van Milletvekili Sinan Çiftyürek de yaptığı konuşmada bir dilin sürdürülebilir olması ve asimilasyondan etkilenmemesi için statünün şart olduğunu ifade etti. 

Yönetim belli oldu

Yapılan konuşmaların ardından yeni yönetim için imzalarla sunulan isim önerisi okundu. Tek listenin olduğu kongrede Nazime Bor ile Mehmet Çelebi, KURDİWAR’ın eş başkanları oldu.

Vatan Emniyet Müdürlüğü'ne ters kelepçeli olarak götürülen ve ifade verdikten sonra geceyi nezarethanede geçiren Göktaş, sabah saatlerinde Çağlayan'daki İstanbul Adliyesi'ne sevk edildi.

Göktaş'ın savcılık ifadesi saat 11.20 sıralarında başladı, saat 13.10 sıralarında ise sona erdi. Daha sonra tutuklama talebiyle sulh ceza hakimliğine sevk edilen Deniz Göktaş hakkında tutuklama kararı verildi.

Göktaş, ifadesi alınmak üzere emniyete götürüldü.

Göktaş hakkında "dini değerleri aşağılama" gerekçesiyle soruşturma açılmıştı.  

Doktorlar entübe işlemi için bir süre direndiğini ancak 22 Mayıs'ta İnanır'ın durumu iyi gitmeyince bu işlemi yapmak zorunda kaldıklarını açıklamışlardı.

Yeşilçam'ın en önemli aktörleri arasında yer alan Kadir İnanır, 24 Mart 2024'te beynine pıhtı atması nedeniyle hastaneye kaldırılmış, uzun süren yoğun bakım tedavisinin ardından taburcu edilmişti.

Kadir İnanır kimdir?

15 Nisan 1949'da Ordu'nun Fatsa ilçesinde doğan Kadir İnanır, 70'li yılların başında sinema oyunculuğuna başladı.

Kariyeri boyunca 180'den fazla filmde rol aldı.

"Selvi Boylum, Al Yazmalım", "Yılanların Öcü", "Bir Yudum Sevgi", "Ah Güzel İstanbul" ve "Tatar Ramazan" gibi filmlerdeki performanslarıyla yıldızlaştı.

Adana Altın Koza Film Festivali'nde ayrı dönemlerde "Yaşam Boyu Onur Ödülü" ve "Cumhuriyetin 100. yılında ''Sinemamızın Yüzü'' Ödülü"ne layık görüldü.

Altın Portakal Film Festivali, Altın Koza Film Festivali ve Ankara Film Festivali'nde "En İyi Erkek Oyuncu" ödüllerine layık görüldü.

Yazarlar okurları için kitaplarını imzalarken, söyleşi, şiir dinletisi, dengbêj gibi kültürel etkinlikler de düzenlendi. Özellikle çocukların ve gençlerin yoğun ilgi gösterdikleri dikkat çeken ve gece geç saatlere kadar süren etkinlik yazarlara belge ve plaket takdimi ile son buldu.

Belgelerin takdimi sırasında konuşan Kent Kültür Akademisi Derneği Başkanı Lokman Tekin, yazaralara, katılımcı sanatçılara ve ilgi gösterek okurlara teşekkür etti. 

Haber: Adil Harmancı

Japonya’daki Kürtlerin yaşamı

Kapanışın ilk panelinde Yazar İrfan Aktan, konuştu. “Japonya Kürtleri” başlığıyla sunum yapan Aktan, Kürtlerin dünyanın birçok ülkesine göç etmek zorunda kaldığını belirtti ve Japonya’da yaşayan Kürtlerin karşılaştığı zorlukları anlattı. Japonya’nın uzun yıllar boyunca iltica başvurularını kabul etmekte isteksiz davrandığını ifade eden Aktan, Kürtlerin çoğunlukla ağır ve riskli işlerde çalıştığını, bu süreçte çok sayıda gencin yaşamını yitirdiğini söyledi.

Gençlerle Buluşma paneli

Etkinlik kapsamında düzenlenen “Gençlerle Buluşma” panelinde siyasetçiler Sebahat Tuncel ve Çetin Arkaş konuşmacı olarak yer aldı.

Toplumsal mücadelelerin yarattığı dönüşüme dikkat çeken Arkaş, dilin, kültürün ve kimliğin korunmasının önemine vurgu yaptı.

Sebahat Tuncel ise kültür ve sanat alanındaki yozlaşmaya dikkat çekerek, "Kürt toplumunun kolektif ruhunu yansıtan edebi eserlere ihtiyaç duyduğunu" söyledi. Edebiyatın güçlü bir toplumsal etki yarattığını belirten Tuncel, "Kürt halkının yüz yılı aşkın inkâr ve asimilasyon politikalarına karşı mücadelesini sürdürdüğünü" ifade etti.

Yoğun ilgi gören panel, soru-cevap bölümüyle sona erdi.

'Kürt Siyasetinin Edebiyata Bakışı' tartışıldı

Günün devamında gerçekleştirilen “Kürt Siyasetinin Edebiyata Bakışı” başlıklı panelde DBP Van İl Eşbaşkanı Cemal Demir ile Van Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanları Neslihan Şedal ve Abdullah Zeydan konuşmacı olarak yer aldı.

Ulus devletlerin halkların dilini ve edebiyatını baskı altına alarak yok etmeye çalıştığını belirten Cemal Demir, halkların ise bu politikalara karşı direndiğini söyledi. Demir, Kürt sözlü edebiyat geleneğinin ve dengbêjlik kültürünün Kürt edebiyatının günümüze ulaşmasında önemli bir rol oynadığını ifade etti.

Neslihan Şedal da tarih boyunca kadınların edebiyat alanında önemli bir direniş sergilediğini belirterek, yazılı kültüre erişimin sınırlı olduğu dönemlerde kadınların sözlü anlatımlar, masallar ve dengbêjlik geleneği aracılığıyla edebiyatı yaşattığını söyledi. Kadınların bugün de yaşamın her alanında olduğu gibi edebiyat alanında da üretmeye devam ettiğini dile getirdi.

Abdullah Zeydan ise bir halkın varlığının kültürü, dili, sanatı ve edebiyatıyla anlam kazandığını belirterek, kültürel değerlerin korunmasının önemine dikkat çekti. Kültür ve dil üzerindeki baskıların halklar açısından ağır sonuçlar doğurduğunu ifade eden Zeydan, yerel yönetimlerin edebiyat, yayıncılık ve kültürel üretim alanlarında daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini söyledi. 

Tuşba Edebiyat ve Kitap Günleri, şiir divanı dinletisiyle devam etti. Programın sonunda etkinliğe katkı sunan yayınevlerine plaket takdim edildi.

Kapanış konuşmasını yapan Tuşba Belediyesi Eşbaşkanları Hanım Akkoş ve Ümit Keser, dört gün boyunca etkinliğe katkı sunan yayınevlerine, yazarlara, sivil toplum örgütlerine ve Van halkına teşekkür etti. Eşbaşkanlar, dayanışma ve sahiplenmenin kendilerine güç verdiğini belirterek, kültür ve edebiyat alanındaki çalışmaların önümüzdeki süreçte de devam edeceğini ifade etti.

10 Haziran'a kadar açık kalacak fuar, Kürtçe yayımlanan edebi ve akademik eserleri okuyucularla buluşturmayı amaçlıyor.

10 binden fazla eser sergileniyor

"Kürtçe yaz, Kürtçe düşün" sloganıyla düzenlenen fuarda, 10 binden fazla başlıkta yaklaşık bir milyon kitap yer alıyor. Siyaset, tarih, din, sosyoloji ve ekonomi gibi farklı alanlardaki eserler, Kürtçenin çeşitli lehçelerinde okuyucuların beğenisine sunuluyor.

Kürtçe yayıncılığa destek

Bu yıl bölgesel gelişmeler nedeniyle düzenlenemeyen Uluslararası Kitap Fuarı'nın ardından gerçekleştirilen etkinlik, yalnızca Kürtçe eserlere ayrıldı. Organizasyon kapsamında Kürdistan'ın dört parçasından yazarların kitaplarına da yer verildi.

Fuarın, okuyucu ve araştırmacılara güncel Kürtçe yayınları tanıtmasının yanı sıra Kürtçe yazım ve yayıncılık faaliyetlerine katkı sunması hedefleniyor.

Kürdistan Çevre Film Festivali'nde seçilen filmlerinin İtalya'da gösterilebileceğini belirten Piştiwan Abdullah, İtalya'daki festivalin öneminden bahsederek, "Çevre koruma ve sanat ile doğa arasındaki bağı benimseyen Rubar Çevre Film Festivali her yıl İtalya'da düzenleniyor." ifadelerini kullandı.

İmzalanan mutabakata dair bilgi veren Abdullah, "Bu mutabakat, uluslararası ilişkilerin sadece başlangıcı ve bir sonraki aşamada diğer uluslararası çevre festivalleriyle ortaklıklar kurmaya çalışacağız. Bu adımın temel amacı, Kürt film yapımcılarının sesini duyurmaktır." diye kaydetti.

Gelecek yılki festivalin sadece sinemalarda değil, açık havada ve doğada düzenleneceğini belirten Abdullah, "Bu tür ortaklıklar, Kürdistan Çevre Film Festivali'nin dünyadaki özel festivaller haritasındaki konumunu güçlendirebilir ve aynı zamanda Kürt filmlerinin ve sanatının dünyada daha fazla geliştirilmesine zemin hazırlayabilir." dedi.

İstekte bulunan şahsın ve Xelil Xemgin'in adını ananan radyo programcısı başka bir sanatçıdan çalacaklarını belirterek, Kürtçe anonim bir şarkıyı dinletti.

Bahçeli'nin gayretleri ile devam eden sürece dikkat çeken dinleyiciler, "PKK üyeleri silahını yaktı, devlet ikna olsun diye sanatçı da sazını mı yaksın? Bir şarkıyı daha hazmedemiyorlar, Kürt sorununu nasıl çözecekler" şeklinde tepki gösterdi. 

Haber: Adil Harmancı

Van Valisi ve Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Ozan Balcı'nın destekleriyle, Eğitim Kültür ve Sanat Federasyonu ile Van Yazar ve Şairler Derneği tarafından organize edilen fuar 23 Mayıs gününe kadar açık olacak.

Fuar hakkında Eğitim Kültür ve Sanat Federasyonu adına bilgi veren M. Salih Geçken, etkinliğe 56 yazarın katıldığını belirterek, fuarın Van’ın kültürel hayatına önemli katkılar sunduğunu ifade etti.

Van Kitap Fuarı; Van Valiliği, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Eğitim Kültür ve Sanat Federasyonu ile Van Yazar ve Şairler Derneği iş birliğiyle düzenlendi.

Fuarla ilgili konuşan Vali Ozan Balcı, yerel yazar ve şairlere destek vermeye devam edeceklerini belirterek, “Bu programı yerel gazetecilerimizle, yazarlarımızla ve şairlerimizle birlikte şehrimizin kültürel hayatına katkı sunmak amacıyla düzenliyoruz. Kitap fuarının Van’a önemli bir değer kattığına inanıyoruz. Yerel yazarlarımızın ve şairlerimizin burada okuyucularla buluşması bizler için çok kıymetli. Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum” dedi.

Fuara katılan yazarlar da organizasyondan duydukları memnuniyeti dile getirerek, Van’da kültür ve edebiyat adına böylesi etkinliklerin artarak devam etmesini temenni ettiklerin söyledi.

Fuarın düzenlenmesinde emeği geçenlere teşekkür eden Geçken, şu ifadeleri kullandı:

“Çocuk fuarlarını da eklediğimizde aslında bu yıl beşinci fuarı düzenliyoruz. Bu fuarların düzenlenmesindeki en büyük motivasyonumuz Sayın Valimizin kitaba olan sevgisidir. Daha önceki fuarlarda olduğu gibi bu yıl da Sayın Valimizin motivasyon anlamında çok büyük desteği oldu. Sayın Valimiz Ozan Balcı’ya ve Van Büyükşehir Belediyesi’ne çok teşekkür ediyorum. Tüm kitapseverlerimizi fuarımıza bekliyoruz.”

Fuarın, yazar-okur buluşmalarının yanı sıra kültür, edebiyat ve sanat alanında yapılacak etkinliklerle de renk bulacağı belirtildi. 

Finalde Danimarka, Almanya, İsrail, Belçika, Arnavutluk, Yunanistan, Ukrayna, Avustralya, Sırbistan, Malta, Çekya, Bulgaristan, Hırvatistan, İngiltere, Fransa, Moldova, Finlandiya, Polonya, Litvanya, İsveç, Kıbrıs Cumhuriyeti (GKRY), İtalya, Norveç, Romanya ve Avusturya sahne aldı.

Jüri ve seyirci oyları sonucunda Bulgaristan temsilcisi Dara, "Bangaranga" isimli şarkısıyla 516 puan alarak birinci oldu.

İsrail 343 puanla ikinci olurken, Romanya 296 puanla üçüncü sırada yer aldı.

Derginin ilk sayısında Kurmancî, Sorani ve Kirmanckî lehçelerinde eserler yer alıyor.

Derginin yayın kurulunda Gulê Şadkam, İbrahim Şêxşerefî, Jiyar Homer, Lorîn Demirel, Netîce Altun Demir, Rojîn Şêx Hemo ve Selîm Temo bulunuyor.

Dijital bir dergi olan Vîn, ilk sayısında güçlü bir yazar kadrosuyla çıkış yaptı.

İlk sayıda eserleri, röportajları ve çevirileriyle yer alan yazarlar şöyle: Aydın Ekin, Azad Dilwar, Azad Kaysadu, Bawer Aydın, Berken Bereh, Buhişt Issa, Dibar Çelik, Dilan Yasak, Enes Yıldız, Fatma Savcı, Ferhadê Mihemed, Furkan İşlen, Haden Öz, Hebûn Elbakî, İbrahim Şêxşerefî, Jan Ali Yekta, Jiyar Homer, Kawa Nemir, Kenan Oğur, Lorîn Demirel, Luqman Ahmed, Netîce Altun Demir, Özlem Güntaş, Rojîn Şêx Hemo, Sebahattin Sümeli, Sedat Ulugana, Selîm Temo, Seyidxan Kurij, Siya Jandar, Sibel Akman, Şênê Mihemed ve Xelef Wanî.

Dergi, "Vîndank" bölümünde Ehmedê Huseynî, Mehmet Emin Bozarslan ve Refik Sabir’i andı. "HevpeyVîn" bölümünde ise yazar Fatma Savcı ile yapılan bir söyleşiye yer verildi.

Dünya edebiyatı Kürtçede

Vîn dergisinde Almanca, Fransızca, İngilizce ve İspanyolcadan yapılan çok sayıda çeviri de yer alıyor.

Alana Marie Levinson-LaBrosse, Alfonsina Storni, Alphonse Daudet, Arthur Rimbaud, Berthold Brecht, Charles Bukowski, James Finn Garner, Kate Chopin, Rafael Alberti, Rita Mae Brown ve Tracy Fuad gibi isimlerin eserleri Kürtçeye kazandırıldı.

Okurlar dergiye http://www.kovaravin.com adresi üzerinden ulaşabilir.

Van’da okuma kültürünü yaygınlaştırmak, yerel yazarları desteklemek ve vatandaşları kitapla buluşturmak amacıyla gerçekleştirilecek fuarda birçok yazar okuyucularıyla bir araya gelecek. Fuarda imza günleri, söyleşiler ve çeşitli kültürel etkinlikler de düzenlenecek.

Van Büyükşehir Belediyesi’nin destekleriyle gerçekleştirilecek organizasyon, Eğitim Kültür ve Sanat Federasyonu ile Van Yazar ve Şairler Derneği iş birliğinde hayata geçirilecek.

Her gün 10.00 ile 18.00 saatleri arasında ziyaretçilere açık olacak fuarın, özellikle gençler ve öğrenciler tarafından yoğun ilgi görmesi bekleniyor.

Van Büyükşehir Belediyesi yetkilileri, tüm vatandaşları kitapların dünyasında buluşmaya davet ederek, kültürel etkinliklerin artarak devam edeceğini belirtti.

Vefat haberinin ardından Kürt Yazarlar Birliği Erbil Şubesi bir taziye mesajı yayımladı. Yazarın ailesine ve sevenlerine başsağlığı dilenen açıklamada, “Yüce Allah’tan bu acının ailenin son kederi olmasını diliyor ve merhumun mekanının cennet olmasını niyaz ediyoruz” ifadelerine yer verildi.

Faruk Refik kimdir?

Süleymaniye doğumlu olan yazar ve felsefe araştırmacısı Faruk Refik Hama Kerim, Kürdistan’ın önde gelen aydınlarından biri olarak kabul ediliyordu. Kürt düşünce hayatına ve edebiyatına sayısız eser kazandıran Refik, Kürdistan aydın ve edebiyat camiasında oldukça saygın ve önemli bir konuma sahipti.

Kendi anlatımına göre Meral Avcı Erbağa, okula devam edememesi içinde hep bir yara olarak kaldı. Okul hasreti ve okuma sevgisi onu duygularını kağıda dökmeye itti.

Bir yandan çocuklarını okuttu bir yandan da ev işlerinin ağırlığını taşıyarak yazmaya başladı. 

Meral Avcı Erbağa'nın şimdi roman, şiir ve çocuk hikayelerinden oluşan 7 kitabı bulunuyor. Bir kitap çalışması da son aşamada.

Meral Avcı Erbağa, kitaplarıyla 23-24 Nisan tarihleri arasında İzmir'de Kültürpark'ta gerçekleştirilen kitap fuarına katıldı.

Vanlı kadın yazar hayat hikayesi ve gayreti nedeniyle fuarda ilgi odağı haline geldi.

Fuara katılan yazarlar, kendisine "Van'ın incisi" ismini vererek verdiği mücadele nedeniyle takdir etti. 

Vanmed'e konuşan Meral Avcı Erbağa, fuara katılan yazarlardan gördüğü yakınlık ve moral desteğinin motivasyonunu daha da artırdığını ve bunun yazarlık hayatına büyük bir katkı sağlayacağını umut ettiğini söyledi. 

Yayınlanmış kitapları:

Şiir Kitapları:

Hasretin Ötesi Yok 

Sensizliğimde (2021)

Kelebeğin Ömrü (Roman)

Ağlayan Gözüm Ben Senin Esirinim

Deniz Kıyısında Yarım Kalan Hayallerim

Çocuk Kitapları:

Canavar ve Güzel Kız

Yaramaz Berken ve Arkadaşları 

Özel Haber: Mehmet Algör
 

Mısır'ın başkenti Kahire'de çıkarılan “Kürdistan Gazetesi” Kürtçe yayınlanan ilk Kürt gazetesi olma özelliğini taşıyor.

Kürtçe Arap alfabesi ile yayınlanan dört sayfalık gazete, 1898'den 1902'ye kadar toplam 31 sayı basıldı.

Kürdistan Gazetesi’nin ilk 5 sayısını Kahire’de çıkaran Bedirxan, Osmanlı Devleti’nin baskıları sonucu Kahire’de gazetenin basımına devam edemedi.

Mikdad Mithad Bedirxan yakalandığı hastalık nedeniyle hayatını kaybetmesinin ardından kardeşi Abdurrahman Bedirxan, gazetenin sorumluluğunu üstlendi.

Gazetenin 1-5. sayılar Kahire'de, Gazetenin 6-19 sayıları Cenevre’de, 20-23 sayıları Londra’da, 24-29 sayıları Folkestone’da, 30-31 sayıları da Cenevre’de basıldı. Kürdistan Gazetesi’nin yayın hayatı, 31’inci sayıdan sonra sona erdi.

Kürdistan gazetesinin yayımlanmasından bu yana binlerce Kürtçe gazete ve dergi yayımlandı.

Kürdistan gazetesinin ardından sırasıyla “Şerq û Kurdistan”, “Amîd-î Sevda”, “Rojî Kurd”, “Hetawî Kurd”, “Yekbûn” ve “Kovara Jîn” dergilerini gazetelerinin yanı sıra "Kurdistan" ve "Jin" isimli gazeteler yayımlandı.

Kürdistan gazetesinin yayımlanmasından 75 yıl sonra, 1973 yılında Güney Kürdistan'da 22 Nisan, "Kürt Gazetecilik Günü" olarak belirlendi ve o tarihten bu yana her yıl bu gün kutlanıyor. 

1998 yılında ise Kürdistan Gazeteciler Sendikası resmen kuruldu.

Kamışlo, Haseke ve Amudê kentlerinde Newroz kutlamalarına şarkılarıyla katıldı.

1982 yılında, bazı sanatçılarla birlikte Koma Mehabad grubunu kurdu.

Bu grupta birçok şarkının sözlerini yazdı ve bestelerini yaptı.

1986 yılında ise Amudê’de arkadaşlarıyla birlikte Koma Agiri grubunu kurdu.

Yazıp bestelediği şarkılar Kürt coğrafyasında yayıldı ve büyük ilgi gördü.

Ulusal içerikli bir şarkısı nedeniyle Baas rejimi tarafından tutuklandı.

Rejim baskısına rağmen sanatsal mücadelesinden vazgeçmedi ve eser vermeye devam etti. 

Sanatçı Eli Mansur’un cenazesi Rojava’nın Amudê kentinde defnedilecek.

Anma töreni, Deng Dergisi Genel Yayın Yönetmeni Ahmet Kilil'in selamlama konuşmasıyla başladı. Yapılan saygı duruşu ardından, Bozarslan'ın eserleri ve hayatı hakkında kısa bir sinevizyon gösterimi gerçekleştirildi.

Daha sonra Deng Yayınevi Yayın Kurulu üyesi Bayram Bozyel bir konuşma yaptı.

Bayram Bozyel, M. Emin Bozarslan'ın kişiliğinden söz ederek onun Kürt dili, kültürü ve çeviri çalışmaları alanındaki rolüne değindi. Bozyel, M. Emin Bozarslan'ı 20. yüzyılın ikinci yarısında Kürt dili ve özgürlük davasının öncülerinden biri olarak nitelendirdi.

Bozyel, "M. Emin Bozarslan’ın Kürtçe alfabesini Kürt halkının içinde bulunduğu karanlığa ışık tuttu, Kürt halkının özgürlük inancını güçlendirdi, kendine olan güvenini artırdı." dedi. Bozarslan'ın Mem û Zîn ve Şerefname eserlerinin önemine değinen Bozyel, "Bu iki eser sayesinde yeni nesil Kürtler tarihlerinin, kültürlerinin ve dillerinin farkına vardılar" ifadesini kullandı.

Bayram Bozeyl konuşmasında Deng Yayınevi ile M. Emin Bozarslan arasındaki ilişkiye de değinerek, "Deng Yayınevi 37 yıldır Bozarslan'ın eserlerini yayınlıyor ve bu ilişki tamamen güven ve dava birliğine dayanıyor" dedi. Bozyel, Bozarslan ailesinin Deng Yayınevi'ne M. Emin Bozarslan'ın tüm kitaplarının yayın haklarını verdiğini ve bundan gurur duyduklarını belirtti.

Bozyel  konuşmasında, "tüm Kürt akademisyenleri, yazarları, gençleri, sivil ve araştırma kuruluşlarını, Bozarslan'ın yarattığı değerlerini yaşatmak, desteklemek ve geleceğe aktarmak için birlikte çalışmaya" çağırdı.

Daha sonra Bozarslan ailesi adına  Mahmut Bozarslan bir konuşma yaptı. Konuşmasında kendisinin ve ailesinin M. Emin Bozarslan ile ilgili anılarını dile getirdi. Bozarslan konuşmasında; "Bugüne kadar M. Emin Bozarslan'ı amcamız olarak görüyorduk. Şimdi görüyoruz ki M. Emin Bozarslan tüm Kürtlerin amcasıdır." dedi.

Ardından yazar Muhammed Malmîsanij, Nûbihar Genel Yayın Yönetmeni Süleyman Çevik, yazar Amed Tigris, yazar Şerefhan Ciziri, yazar Bedirhan Epözdemir ve Bozarslan'ın cezaevindeki arkadaşı Recep Ölçer sırayla söz alarak Bozarslan hakkında birer konuşma yaptı.

Anma törenine birçok aydın, siyasetçi, akademisyen ve gazeteci katıldı.

Açılışa siyasi parti ve sivil toplum örgütü temsilcileri ile edebiyatseverler katıldı.

Derneğin açılışı Barış Anneleri tarafından gerçekleştirildi. Anneler, derneğin açılışında emeği geçenlere teşekkür etti ve bundan sonraki edebi çalışmalarında başarılar diledi. 

Serhat Kürt Yazarlar Derneği Başkanı Kahir Bateyi, açılışa katılım sağlayanlara teşekkür etti. 

Kürt yazarlara destek çağrısında bulunan Bateyi, edebiyatın toplum yaşamındaki önemine değindi.

Nietzsche'den örnek veren Bateyi, "Nietzsche diyor ki bir ülkede edebiyat ve sanattan çok siyaset konuşuluyorsa, o ülke üçüncü sınıf bir ülkedir. Eğer siyasetten çok edebiyat konuşuluyorsa o ülke ileri gitmiştir ve birinci tabakadadır. Biz de edebiyatımızı ilerletmeliyiz. Siyasetten çok edebiyat, kültür ve sanat konuşmalıyız." dedi.

Açılış kokteyl ile son buldu.

Haber: Adil Harmancı

Siyaset, medya, toplum ve kültür alanlarından yaklaşık 200 davetlinin katıldığı etkinlikte, açılış konuşmalarını Rudi Hoogvliet ve Muhterem Aras yaptı.

KGD Eş Başkanı Ali Ertan Toprak’ın selamlamasının ardından Bodo Ramelow, Karin Prien, Achim Post, Pegah Edalatian, Herbert Schmalstieg ve Thomas Schirrmacher konuşma gerçekleştirdi.

Gecede İsrail’in Almanya Büyükelçisi Ron Prosor, Kürtlere yönelik desteği nedeniyle onurlandırıldı.

Programda ayrıca müzik dinletileri yer aldı ve Newroz ateşi yakıldı.

Etkinlik, katılımcılar arasında sohbet ve networking ile sona erdi.

Dünyada her şeyin karşılıklı çıkar ilişkisi içinde ilerlediğine işaret eden yazar, dağınık bir politika izleyen Kürtlerin bu ilşki ağındaki başarı şansını bir kenara not ediyor.

Masa başı bir üretim olmayan, yazarın bir dönemin tanıklığından yola çıkılarak kaleme alınan roman Erda Yayınları'nda çıktı.

Roman, 164 sayfadan oluşuyor.

İletişim telefonu: 0531 378 6952

Emînê Erbanî, 1990’lı yıllarda çıkardığı "Gundê Erban" ve "Gundê me" gibi eserleriyle ses getirmişti.

Güçlü sesi ve kendine has tarzıyla Kürt müziğinde özel bir yer edinen sanatçı, yurt içinde ve dışında çok sayıda festival ve etkinlikte sahne almıştı.

Sanatçı ayrıca, bölgedeki yerel televizyon kanallarında müzik programları hazırlayıp sunarak kültürel çalışmalara katkıda bulunmuştu.

Üç yıldır hastalıkla mücadele ediyordu

Edinilen bilgilere göre Mehmet Emin Erden, yaklaşık üç yıldır ağır bir hastalıkla mücadele ediyordu.

Bu sabah doktorların tüm müdahalelerine rağmen kurtarılamayarak hayata veda etti.

1966 yılında Mardin’in Kızıltepe ilçesine bağlı Erban köyünde dünyaya gelen sanatçı, köyünün ismiyle (Erbanî) hafızalarda yer edinmişti.

Sergi, 26 Nisan 2026 tarihinr kadar açık olacak.  

Van’daki sunumunun ardından sergi, uluslararası yolculuğuna Seravezza kentinde devam edecek.  

Bu yıl ilk kez verilen En İyi Casting, En İyi Uyarlama Senaryo, En İyi Kurgu, Sean Penn ile En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu, En İyi Yönetmen, En İyi Film ödüllerini alan Paul Thomas Anderson imzalı One Battle After Another geceye damga vurdu. Sean Penn, törene katılmazken ödülünü sunan Kieran Culkin “Sean Penn bu gece burada olamadı, ya da olmak istemedi” ifadelerini kullandı.

16 adaylıkla rekor kıran Sinners ise En İyi Özgün Senaryo, En İyi Orijinal Film Müziği, En İyi Sinematografi, Michael B. Jordan ile En İyi Erkek Oyuncu dallarında ödül aldı. 

En İyi Kadın oyuncu ödülü Hamnet'teki rolü ile ödül sezonu boyunca ödülleri toplayan Jessie Buckley'nin oldu.

Frankenstein, En İyi Yapım Tasarımı, En İyi Kostüm Tasarımı, En İyi Makyaj/Styling gibi yaratıcı dallarda ödül aldı. 

K-pop Demon Hunters’ın şarkısı Golden, En İyi Orijinal Şarkı dalında ödül alırken, bu Oscar’da ödül alan ilk K-pop şarkısı oldu. K-Pop Demon Hunters aynı zamanda En İyi Animasyon ödülünün sahibi oldu.

İşte ödüller...

En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu: Amy Madigan/Weapons

En İyi Animasyon: KPop Demon Hunters

En İyi Animasyon Kısa Film: The Girl Who Cried Pearls

En İyi Kostüm Tasarım: Frankenstein

En İyi Makyaj/Styling: Frankenstein

Frankenstein

En İyi Casting: One Battle After Another

En İyi Kısa Film: The Singers ve Two Strangers Exchanging Saliva

En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu: Sean Penn

En İyi Uyarlama Senaryo: One Battle After Another/Paul Thomas Anderson

En İyi Özgün Senaryo: Sinners/Ryan Coogler 

En İyi Yapım Tasarımı: Frankenstein

En İyi Görsel Efekt: Avatar Fire&Ash

En İyi Kısa Belgesel: All The Empty Rooms

En iyi Belgesel: Mr. Nobody Against Putin

En İyi Orijinal Film Müziği: Sinners

En iyi Ses: F1

En İyi Kurgu: One Battle After Another

En İyi Sinematografi: Sinners

En İyi Yabancı Film: Sentimental Value

Sentimental Value

En İyi Orijinal Şarkı: Golden/Kpop Demon Hunters

En İyi Yönetmen: Paul Thomas Anderson/One Battle After Another

One Battle After Another

En İyi Erkek Oyuncu: Michael B. Jordan

En İyi Kadın Oyuncu: Jessie Buckley

En İyi Film: One Battle After Another

Sununcu O'Brien'dan Epstein vurgusu

Komedyen sunucu Conan O'Brien, açılış konuşmasının başında yapay zekanın yükselişini vurgulayarak "Son insan sunucu olabilirim" ifadelerini kullandı. 

O'Brien, bu yılın adaylarını özetlediği konuşmasının bir bölümünde "2012'den bu yana En İyi Kadın Oyuncu veya En İyi Erkek oyuncu dallarında İngiliz aday bulunmuyor. İngiltere temsilcisi buna cevaben 'Biz en azından kendi pedofililerimizi tutukluyoruz' yanıtını verdi" ifadelerini kullanarak Jeffrey Epstein belgelerinin ortaya çıkmasının ardından Britanya'da gerçekleşen üst düzey gözaltılara gönderme yaptı.

Timothee Chalamet'ye bale ve opera şakası

O'Brien, bu yıl törende güvenlik önlemlerinin artırıldığını hatırlattığı konuşmasında Marty Supreme ile En İyi Erkek Oyuncu dalında aday olan Timothee Chalamet'nin geçen haftalarda izleyicilerin artık bale ve opera sanatlarını umursamadığına yönelik açıklamalarına sataşarak "Bale ve opera topluluklarından saldırı düzenlenebileceğine dair endişeler olduğu duyumunu aldım" dedi.

Jimmy Kimmel: Bazı liderler ifade özgürlüğünü desteklemiyor, hangileri olduğunu söyleme özgürlüğüm yok

ABD’de aşırı sağcı siyasi aktivist Charlie Kirk’ün öldürülmesinin ardından yaptığı yorumlar ABD Başkanı Donald Trump’ın tepkisini çeken ve programı bir süreliğine yayından kaldırılan Jimmy Kimmel, En İyi Kısa Belgesel ödülünü sunarken “Bazı ülkelerin liderleri ifade özgürlüğünü desteklemiyor. Hangileri olduğunu söyleme özgürlüğüm yok. Kuzey Kore ve CBS kanalı diyelim” ifadelerini kullandı.

"The Voice of Hind Rajab" ekibinden "kalıcı ateşkes" mesajı

İsrail'in Gazze'de saldırılarında öldürdüğü 5 yaşındaki Filistinli çocuk Hind Rajab'ın hikayesinin anlatıldığı "The Voice of Hind Rajab" ekibi, törene "Kalıcı ateşkes" çağrılı rozetlerle katıldı. Drama/belgesel dalındaki film, "En İyi Uluslararası Film" dalında aday.

Javier Bardem'den "Savaşa hayır" çağrısı

Oyuncu Javier Bardem, tören öncesi yaptığı konuşmada taktığı rozetleri anlatırkan, “Bu rozeti 2003 yılında Irak Savaşı başladığında da takmıştım, yaklaşık 20 yıl geçti ve şimdi Netanyahu ve Trump'ın sebep olduğu benzer bir savaşın içindeyiz. Diğer rozetim de Filistin halkının direnişini temsil ediyor” ifadelerini kullandı.

Konuşma yapan Emin Alper, şunları söyledi:

"Öncelikle bizi burada ağırladığı için Berlinale ekibine teşekkür ederim ve elbette jüriye de teşekkür ederim. Bu benim için büyük bir onur. Yapımcılarıma, harika oyuncu kadroma ve ekibime ve bu filmi destekleyen herkese teşekkür ederim.

Filmimiz korkunç suçlar işlemiş failler hakkında. Film boyunca onların zihniyetini anlamak istedim. Aynı zamanda hayatta kalanların durumunu da anlamaya çalıştım.

Onları çok düşündüm ve öğrendiğim şeylerden biri şu oldu: En korkunç yalnızlık türü, acı çekerken yaşadığınız yalnızlıktır. Haklarınızı gün be gün kaybederken, kendi vergilerinizle alınmış mermilerle vurulurken, sizi insan bile görmeyenler tarafından bombalanırken, o anlarda tamamen yalnızsınızdır.

Ama kimsenin sizi umursamadığını ve sizi düşünmediğini gördüğünüzde, dünyadaki en yalnız insan olursunuz. O yüzden burada yapabileceğimiz şey, sessizliği bozmak ve onlara gerçekten yalnız olmadıklarını hatırlatmaktır. Gazze’de en korkunç koşullar altında yaşayan ve ölen Filistinliler, yalnız değilsiniz.

Zulmün altında acı çeken İran halkı, yalnız değilsiniz. Rojava’da ve Orta Doğu’da neredeyse bir asırdır hakları için mücadele eden Kürtler, yalnız değilsiniz. Son olarak, benim halkım, yalnız değilsiniz.

Dört yıldır cezaevinde olan sevgili arkadaşım Çiğdem, yalnız değilsin. Tayfun, Can ve Mine, siz de yalnız değilsiniz. Sekiz yıldır hapiste olan Osman Kavala, dokuz yıldır Selahattin Demirtaş ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ve şu anda hapiste olan diğer tüm belediye başkanları. Yalnız değilsiniz.

Biz yalnız değiliz. Yalnız kalmayacağız. Küçük bir not, bu kızım için bir doğum günü hediyesi.

Yakında üç yaşına girecek ve ayıları seviyor."

Bugün ​21 Şubat Dünya Anadili Günü, takvimlerde sadece bir gün değil, bir halkın varoluş çığlığıdır. 

Bugün, sömürünün ve eşitsizliğin kol gezdiği dünyada; adaleti, özgürlüğü ve demokrasiyi savunanların en saf mevzisidir. Çünkü biliyoruz ki dil, sadece bir iletişim aracı değildir; o bir hafıza, bir kültür, bir felsefe ve insanın dünyayı algılama biçimidir.

​Ancak ne yazık ki ülkemizde, anadili hakkı hâlâ bir lütufmuş gibi sunulan, dar kalıplara sıkıştırılmaya çalışılan bir yara olarak kanamaya devam ediyor. Özellikle milyonlarca Kürdün ana sütü gibi helal olan dili, bugün ortaokul sıralarında haftada sadece 2 saatlik bir "seçmeli ders" parantezine hapsedilmek isteniyor.

​2 Saatlik "Lütuf" ve Asimilasyonun Maskesi

​UNESCO’nun "Tehlike Altındaki Diller Atlası"na göre Türkiye’de 18 dil yok olma tehlikesiyle karşı karşıya. Bu dillerin başında gelen Kürtçe ise asırlık bir inkâr politikasının ardından bugün "Yaşayan Diller ve Lehçeler" adı altında, adeta bir müze nesnesi muamelesi görüyor. Soruyoruz: Bir çocuğun kimliğini, hayallerini ve atasının sözünü haftada 90  dakikaya sığdırmak hangi eğitim bilimiyle, hangi hakkaniyetle açıklanabilir?

​Anadilinde eğitimi yok sayarak "eğitim hakkını sağladık" demek, bir halkın ruhunu hapsetmektir. Yapılan tüm bilimsel araştırmalar şunu haykırıyor: Anadilini yetkin öğrenemeyen, ikinci bir dili de tam öğrenemez. Biz buna "azaltıcı çok dillilik" diyoruz; yani çocuğun gelişimini yarıda kesmek, onu kendi özüne yabancılaştırmak.

​Sınırları Aşan Diller, Sınırları Çizen Politikalar

​UNESCO’nun 2020 temasını hatırlayalım: "Dillerin Sınırları Olmaz." Diller, halklar arasında köprüler kurar, barışın ve kardeşliğin harcı olur. Ancak bizde hâlâ anadilini konuştuğu için linç edilenlerin, deprem gibi en acı günlerde bile dili "anlaşılmayan dil" olarak kayıtlara geçenlerin dramına tanık olduk.

​Eğitim dili olmayan bir dilin yaşaması mümkün değildir.
Bir dili sadece ev içine, mutfağa veya 2 saatlik seçmeli derse mahkûm etmek, o dili yavaşça öldürmektir. Yaşar Kemal’in dediği gibi:

​"Tek çiçeğe kalmış, tek renge, tek kokuya kalmış bir insanlık ve tek dile kalmış bir dünya hapı yutmuştur. Öyle bir dünya cehennemden beterdir."

​Çözüm: Red ve İnkârı Terk Etmek.

​Bugün yeni bir barış ve kardeşlik sürecinin konuşulduğu bir dönemden geçiyoruz. Eğer samimiysek, ilk adım bu "tekçi" ve "inkârcı" dilden vazgeçmektir. Kürtçe ve bu topraklarda konuşulan tüm diller, anadilinde eğitim hakkıyla yasal güvenceye kavuşturulmalıdır.
​Eğitim; egemenlerin toplumu tek tipleştirme aracı değil, farklılıklarımızla eşitçe yaşayabileceğimiz bir hayatın rehberi olmalıdır.

 Bizler, çocuklarımızın özgüveninin kırılmadığı, dillerinin değersizleştirilmediği, her rengin özgürce açtığı bir "kültür bahçesi" istiyoruz.

​21 Şubat Dünya Anadili Günü kutlu olsun. Dillerimiz kelepçesiz, sözlerimiz özgür olsun. Çünkü biliyoruz ki; diller ölürse, insanlık da ölür.

Nureddin Şimşek

Panelin moderatörlüğünü Faysal Yacan yaparken, DBP Van İl Eşbaşkanı Gönül Uzunay ile DEM Parti Dil, Kültür ve Sanat Komisyonu Eşsözcüsü Heval Dilbihar konuşmacı olarak yer aldı.

Faysal Yacan, Dünya Anadil Günü’nün tarihçesine ilişkin bilgiler verdi.  

Heval Dilbihar, dilin insanlık ve toplumlar için taşıdığı anlama değindi.

Belediyelerin anadil konusundaki yetersizliklerine de değinen Dilbihar, “Özgür ve demokratik bir birlik açısından bireyler ve toplumlar için dilin önemi nedir sorusu önemli bir sorudur. Birkaç gün önce Mezopotamya Ajansı’nda bir dosya haber yayımlandı. Yıllardır yürüttüğümüz tartışmalar ve altını çizdiğimiz noktalar, bu dosya haberde büyük bir emek ve iyi bir araştırma ile somut bir şekilde ortaya konulmuş. Yerel yönetimler ve belediyelerimiz ile ilgili haberde; 62 belediyede hâlâ tabela asılmayan belediyeler olduğu, anadil temalı sitelerin bulunmadığı belirtiliyor. 2026 yılındayız. Teknoloji çok ilerledi. İnsanlar, kurumlar ve uluslararası alışveriş çok basit bir şekilde gerçekleşiyor. O nedenle artık hiçbir güç ve kişi, niyeti ve amacından bağımsız olarak gerçekleri saklayamaz.” dedi.

Eşbaşkan Gönül Uzunay ise Dünya Anadil Günü’nü kutlayarak, böylesi önemli bir panelde emeği olan İpekyolu Belediyesi ve KURDÎGEH’e teşekkür etti. Uzunay, “Dil, insanlık tarihi boyunca önemli bir yer tutuyor. Toplumsallaşma, bilim ve insanlığın ilerlemesi için en önemli araçtır. Ancak insan dili değerlendirirken sadece insanlığın çıkışından ele almamalı; aynı zamanda dilin, evrenin varoluşundan bu yana kendini sürekli yenilediğini de göz önünde bulundurmalıdır.” ifadelerini kullandı.

İnci Taneleri dizisinden

Birsen Altuntaş’ın aktardığına göre, iki sezon boyunca süren dizi, yoğun istek üzerine yeni bölümleriyle seyirci karşısına çıkmaya başlamıştı.

‘İnci Taneleri’ kanal ve yapım şirketinin aldığı ortak kararla 51. Bölümde ekran macerasını tamamlayacak.

Her iki eser, kitapçı vitrinlerinde okurlarını bekliyor.

Yazar Azad Sağnıç, romanı için "Sesi yarım kalmış bütün dünya devrimci ve sosyalistlerin bu kitabı kapadıktan sonra kendi seslerinin neden yarım kaldığını, neden meramlarını anlatamadıklarını, karşılarında duran mekanizmanın ne denli sert ve acımasız olduğunun farkına varacağına inanıyorum. ... Sinan aracılığıyla okur, 12 Eylül 1980 darbesinin karanlığına götürülür; yalnızca baskıyı değil, sağ - sol ve Kürd örgütlerinde yaşanan savrulmaları da görür. Tüm bu sert tarihsel arka planın içinde Sinan ile Canan arasında filizlenen aşk ise, insan ruhunun en kırılgan hâlini gözler önüne serer. Bu aşk, sizi hem Sinan’a yaklaştıracak hem de sizi kızdıracaktır; çünkü suskunluğu, uzun süre zihninizden çıkmayacaktır…" ifadelerini kullanıyor.

Ferhat Sağnıç ise, anı-roman tarzı olan ikinci baskısı çıkan eseri için şu notu düşüyor:

"Sorgu timinden biri özellikle ayakkabılarının altına demir pençe çaktırmıştı. Karslı bir polisti bu. Onun bütün hareketlerini aşağıdan takip edebiliyorduk. Tak... tak... tak... Sesleriyle mutfağa mı, tuvlete mi, sorgu odasına mı, evrak odasına mı gittiğini kestirebiliyorduk. Uzun koridoru aşıp merdiven başına geldiğinde, dışarı mı çıkacağına, aşağıya mı ineceğine ayak seslerinden tahmin edebiliyorduk. Merdivenlerden inişte çıkardığı sesler daha bir küttü. Her basamakta neredeyse farklı sesler çıkıyordu. Basamaklar bitince o ayak artık aşağıdaydı, aramızdaydı... Acelesi olmazdı. Tüm odaları gezerdi. Gözleri kapalı, yüzleri duvara dönük bizlerin arkasında dolaşır, bazen birimizin arkasında durarak ondaki heyecanın tavan yapmasını sağlardı sonra tak... tak... tak... Yürümeye, bir başka kurbanına aynı korku ve heyecanı yaşatmaya koyulurdu. Sonunda içimizden birini alır ve aynı tak... tak’larla yukarı çıkarırdı."

Haber: Adil Harmancı

Fuara Van’dan 24 seyahat acentesi ve 26 otel katılım sağlayacak. 

Kurulacak stantta Van Kalesi, Van Müzesi, Akdamar Adası Anıt Müzesi, Hoşap Kalesi, Van Gölü, Van Kahvaltısı, Van Kedisi ve inci kefali gibi kentin simge değerleri ulusal ve uluslararası ölçekte ziyaretçilere tanıtılacak. Bununla birlikte Van mutfağının özgün lezzetleri ve yöresel gastronomi unsurları da fuar süresince ziyaretçilerle buluşturularak kentin kültürel zenginliği ve turizm potansiyeli vurgulanacak.

Fuar süresince Van standında, ilin turizm potansiyelini artırmaya yönelik yürütülen çalışmalar, devam eden ve planlanan projeler ile yatırım fırsatları tanıtılacak.  

Konu ile ilgili bilgi veren Van İl Kültür ve Turizm Müdürü Abdurrahman Şahin, "Fuar boyunca gerçekleştirilecek ikili görüşmeler, sektör buluşmaları ve tanıtım faaliyetleriyle Van’ın ulusal ve uluslararası turizmdeki bilinirliğini daha da artırmayı, yeni iş birliklerinin önünü açmayı ve kentimizi dört mevsim turizm destinasyonu olarak güçlü biçimde konumlandırmayı hedefliyoruz. Kültür turizmi, inanç turizmi, doğa turizmi, gastronomi turizmi ve kış turizmi başta olmak üzere Van’ın sahip olduğu tüm imkanları fuar süresince sektörün profesyonel temsilcilerine ve ziyaretçilere doğrudan aktarma fırsatı bulacağız. Aynı zamanda Kültür ve Turizm Bakanlığımız tarafından ilimizde gerçekleştirilen yatırımları da bu platformda anlatma imkanı elde edeceğiz.” dedi.

Şahin, "Van Valiliğimiz öncülüğünde, Kültür ve Turizm Bakanlığımızın destekleriyle gerçekleştirilen bu güçlü katılım dolayısıyla, başta Sayın Valimiz Ozan Balcı olmak üzere fuara verilen desteklerden ötürü tüm turizm paydaşlarımıza teşekkür ve şükranlarımı arz ediyorum. Kamu kurumlarımız ile özel sektör temsilcilerimizin ortak bir vizyonla hareket ettiği bu organizasyonun, Van turizmine uzun vadede kalıcı ve sürdürülebilir katkılar sunacağına yürekten inanıyorum. Fuar boyunca açık olacak Van standımız aracılığıyla, yerli ve yabancı tüm ziyaretçileri Van’ın köklü tarihini, zengin kültürel mirasını, eşsiz doğasını ve güçlü turizm vizyonunu yakından tanımaya davet ediyorum." ifadelerini kullandı.

Yapılan açıklamada şöyle denildi:

“Sevgili Koma Amed dinleyicileri maalesef bir iptal haberini daha üzüntüyle paylaşmak zorundayız. Yine zor ve olağanüstü bir süreçten geçiyoruz.

Acımız ve her şeye rağmen kaybetmediğimiz umudumuz iç içe. Dünyanın en kirli yüzleri Kürtlerin dört bir parçadaki eşsiz mücadelesine sırtını dönse de bizim kalbimiz onlarla atıyor.

Şarkılarımız bazen acıların ifadesidir, bazen umudun, bazen direnişin, coşkunun… Bazen de şarkılar dile gelmez doğru zamanda doğru yerde yeniden söylenmek için susar! Bu bir vazgeçiş değil umudu ve mücadeleyi büyütmek için dikkat kesilmektir! Büyük bir kucaklaşmayla buluştuk.

Engelleri aşacak, umudumuzu ve heyecanımızı büyüterek Newroz ateşiyle yeniden buluşacağız.”

Yarışmanın organizatörleri, amaçlarının Kürt toplumunda anadilin konuşulmasını yaygınlaştırmak olduğunu ve benzer etkinlikleri düzenli olarak organize etmek istediklerini söyledi.

Kürt Kadın Derneği Başkanı Evin Azad, "Bu tür yarışmaları devam ettirmek istiyoruz." dedi.

Katılımcı anneler, her Kürt ailenin çocuklarına Kürtçe öğretmesi ve onlarla Kürtçe konuşması gerektiğini vurguladı.

Programın açılışında konuşan Van Yazar ve Şairler Derneği'nden M. Salih Geçken, "içerik üreten, eserler bırakan yazar ve şairler olarak, alanında uzman akademisyenlerin engin tecrübe ve bilgilerinden faydalanmak, mevcut bilgilerini güncellemek ve yeni kazanımlar elde etmek amacıyla bu tür programları düzenlediklerini" söyledi.

Geçken, Prof. Dr. Suvat Parin'in Van ile ilgili araştırmalarından ve düşüncelerinden faydalanmak istediklerini sözlerine ekledi.

Geçken'in konuşması ardından Prof. Dr. Suvat Parin, 1960–2025 yılları arasındaki veriler ışığında Van’ın sosyo-ekonomik serüveni hakkında bilgiler aktardı. 

1915 olaylarının etkisi

Van’ın binlerce yıllık geçmişine dikkat çeken Prof. Dr. Parin, kentin tarihsel önemine rağmen bugün ciddi bir gerileme yaşadığını ifade etti.

Parin, “Van, 7 bin yıllık geçmişi olan, başkentlik deneyimi yaşamış, bir ucu birçok ülkeye değen bir şehir. 19. yüzyıla kadar eğitim, kültür, sanat ve diplomasi açısından dünyada sayılı şehirlerden biriydi. Konsoloslukların bulunduğu, yabancı dilde eğitim verilen okulların olduğu, Avrupa’ya ve Halep’e ürün ihraç eden bir kentten söz ediyoruz.” dedi.

Parin’e göre Van’ın kaderi 1915 olaylarından sonra köklü biçimde değişti. Bu dönemin, kentin tarihsel sürekliliğinde ciddi bir kırılma yarattığını vurgulayan Parin, esas olarak 1960 sonrası sürece odaklandığını belirtti.

1980 yükselişte zirve

Devlet Planlama Teşkilatı’nın (DPT) verilerini aktaran Parin, Van’ın sosyo-ekonomik gelişmişlik sıralamasındaki seyrini şöyle özetledi:

• 1963: 67 il içinde 63. sıra
• 1967: 67 il içinde 55. sıra
• 1980: 67 il içinde 37. sıra (zirve)
• 1991: 73 il içinde 63. sıra
• 1996: 76 il içinde 67. sıra
• 2003: 81 il içinde 75. sıra
• 2011: 77. sıra
• Son çalışma: 76. sıra

“Van, 1960’larda başlayan kentleşme serüveninde 1980’de zirve yaptı. Sonrasında ise tekrar başladığı noktaya geri döndü. Son yarım asırda yerimizde saydık, hatta geriledik.”

Parin, Van’ın sosyo-ekonomik açıdan neredeyse tüm çevre illerin gerisine düştüğünü, Şırnak hariç, daha sonra il olan diğer tüm ilçelerin Van’ı geçtiğini söyledi.

Depremler, göç ve kayyım süreci

Van’ın gelişimini etkileyen makro kırılma noktalarına da değinen Parin, şu başlıkları sıraladı:

• 1976 Çaldıran Depremi
• 1982 Van YYÜ’nün kuruluşu
• 1990’larda zorunlu göç süreci
• 2000’lerde KİT’lerin özelleştirilmesi
• 2011 Van Depremi
• 2013 çözüm süreci
• 2014 Büyükşehir statüsü
• 2016 sonrası kayyım süreci

“Bu tablo kişi ya da kurumları suçlamak için değil, kentin hasar tespitini yapmak için önemli.”

“İki sosyolojik fay hattı hâlâ kapanmadı”

1990’lı yıllarda yaşanan zorunlu göçün kentin yapısını köklü biçimde değiştirdiğini belirten Parin, bu süreçte politik ve etnik eksende iki derin fay hattı oluştuğunu söyledi:

“Kentteki Türk nüfusun ve sermaye sahiplerinin önemli bir kısmı göç etti. Bu ciddi bir sermaye kaybıydı. Van’dan gidenlerle kent arasında güçlü bağlar kurulamadı.”

“Van zihinsel göçebeliğin yoğun olduğu bir şehir”

Van’da yaşayanların önemli bir kısmının kente katkı sunmadığını ifade eden Parin, “zihinsel göçebelik” kavramını şöyle açıkladı:

“İnsanlar burada yaşıyor ama kente minimum katkı sunuyor, maksimum fayda sağlamaya çalışıyor. Bu anlayış kentin gelişimini tıkıyor.”

Parin, Van’da yaşayan nüfusun önemli kısmının kentin imkanların maksimum düzeyde faydalanırken, minimum düzeyde katkı sunduğunu söyledi.

“Kürtler sorun konuşuyor, Türkler nostalji yapıyor”

Kentte ortak bir gelecek vizyonu eksikliği olduğunu belirten Parin şu değerlendirmeyi yaptı:

“Kürtler bu şehirde sorun konuşuyor, Türkler nostalji yapıyor. Oysa şehir dediğimiz şey bir gelecek projesidir.”

Üniversite–şehir kopukluğu ve kaçırılan potansiyeller

Van YYÜ’nün şehirle ilişkisinin zayıf olduğunu kabul eden Parin, üniversitenin kentin sorunlarına daha fazla odaklanması gerektiğini söyledi. Hayvancılık, yün üretimi, sınır ticareti, turizm ve genç nüfus gibi alanlarda büyük potansiyellerin değerlendirilemediğini vurguladı.

“Van’ın itici gücü sivil alan olmalı”

Konuşmasının sonunda çözümün sivil alanın güçlendirilmesinden geçtiğini belirten Prof. Dr. Suvat Parin, farklı düşüncelere rağmen ortak bir kent bilinci oluşturulması gerektiğini ifade etti:

“Bir kentin burjuvazisi, güçlü sivil alanı ve iş birliği kültürü yoksa gelişimini tamamlaması mümkün değildir. Van’ın itici gücü sivil alan olmalıdır.”

Soru cevap ve karşılıklı fikir alışverişiyle devam eden program hatıra fotoğraf çekimiyle sona erdi. 

“Savaş Senin Göbek Adın” başlıklı performans ve resim çalıştayı, sanatın toplumsal sorumluluğu ve eleştirel işlevi üzerinden, savaş olgusunu tarihsel, kültürel ve insani boyutlarıyla tartışmaya açan disiplinlerarası bir sanat üretim süreci olarak kurgulandı.

Çalıştayda, savaşın yalnızca politik bir olgu ya da askeri bir çatışma alanı olmadığı, bireyin doğumundan itibaren kimliğine, bedenine ve hafızasına işleyen yapısal bir gerçeklik olarak varlığını sürdürdüğüne vurgu yapıldı.

“Savaş senin göbek adın” ifadesi, dünyada doğan her çocuğun, coğrafyası ve kimliği ne olursa olsun, savaşın dolaylı ya da doğrudan etkileriyle yüzleşmek zorunda kaldığı gerçeğine dikkat çekmek için kullanıldığı belirtildi. 

Çalıştay kapsamında Malva Sanat Akademisi bünyesinde resim eğitimi alan öğrenciler, savaşa karşı barış temalı özgün resimler üretti. 

Malva Sanat Akademisi tarafından etkinlikle ilgili şu değerlendirme yapıldı:

"Bu üretimler pedagojik bir uygulamanın ötesinde, öğrencilerin çağdaş dünyaya yönelik eleştirel bakışlarını geliştirmeyi, sanatı toplumsal bir ifade ve itiraz alanı olarak kavramalarını amaçlamıştır. Ortaya çıkan eserler, savaşın yıkıcı diline karşı renk, imge ve kompozisyon aracılığıyla kurulan alternatif bir barış söylemini temsil etmektedir. Performans, savaşın bireysel ve kolektif beden üzerindeki görünmez izlerini, travma, göç, sınır ve kimlik kavramları etrafında ele alarak, izleyiciyle doğrudan temas kuran deneyimsel bir alan yaratmıştır. Çalıştaya dışarıdan davetli yedek sanatçı olarak katılan Ethan Şos, sürecin çok sesli ve uluslararası niteliğini güçlendirmiştir. Bu disiplinlerarası üretim süreci, resim ve performans sanatını yalnızca estetik bir ifade alanı olarak değil; etik, politik ve insani bir sorumluluk zemini olarak ele almaktadır. Çalıştay, sanatın savaş karşısında tarafsız kalamayacağı düşüncesinden hareketle, barışın mümkünlüğünü görünür kılmayı hedeflemiştir. Savaşın olağanlaştırıldığı, şiddetin gündelik dilin bir parçası haline geldiği çağımızda, bu çalışma, sanat aracılığıyla bir duraksama ve yeniden düşünme alanı açmayı amaçlamaktadır.

'Savaş Senin Göbek Adın' başlıklı bu çalışma, aynı zamanda kültürel ve coğrafi sınırların ötesinde kurulan ortak bir sanat dili önerisidir. İran’dan Türkiye’ye uzanan bu birliktelik, savaşların ayırdığı coğrafyaların sanat yoluyla yeniden temas edebileceğini ve ortak bir barış tahayyülünün mümkün olduğunu göstermektedir. Malva Sanat Akademisi olarak bu manifesto ile savunulan temel yaklaşım şudur; Savaş bir kader değildir; tarihsel olarak üretilen ve yeniden üretilen bir olgudur. Dolayısıyla barış da üretilebilir, öğrenilebilir ve paylaşılabilir. Sanat, bu üretim sürecinin en güçlü araçlarından biridir. Bu çalıştay ve beraberinde üretilen eserler, yalnızca bir sergi ya da etkinlik olarak değil; savaşa karşı sanatsal bir duruş, kolektif bir bellek çalışması ve gelecek kuşaklara bırakılan barış odaklı bir kültürel kayıt olarak değerlendirilmektedir. Malva Sanat Akademisi, dünyada doğan her çocuğun göbek adının savaş değil, barış olması gerektiği inancıyla; sanatı, eğitimi ve kolektif üretimi bu yönde dönüştürmeye devam edecektir."

Haber: Mehmet Algör

61 yaşından sonra kitap yazmaya başladığını anlatan Eratilla, yaşı ilerlediği için kitap yazma gibi bir düşüncesinin olmadığını ancak bir televizyon programında bir yazarın 80 yaşından sonra kitap yazmaya başladığını ve 45 kitap yazdığını öğrenince bu düşüncesinin değiştiğini ve yazarlığa bu tarihten sonra başladığını söyledi. Eratilla, halihazırda 9 kitabının bulunduğunu ve yazarlık çalışmalarını devam ettirdiğini kaydetti. 

Okula giden çocukların anne babaları tarafından anlayışla karşılanmaları ve baskı yerine onlara özgüven sağlamaları gerektiğini anlatan Eratilla, çocuklarının başarılı olmalarını istiyorlarsa onlarla vakit geçirmelerinin en doğru davranış olacağını belirterek, "Eğer onlar çocuklarıyla vakit geçirmezlerse başkaları vakit geçirecek ve dolayısıyla bu da olumsuz şekilde sonuçlanabilir" dedi. 

Yazma konusunda korkuyu yenmek gerektiğini ifade eden Eratilla, "siz yazın yanlış da olabilir, ama bunu zamanla düzeltebilrisiniz, yeter ki yazın, yazmaktan korkmayın" dedi. Eratilla, bir çocuğun sınıfta yaşananları not alması ile sonrasında bunu babasının nasıl kitap haline getirdiğini ve dünyada nasıl en fazla okunan çocuk kitabı haline geldiğini de örnek verdi. 

Eratilla, çocuklara dünya klasiklerini ve Nobel ödülü almış kitapları okumalarını da önerdi. 

Haber: Mehmet Algör

Türk sinemasına ve dizilerine yeni bir soluk getiren Yüce'nin ayağından yaralanarak hastaneye kaldırıldığı, sağlık durumunun iyi olduğu öğrenildi.

Saldırının ardından Yüce’nin eşinin ihbarı üzerine olay yerine polis ekipleri sevk edildi. Ekipler evde ve evin çevresinde inceleme başlatırken, saldırganın olay yerinden kaçtığı belirtildi. Polis, kaçan şüphelinin yakalanması için çalışma başlattı.

Kargocu gibi zili çalmış!

Gazeteci ve film eleştirmeni Şenay Aydemir, "Seren Yüce, kargocu olarak zillini çalan kasklı birisinin silahlı saldırısına uğradı" bilgisini paylaşarak şu ifadeleri kullandı:

"Durumu iyi. Bir an önce aydınlatılsın bu saldırı. Sanatçıları bu kadar hedefe koyarsanız birileri görev çıkarır tabii!"

Kulüp dizisinin yönetmenliğini yaptı

Yüce, 2017 yılında Berkun Oya’nın senaryosunu yazdığı Masum dizisinin yönetmenliğini üstlendi; 2020’de kurmaca podcast dizisi Dengem’i hayata geçirdi; 2021 yılında da Zeynep Günay ile birlikte Netflix’te yayınlanan ve büyük ilgi gören Kulüp dizisinin yönetmenliğini yaptı.

Öte yandan Yüce'nin “Çoğunluk” filmi 47. Uluslararası Altın Portakal Film Festivali’nde En İyi Film ve En İyi Yönetmen ödüllerini aldı. Yüce ayrıca Montreal Film Festivali’nde “Rüzgârda Salınan Nilüfer” filmiyle En iyi Senaryo Ödülü'ne layık görüldü.

Vakıf, AFP'ye yaptığı açıklamada, “Brigitte Bardot Vakfı, kurucusu ve başkanı, dünyaca ünlü aktris ve şarkıcı Brigitte Bardot'nun ölümünü büyük bir üzüntüyle duyurur. Brigitte Bardot, prestijli kariyerini bırakarak hayatını ve enerjisini hayvanların refahına ve vakfına adamayı seçmişti." ifadelerini kullandı.

Bardot, 1956 yılında yayınlanan "Ve Tanrı Kadını Yarattı" filmiyle dünya çapında üne kavuşmuştu. ve Bardot'nun adı "cinsel özgürlük", "başkaldırı" ve "yeni kadın" imgesiyle birlikte anılmaya başlandı. 1973 yılında emekli olduğunu açıklayan oyuncu, kariyerine 50'den fazla sinema filmi sığdırdı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'a mektup göndermişti

Bardot, emekliliğinin ardından hayvan hakları konusundaki çalışmalarıyla ön plana çıktı. Bardot, geçtiğimiz yıl, Türkiye'de sokak hayvanlarının öldürülmesine yol açacağı gerekçesiyle eleştirilen düzenlemeden vazgeçilmesi için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a bir mektup göndermişti.

Mektubunda, "Türkler, sokak hayvanlarıyla birlikte yaşama konusunda hem turistleri hem de hayvan severleri mutlu eden bir örnek oluşturmuştur." ifadelerini kullanan Bardot, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a çağrıda bulunarak, "Türkiye'nin en sadık dostlarımız olan bu duyarlı varlıklara karşı acımasızlığından ötürü kötülenecek ve eleştirilecek bir ülke hâline gelmesine izin vermeyin." diye yazmıştı. 

Tartışmaların merkezindeki isim: Brigitte Bardot

Öte yandan Brigitte Bardot, tartışmaların odağında yer alan bir isimdi. Fransa'ya yönelik göçü kınayan ve özellikle Müslümanları hedef alan açıklamalarıyla tepki çeken Bardot, "ırkçı nefreti körüklemek" suçundan 5 kez ceza almıştı. 

Bardot, aşırı sağcı siyasetçi Jean-Marie Le Pen'in danışmanı Bernard d'Ormale ile 1992'de 4. evliliğini yapmıştı. Bu evliliğin, Bardot'nun siyasi tutumunu pekiştirdiği yorumları yapılmıştı. Bardot 2012'de Le Pen'in kızı Marine Le Pen'in cumhurbaşkanlığı adaylığını destekleyince de tepki çekmişti.

2018 yılında ise tanınmış isimlerin sektörde uğradıkları cinsel tacizleri anlattıkları #MeToo hareketinin başladığı dönemde Bardot, cinsel tacizi protesto eden birçok oyuncunun yapımcılardan rol kapmak için "cilve" yapmakla suçlamış ve onların "ikiyüzlü" olduklarını savunmuştu. 

2. Vincent Van Gogh | Tarihin en bilinen ve en önemli ressamlarından biri olan Vincent van Gogh’un yaşamı da psikolojik sorunlar ve büyük bunalımların gölgesinde geçti! Hatta tarihe geçen bazı efsaneler Van Gogh’un psikolojik sorunu olduğu bilinen ünlüler arasında bile zirveye çıkmasını sağladı. Sıra dışı ressama, yaşamının hiçbir döneminde herhangi bir psikolojik rahatsızlık tanısı konmadı! Ancak kardeşine yazdığı mektuplar, Van Gogh’un oldukça ciddi psikolojik sorunları olduğunu açıkça ortaya koyuyordu. Ressamın, psikolojik sorunlar ile geçen acı ve hüzün dolu yaşamı resimlerine de yansımıştı. Hatta, Van Gogh’un en ünlü resimlerinden birisi olan “Yıldızlı Gece” de bir akıl hastanesinde, depresyon ile mücadele ettiği sıralarda ortaya çıktı.

3. Isaac Newton | Newton, başta matematik, fizik ve astronomi olmak üzere oldukça fazla alanda katkıları olan tarihi bir isim. Buna karşın, İngiliz bilim insanı, dünya için oldukça önemli bilimsel gerçeklerin peşinde koşmadığı zamanlarda, sarsıcı psikolojik sorunlar ile uğraşıyordu. Her şeyden önce Isaac Newton sık sık halüsinasyon görüyor ve gerçekte var olmayan insanlarla konuşuyordu. Bu nedenle pek çok uzman, Newton’un şizofreni hastalığına yakalandığı kanaatinde. Bununla beraber, Newton’un yaşadığı ciddi psikolojik sorunların kökeni hakkında farklı teoriler var. Kimi uzmanlar Newton’un psikolojik sorunlarının, gerçekleştirdiği deneyler boyunca, “aşırı cıva kullanımı” nedeniyle ortaya çıktığına inanıyor. Bir başka teoriye göre ise, Newton’un psikolojik sorunları çok daha eski zamanlara dayanıyor. Henüz 3 yaşındayken annesi tarafından terk edilen Newton bu ağır travma nedeniyle, var olmayan kişilerle konuşmaya başladı.

4. Abraham Lincoln | Dünya siyasetinin en önemli ve etkili simalarından Amerika Birleşik Devletleri’nin 16. başkanı Abraham Lincoln da yaşamının büyük bölümünde psikolojik sorunlarla mücadele etti. Depresyon, Lincoln’ün ömrü boyunca yanından ayrılmayan bir sorun oldu. Gençlik dönemlerinde yakalandığı depresyon, giderek daha kötüleşti ve bir süre sonra Lincoln için zorlu fakat sıradan bir şey haline geldi. Lincoln, yaşadığı depresyon nedeniyle özellikle yaşlılık dönemlerinde sık sık intihar etmeyi düşündü.

5. Pablo Picasso | 1901 yılında, çok yakın bir arkadaşının intihar etmesi, Picasso için son derece büyük bir yıkım oldu. Bu tarihten itibaren başta depresyon olmak üzere büyük psikolojik sorunlar yaşadı. Ancak bu dönemde yaşadığı psikolojik sorunlar, İspanyol ressamın sanatına büyük katkı sağladı. Çünkü Picasso, bu süre zarfında “Mavi Dönem” olarak adlandırılan ve son derece üretken ve yaratıcı bir dönem geçirdi. Yaşadığı psikolojik sorunları “sanata dönüştürmeyi” başaran Picasso, en etkileyici eserlerini bu dönemde ortaya koydu.

6. Winston Churchill | Winston Churchill, II. Dünya Savaşı sırasında İngiltere’nin başbakanlık koltuğunda oturuyordu. Savaş dönemindeki başarıları, savaşın kazanılmasına öncülük eden politikaları ile dünya tarihini değiştiren siyasetçilerden birisi oldu! Ancak “zaferin arkasındaki” bu adam yalnızca düşman ordusu ile mücadele etmedi! Churchill, neredeyse bütün ömrü boyunca depresyon ve anksiyete ile de uğraşmak zorundaydı! Daha depresif dönemlerinde yataktan çıkmak istemiyor ve yemek yemiyordu. Yaşadığı psikolojik sorunların farkında olan Winston Churchill buna rağmen dünya tarihini değiştirecek bir savaşta ülkesini zafere taşımayı başardı. (Kaynak: Listelist, History of Yesterday)

Ödül, 2015 yılında İngiliz yaban hayatı fotoğrafçısı Paul Joynson-Hicks tarafından oluşturuldu.

Joynson-Hicks, bir dizi hayvan fotoğrafına bakarken kahkahalarla güldükten sonra yarışma fikrini ortaya atmıştı.

Kaynak,Alison Tuck

'Peki, yuvam ne tarafta?' adlı fotoğraf yarışmada büyük beğeni topladı.

Yarışmanın Birincisi: 'Çak bir beşlik'

Kaynak,Mark Meth Cohn

Ruanda'da hava atan bir gorilin bu ödüllü fotoğrafı Mark Meth Cohn tarafından çekildi.

Sisli dağlarda dört gün boyunca goril ailelerini aramak için yürüyüş yaptı.

Çok geçmeden Amahoro ailesini buldular ve genç erkeklerden biri gösteriş yapmaya çok hevesliydi!

Mark, "Dönerek hareket ediyordu, takla atıyordu ve yüksek tekmeler atıyordu. Onun performansını izlemek saf bir keyifti" diyor.

Birinci Genç Fotoğrafı: 'Gönülsüz Vaftiz'

Kaynak,Grayson Bell

Grayson Bell, 16 yaş ve altı gençlerin yer aldığı kategoride altın madalyayı kazandı.

Grayson, ABD'nin Maine eyaletinde yeşil kurbağaların fotoğraflarını çekiyordu ve bu anı yakaladığının farkına ancak evine döndüğünde vardı.

"Bunu anne babama gösterdim ve onlar da çok beğendiler, en sevdiğim resimlerden biri oldu. Hepimiz bir kurbağanın diğerini vaftiz etmeye çalıştığını düşündük!"

Genç Fotoğrafçı Ödülü: 'Hadi dans pistine!'

Kaynak,Paula Rustemeier

Bu kızıl tilkiler dans yeteneklerini sergileyerek çok eğleniyorlardı.

Bu fotoğraflar, 25 yaş altı kategorisinde birinci olan Hollandalı Paula Rustemeier tarafından çekildi.

Paula, "Tilkilerin o kendine özgü kişilikleriyle oynayışını izlerken çok gülüyorsunuz" diyor.

Komik diğer fotoğraflar

Kaynak,Christy Grinton

Hepimizin saçının bir türlü düzelmediği günler olmuştur ama Kanada'daki bu gri sincap olayı bambaşka bir seviyeye taşıyor.

Kaynak,Erkko Badermann

İniş için 3, 2, 1......

Finlandiya'daki bu kızıl boğazlı dalgıç kuşunun esnekliğine bir bakın.

Kaynak,Warren Price

Hiç susmadan konuşan biriyle karşılaştınız mı? Ben bir kuş biliyorum.

Norveç'teki bu deniz kuşları komşu ama belki de çok uzun süre böyle kalmayacaklar!

Kaynak,Liliana Luca

Kaynak,Valtteri Mulkahainen

Kaynak,Annette Kirby

Balığıma yaklaşma!

Bu Steller deniz kartalı Japonya'da karda görüntülendi.

Yanına da yakaladığı balığı koymuştu, kimseyle paylaşmaya niyeti yoktu.

Bu haber, BBC gazetecileri tarafından hazırlandı ve kontrol edildi. Bir pilot proje kapsamında çevirisinde yapay zekadan da faydalanıldı.

Yetkililer aile ferthlerinin ifadesinin alınacağını ancak şu aşamada herhangi bir şüpheli veya zanlı olmadığını söyledi.

Olay kapsamında kimsenin gözaltına alınmadığı ya da tutuklanmadığı belirtildi.

Bir polis sözcüsü, ölüm sebebinin adli tabipler tarafından tespit edileceğini söyledi.

Reiner Harry Sally ile Tanışınca, Birkaç İyi Adam, Prenses Gelin gibi filmlerin yönetmen koltuğunda oturmuştu.

Kariyerine 1960'larda başlayan Reiner, 1970'lerde "All in The Family" adlı komedi dizisindeki "Meathead" rolüyle iki Emmy Ödülü kazandı.

Yönetmen 1989'da Harry Sally'le Tanışınca filminin setinde tanıştığı oyuncu ve fotoğrafçı Michele Reiner ile evlendi. Çiftin Romy, Nick ve Jake adında 28, 32 ve 34 yaşlarında üç çocuğu var.

Kent Müzik Platformu tarafından hazırlanan ve İpekyolu Belediyesi ev sahipliği ile katkılarıyla düzenlenen 1. Müzik Festivalinin üçüncü gününde KomKurd ve Siyabo sahne aldı.

Kürt müziğine övgüler

Sahne alan sanatçılara plaketlerini takdim eden dengbêj kadınlar, Kürt müziğinin hem ulusal hem dünya çapında oluşturduğu değere ve yaptığı yankıya dikkat çekti.

Festival bugün yapılacak müzik dinletileriyle sürecek.

Ressam Osman Tali kimdir?

Osman Tali, sanat yolculuğuna sinema afişleriyle başlayan, ardından İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde aldığı eğitimi geleneksel Türk sanatlarıyla harmanlayarak özgün bir çizgi oluşturan bir ustadır. Onun kalem işi ve hat alanındaki çalışmalarını camilerde, tarihi yapılarda, köşklerde ve özel mekânlarda görmek mümkündür.

Tali’nin eserlerinde hem geleneksel sanatın rafine çizgisi hem de modern dünyanın ritmini yakalayan güçlü bir yorum vardır. Bu yönüyle kendisi geçmişle bugünü, gelenekle yeniliği aynı potada buluşturan sanatçılardan biridir.

Sergiye dair

“Yaşamın Birlik Manifestosu” sergisi, yalnızca estetik bir sunum değil aynı zamanda savaşın ve yoksulluğun gölgesinde büyüyen çocukların, görünmez acılar yaşayan hayvanların ve savaşın yarattığı kırılmalar içinde barışın değerini hatırlatan evrensel bir çağrıdır. Tali, özellikle çocukların dokunulmazlığını, hayvanların sessiz çığlıklarını ve barışın insanlık için gerekliliğini eserlerine içten bir duyarlılıkla yansıtır. Her bir resim yaşama ve insana dair umut, bir direniş ve mücadele çağrısıdır.  

Haber: Mehmet Algör

Önergesinde Tekel binasının bir tarihi mekan olarak Van için önemine değinen Sayyiğit, "Van’da bulunan tarihi kültür ve inanç yapılarına yönelik yeterli koruma tedbirlerinin alınmadığı sıklıkla kamuoyuna yansımaktadır. Van’da Cumhuriyet Caddesi üzerinde bulunan tarihi Tekel binası da yıllarca ilgisizliğin kurbanı olurken Dışişleri Bakanlığına devredileceği basında da yer almıştır. Oysaki 2006 yılında tescillenerek koruma altına alınan tarihi yapı, 2020 yılında Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle Van valiliğine tahsis edildiğinde “Kültür Evi” ve “Savat Evi ve Müzesi” olacağı yönünde açıklamalar yapılmıştır. Tekel binasının Van’ın kültürel tanıtımı ile kamuya açık ziyaret edilebilir bir mekana dönüştürülmesi beklentisine rağmen Dışişleri Bakanlığı Temsilciliği olarak kullanılması, yapının tarihsel varlığıyla bir tezat oluşturmaktadır." dedi.  

Sayyiğit, şu soruları sordu:

1 – Van’da tarihi Tekel binasının Dışişleri Bakanlığına devredilmesi hakkında Bakanlığınızda hangi bilgiler bulunmaktadır?

2 – Van’da Tekel binasının Dışişleri Bakanlığı Temsilciliği olarak tahsis edilmesine ne zaman ve nasıl karar verilmiştir? Bununla nasıl bir yarar sağlanacağı düşünülmektedir?

3 – Tarihi Tekel binasının Dışişleri Bakanlığına devrinde mali ve süre olarak belirlenmiş belirli şartlar var mıdır?

4 - Tarihi Tekel binasının Van’ın tanıtımına hizmet edecek şekilde kullanılmamasının sebebi nedir? Binanın Dışişleri Bakanlığına devri sürecinde Kültür ve Turizm Bakanlığının görüşü alınmış mıdır?

5 – Tekel binasının Van Valiliğine devri sırasında “Kültür Evi” ve “Savat Evi ve Müzesi” olacağı belirtilmiş olmasına rağmen gerekli adımlar neden atılmamıştır?

6 – Tarihi Tekel binasının restorasyonu ve korunması amacıyla bugüne kadar hangi çalışmalar yürütülmüştür?

Yazar, 14 Aralık günü saat 09.00-18.00 arasında eski tekel binası arkasındaki Bedesten Kitap Kafe'de okurlarıyla bir araya gelerek, kitap imzalayacak ve kültür-sanat çalışmalarıyla ilgili bilgilendirmede bulunacak.

Edinilen bilgilere göre, gün boyu Murat Alınak’tan haber alamayan ailesi durumu yakınlarına bildirdi.

Sanatçının Digor’daki evine giden yakınları, Alınak’ın cansız bedeniyle karşılaştı.

Olay yerine gelen polis ve savcılık ekiplerinin incelemesinin ardından Alınak’ın cenazesi otopsi için Kars Harakani Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı.

Sanatçının cenazesi, işlemlerin ardından Digor’da toprağa verilecek.

Kuzeni acı detayı paylaştı: Bunalımdaydı

PolitiKARS İmtiyaz Sahibi ve sanatçının kuzeni Ali İhsan Alınak, sosyal medya hesabından yaptığı duygusal paylaşımda ölüm nedenine dair detaylar verdi.

Kuzeninin hayatının en verimli döneminde girdiği bunalımdan kurtulamadığını belirten Ali İhsan Alınak, "Yıllar öncesinin kızıl saçlı çocuğu, hayatına son verdi. Bencillik edip sana sahip çıkamadık, çok üzgünüm" ifadelerini kullandı.

Selahaddin Eyyubi heykeli

Eserleriyle iz bıraktı

1970 yılında Digor’da doğan ve Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Heykel Bölümü’nden dereceyle mezun olan Murat Alınak, Auguste Rodin ve Henry Moore gibi ustalardan etkilendi.

Alınak, sanat yaşamı boyunca birçok önemli esere imza attı:

İnsan Hakları Anıtı: 2005 yılında Doğubayazıt Belediyesi için yaptığı 9 metre yüksekliğindeki anıt, Türkiye ve Ortadoğu’nun "insan hakları" temalı en büyük eserlerinden biri kabul ediliyor.

Atsushi Miyazaki Büstü: 2011 Van depreminde hayatını kaybeden Japon yardım gönüllüsü Dr. Atsushi Miyazaki anısına yaptığı büstle takdir topladı.

Atsushi Miyazaki Büstü

Ehmedê Xanî ve Selahaddin Eyyubi: Sanatçının ustalık dönemi eserleri arasında yer alan Ehmedê Xanî heykeli ve Selahaddin Eyyubi heykeli, Kürt kültüründe büyük karşılık buldu.

Kars'taki Kaz Heykeli: Bir dönem Kars Belediyesi tarafından kaldırılmasıyla ulusal basında tartışma konusu olan "Kaz Heykeli" de Alınak’ın eseriydi.

Bırakın yargılar essin, bırakın tenkitler uçup gitsin; siz, olduğunuz halinizle kusursuz bir şiirsiniz.
Her tökezleme, bir ders; her gözyaşı, bir güç; her yalnızlık, bir özgürlük kapısı.

Zaman değil, insan kendini unuttuğunda solar. O yüzden kendinize sadık kalın; ruhunuzun ritmine ayak uydurun, aynada gördüğünüz gözlere gülümseyin.
Kalp dediğiniz bahçede, fırtınalar bile çiçek açtırır bazen.

Acıyı kucaklayın ki kökleriniz derinleşsin; sevinci paylaşın ki dallarınız göğe uzansın. Yeter ki içinizdeki ateş, rüzgârlara yenilmesin; Yeter ki umudunuz, karanlığın en koyusunda bile parlasın.
Çünkü kalbin ışığı sönerse, yolunu kaybedersiniz; ama yanarsa, geceler bile gündüze döner.

“Başarıya koşu” sandığınız yol, önce kendinize uzanan bir köprüdür. Küçük bir iyilik, yeni bir sayfa, sessiz bir zafer… Çünkü yol arkadaşları değişir, sevdikler gelir gider;

Ama siz, her sabah uyanan, her akşam yatan o tek sadık yoldaşısınız kendinize. Kendinize şefkat gösterdiğinizde, evren de size şefkatle döner. Kendinizi kucakladığınızda, taşlar bile yumuşar yolunuzda.

Bu yüzden;

Zincirleri kırın,
Yaralayanları affedin ama yanınıza almayın,
Ruhunuza yük olan ne varsa, bir nefeste bırakıverin…
Ve unutmayın:
Hayat, kendini bilenlerin kucağına düşer.
Siz kendinizi tanıdıkça, kapılar kendiliğinden açılır;
Kendinize dost oldukça, evren sizinle dost olur.

Nurettin Şimşek

Foto: rûdaw

İlçe genelinde, Barzani ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın daha önce birlikte çekildiği fotoğrafların yer aldığı afişler farklı noktalara asıldı.

Sempozyumun düzenlendiği otelin dış cephesine ise “Cizre’ye Hoş Geldiniz” yazılı büyük bir afiş yerleştirildi. Aynı şekilde, ilçenin çeşitli bölgelerinde de Barzani’nin fotoğrafının bulunduğu çok sayıda afiş asıldı.

Ayrıca edinilen bilgilere göre, AK Parti ve DEM Parti Şırnak milletvekilleri, Şırnak Valisi, Şırnak Belediye Başkanı ve kentin ileri gelenleri, Barzani’yi karşılamak üzere Habur Sınır Kapısı’na gitti.

Program kapsamında Barzani’nin konuşmasının ardından Nuh Nebi Camisi’ni ziyaret edeceği, daha sonra Kırmızı Medrese’ye (Medreseya Sor) geçerek Melayê Cizîrî’nin kabri başında dua edeceği öğrenildi. Ardından Mem û Zin Türbesi’ni ziyaret edecek.

Mesud Barzani’nin, Mem û Zin ziyaretinin ardından Şerafettin Elçi’nin kabrine de uğrayacağı belirtiliyor.

Barzani’nin, gün boyunca çeşitli temas ve ziyaretlerde bulunmasının ardından akşam saatlerinde Kürdistan Bölgesi’ne dönmesi bekleniyor.

DEM Parti’de çalıştığı ve milletvekili danışmanı olduğu belirtilen Karaman'ın ölüm nedeni “kalp krizi” olarak açıklandı.

Kuzeni olduğunu belirten Remzi Kuroğlu, Karaman’ın ölümünü “Değerli amca kızım, gazeteci Dilan Karaman'ı geçirdiği kalp krizi sonucu kaybetmenin derin üzüntüsü içerisindeyiz. Dilan, güler yüzüyle iyi kalpliliği ve mücadelesiyle herkesin gönlünde yer etmiş özel bir insandı. Mekanın cennet olsun dotmam û hevalamin. Başımız sağ olsun” sözleriyle duyurdu ancak ardından paylaşımı sildi ve hesap kapatıldı.

Diyarbakır Barosu: Karaman’ın ölümüyle ilgili soruşturma şeffaflıkla yürütülmeli

Gazeteci Karaman'ın ölüm haberinin ardından “intihar” şüphesinin dile getirilmesi üzerine Diyarbakır Barosu Kadın Hakları Merkezi yazılı bir açıklama yayınladı.

Açıklamada "Kadınların şüpheli ölümlerinin münferit olmadığı; toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin, sistematik şiddetin ve cezasızlık politikasının bir sonucu olduğunu bir kez daha hatırlatıyoruz. Bu bağlamda, “intihar” olarak sunulan kadın ölümlerinin de politik olduğunun altını çiziyoruz” vurgusu yapıldı.

Açıklama metni şöyle:

“Gazeteci, kadın özgürlük mücadelesinin aktif bir öznesi olan Dilan Karaman’ın şüpheli biçimde yaşamını yitirdiği haberini derin bir üzüntüyle öğrenmiş bulunmaktayız.

11 Kasım’dan bu yana yoğun bakımda tedavi altında olan Karaman’ın ölümü, kamuoyuna ‘kalp krizi’ olarak yansısa da kadınların şüpheli ölümlerinin çoğu kez ‘intihar’ ya da ‘ani ölüm’ şeklinde kayıt altına alınmasının ülkemizdeki cezasızlık ve kadın düşmanı iklimle doğrudan ilişkili olduğu bilinmektedir.

Kadınların yaşam hakkı, beden bütünlüğü ve güvenlik hakkı devletin koruma yükümlülüğü altındadır. Bu nedenle Dilan Karaman’ın ölümüyle ilgili soruşturmanın ivedilikle, şeffaflıkla ve titizlikle yürütülmesi; varsa ihmali, sorumluluğu veya etkisi bulunan kişi ya da yapıların açığa çıkarılması; etkin, bütünlüklü ve bağımsız bir soruşturma sürecinin işletilmesi gerekmektedir.

Kadınların şüpheli ölümlerinin münferit olmadığı; toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin, sistematik şiddetin ve cezasızlık politikasının bir sonucu olduğunu bir kez daha hatırlatıyoruz. Bu bağlamda, ‘intihar’ olarak sunulan kadın ölümlerinin de politik olduğunun altını çiziyoruz.

Diyarbakır Barosu Kadın Hakları Merkezi olarak, Dilan Karaman’ın ölümüyle ilgili sürecin sonuna kadar takipçisi olacağımızı, etkin soruşturma yürütülmesi için gerekli hukuki desteği sunacağımızı, kadınların yaşam hakkını tehdit eden şüpheli ölümlere ve tüm hak ihlallerine karşı mücadelemizi kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğimizi bildiririz.

Dilan Karaman’ın ailesine, yakınlarına, meslektaşlarına ve mücadele arkadaşlarına başsağlığı diliyoruz.”

DEM Parti Kadın Meclisi: Sürecin takipçisi olacağız

Diyarbakır Barosu Kadın Hakları Merkezi'nin açıklamasının ardından DEM Parti Kadın Meclisi de Karaman'ın ölümündeki şüpheye de dikkati çekerek, şu açıklamayı yaptı:

"Geçmiş dönem kadın meclisi çalışmalarında birlikte emek verdiğimiz yol arkadaşımız Dilan Karaman’ı kaybetmenin derin acısını taşıyoruz. Yoldaşlığıyla, dayanışmasıyla, sorumluluk bilinciyle ve hayatı çoğaltan ışığıyla çalışmalarımıza güç katan Dilan’ı unutmayacağız.

Bu kaybın ardından, ortaya çıkan her bilgi titizlikle incelenmeli; Dilan’ın ölümüne dair tüm gerçekler açıklıkla ortaya çıkarılmalıdır. Hakikatin üzerindeki sis perdesi kalkana kadar sürecin takipçisi olacağız. Ailesine, sevenlerine ve tüm yol arkadaşlarına sabır diliyoruz."

TJA: Şüpheli ölümünün karanlıkta kalmasına asla izin vermeyeceğiz

Özgür Kadınlar Hareketi (Tevgera Jinên Azad-TJA) de yaşamını yitiren Karaman için yazılı açıklama yaptı.

Açıklamada, kadın özgürlük mücadelesinin aktif öznesi olan Dilan Karaman’ın kaybetmenin derin üzüntüsünü yaşıyoruz denildi.

TJA’nın açıklaması şöyle:

“Dilan arkadaşımız 11 Kasım’dan bu yana yoğun bakımda yaşam mücadelesi veriyordu. Kadın Özgürlük Hareketi olarak ilk günden itibaren her yönüyle durumunu yakından takip ettik.

TJA olarak intihar, ani ölüm veya şüpheli kadın ölümlerinin dün nasıl peşini bırakmadıysak bugün de Dilan yoldaşımızın şüpheli ölümünün karanlıkta kalmasına asla izin vermeyeceğiz. Sistematik şiddet ve cezasızlığı kabul etmiyoruz. Kadınların yaşamına karşı her türlü tehdit karşısında mücadeleyi kararlılıkla sürdüreceğiz. Bu sürecin de sonuna kadar takipçisi olacağız.

TJA olarak Dilan’ın değerli emeğini, özgürlük tutkusunu ve kadın mücadelesine olan bağlılığını mücadelemizde yaşatacağız.”

DAKAHDER: Karaman’ın ölümü cezasızlığın gölgesinde bırakılamaz

Dilan Karaman’ın ölümünün ardından açıklama yapan ve “etkin soruşturma” çağrısında bulunan bir başka kadın örgütü de Dayanışmanın Kadın Hali Derneği (DAKAHDER) oldu.

“Dilan Karaman’ın 11 Kasım’dan bu yana yoğun bakımda verdiği yaşam mücadelesinin ardından “kalp krizi” olarak duyurulan ölümü, tıpkı ülkedeki birçok kadın ölümünde olduğu gibi, cezasızlığın ve sistematik kadın düşmanı iklimin gölgesinde bırakılamaz” ifadelerinin yer aldığı açıklamada “Dayanışmanın Kadın Hali Derneği olarak, vekil danışmanı, gazeteci ve kadın özgürlük mücadelesinin öznesi olan Dilan Karaman’ın şüpheli biçimde yaşamını yitirdiği haberini derin bir üzüntü ve öfkeyle öğrenmiş bulunuyoruz. Dilan Karaman’ın 11 Kasım’dan bu yana yoğun bakımda verdiği yaşam mücadelesinin ardından ‘kalp krizi’ olarak duyurulan ölümü, tıpkı ülkedeki birçok kadın ölümünde olduğu gibi, cezasızlığın ve sistematik kadın düşmanı iklimin gölgesinde bırakılamaz. Kadınların şüpheli ölümlerinin ‘intihar’, ‘ani ölüm’ ya da ‘talihsizlik’ başlıklarıyla görünmez kılınması, bu politikanın bir sonucudur” ifadelerine yer verildi.

Bakırhan ve Hatimoğulları’ndan mesaj

DEM Parti Eş Genel Başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan da Karaman'ın ölümünün ardından mesaj paylaştı:

Hatimoğulları, "Sevgili arkadaşım, yoldaşım Dilan Karaman’ı kaybetmenin acısı çok ama çok büyük. Çünkü o hem mesai arkadaşımız hem de yoldaşımızdı… Dilan’ın partimizin çalışmalarında çok emeği var… Emeğini, mücadelesini daha ileri taşımak için canla başla çalışacağız. Onu her zaman gülen yüzüyle, neşesiyle, etrafa saçtığı muazzam enerjisiyle hatırlayacağız…  Anısı her zaman bizimle olacak. Ailesinin, sevdiklerinin ve partimizin başı sağ olsun… Güle güle Dilan…” dedi.

Bakırhan ise “Çok değerli yol arkadaşımız Dilan Karaman’ı kaybetmiş olmanın derin acısını yaşıyoruz. Partimize kattığı emek, bilgi ve dayanışma için minnettarız. Dilan’ı her zaman içten gülüşü, üretkenliği ve çevresine yaydığı o güçlü enerjisiyle hatırlayacağız. Dilan'nın, özverisi, mücadelesi ve inancı yürüdüğümüz yola ışık olmaya devam edecek. Ailesinin, sevenlerinin ve partimizin başı sağ olsun" ifadelerini kullandı.

Dilan Karaman kimdir?

“Jin Dergi” yazarı olan gazeteci Dilan Karaman, kadın hakları ve Kürt siyaseti alanında siyasi çalışmalarını sürdürüyordu ve aktif olarak sahada yer alıyordu.

Genç gazeteci bir dönem Medyascope’ta içerik üretti, “Hayvan Gazetesi” programını sundu ve rejide görev aldı.

Karaman bir dönem de DEM Parti Milletvekili Saliha Aydeniz'in danışmanlığını yaptı.

Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’ne sevk edilen Beşikci’nin tedavisi sürüyor.

Tedavi sonrası Beşikci’nin durumu iyiye gidiyor. Beşikci’nin bugün (21 Kasım) hastaneden taburcu edilmesi bekleniyor.

Rûdaw’a konuşan Dr. Beşikci, iyi olduğunu kaydetti.

Araştırmacı, yazar ve aynı zamanda İsmail Beşikci Vakfı yöneticisi olan Xalid Sadini, dün Rûdaw’a yaptığı açıklamada, “İsmail Beşikci Hoca’nın durumu şu an çok iyi. Yarın saat 4-5 gibi taburcu edilmesi bekleniyor. Tedavisi bitiyor. Burada Diyarbakır’da kalacak. Doktor Cenap Ekinci bir ev verdi, oraya yerleşecek, hocamızın hizmetinde olacağız. Umarım en kısa zamanda ayağa kalkar. Halkımızdan da hocamız için dua etmesini istiyoruz. Hastanede de kalmak istemiyor, halkın arasında olmak istiyor” ifadelerini kullandı.

"Bu hikâye, salt bir kurgudan ibaret değildir. Asmin’in hayatı, isimler dışında neredeyse bütünüyle hakikatin kendisinden doğmuştur. Ancak onun yaşam serüveni yalnızca kendisine ait değildir; içinde nice kadının, nice insanın, nice kırılmış umudun ve yeniden doğmaya çalışan yüreklerin izlerini taşır. Asmin’in hikâyesi, tek bir kadının yaşamı üzerinden bir coğrafyanın, bir toplumun, bir kadim sessizliğin çığlığına dönüşür. O, sancılı bir coğrafyada doğdu. Taşların arasında çiçek açmış… Umudun ince dallarına tutunan, aşkı toprağın suskunluğunda arayan, çileyle yoğrulmuş, emekle büyümüş bir ömrün hikâyesi bu. Aynı zamanda sevginin en derin ve en zor hâlleriyle yoğrulmuş bir yolculuk Asmin ve Azad…"

Mülkiye Tekin Kimdir?

Mülkiye Tekin, Hakkâri’nin Şemdinli ilçesine bağlı Şapatan’ın Dereboyu mezrasında dünyaya geldi. İlkokulu kendi köyünde, ortaokulu Yüksekova, liseyi de Van’da okudu. Eskişehir Anadolu Ünüversitesi Çocuk Gelişimi Bölümünü bitirdi. Daha sonra da aynı üniversitenin Sosyoloji Bölümünden mezun oldu. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesinde, formasyon eğitimini tamamladı. Stajını Ahmed-i Hani Anadolu Lisesinde yaptı. Van Halk Eğitim Merkezinde bağlama eğitimini verdi. “Çocuk ve Kadınlara Yönelik Şiddet ve Tecavüz” konulu psikolojik ve sosyolojik destek amaçlı çeşitli sempozyum ve seminerler düzenledi. Üç çocuk annesidir. Van’da ikamet etmektedir.

Eserleri:

* Şafağın Ayak Sesleri (Şiir), J&J, Diyarbakır - 2019

* Pêla Evînê (Şiir), Ajans J&J, Diyarbakır - 2020

* Asmin (Roman), Ajans J&J, Diyarbakır - 2025

Buradan sizleri seçim bölgem Van'a götürmek istiyorum. Van, inanç, kültür, dağcılık, su sporları, yayla ve kayak turizmi başta olmak üzere ciddi bir turizm potansiyeline sahip bir kent ama buna rağmen hak ettiği noktada değil. Oysaki bizlerin de Pamukkale Travertenlerine denk düşen Başkale Travertenlerimiz var. Yine, en az Kapadokya kadar güzel olan Kofiraz'a sahibiz. Muradiye Şelalesi, HES tahribatına rağmen olanca ihtişamıyla akmaya devam ediyor. Nasıl ki Çorum'da Hattuşa Hititlerin başkenti ise Van da Tuşba'sıyla Urartu uygarlığının payitahtı konumunda çünkü Van kenti Medlerden Hurilere ve bugüne kadar birçok uygarlığın izlerini taşıyan kadim kentlerden bir tanesi.

Van Kalesi için yeterli bütçe ayrılmalı

Van'da temel sorunlardan biri Sayın Bakan, kültürel ve tarihî yapıların sahipsiz bırakılması. Koruma tedbirleri yetersiz, restorasyon çalışmaları eksik. Bugün Van Kalesi'nde restorasyon çalışmalarının yapılması bizler açısından çok kıymetli ama bunun yetersiz olduğunu düşünüyoruz ve bu çalışmaların daha hızlı yapılması gerektiğini düşünüyoruz. Bunu yaparken de kalenin etrafındaki kültürel değerlerin kazılarla ortaya çıkarılması, kültürel dokunun korunması sağlanmalı ve bir an önce çalışmalar hızlandırılmalı, Van Kalesi Restorasyonuna yeterli bütçe ayrılmalıdır.

Tarihi yapılar yok olmayla karşı karşıya

Van'da Ahtamar Kilisesi var Sayın Bakan, biliyorsunuzdur; Çarpanak Kilisesi, Yedi Kilise ve daha nice tarihî yapı var. Bunların tamamı kültürel hafızamızın bir parçası ama hepsi de yok olma tehlikesiyle karşı karşıya çünkü bir taraftan, defineciler tarafından tahrip ediliyor, diğer taraftan, hiçbir koruma tedbiri alınmış değil. Bunu sadece turizm kaygısıyla ifade etmiyorum; Ermeni ve diğer, farklı inanca sahip halklara duyduğumuz saygıdan dolayı da bunu yapmalıyız.

Geçmişte Dilkaya Höyüğü ve mezarlıkların üzerinde tuvalet, soyunma odası ve otopark yapıldı. Yine, Kalecik TOKİ Konutlarında bulunan Ermeni mezarlığı tahrip edildi. Bu, bizler açısından tam anlamıyla bir utanç ve insanlık değerlerine saygısızlıktır.

Akdamar neden Ahtamar olmasın?

Bir diğer konu, yer isimleri meselesi Sayın Bakan. Geçen gün Nusaybin'de bir Süryani köyünün asıl adına kavuştuğunu, girişe "Arbo" tabelasının asıldığı gördük. Bizce çok güzel ve şimdiye kadar, aslında geç kalınmış bir durum bu ama buna benzer birçok örnek de var. Örneğin "Akdamar Adası" diyoruz ama tabelada orijinal adıyla neden "Ahtamar" yer almasın? Burada ayin için Ermeni cemaatine yılda 1 defa izin veriliyor. Oysa, orayı ziyaret eden, Hristiyan inancına sahip yurttaşlardan giriş ücreti alınmadan, istedikleri zaman ayin yapabilmelerinin önünü açmanız gerekiyor.

2026 yılı Urartu yılı olsun

Van'ın beklentileri açık Sayın Bakan; kentimiz, federe Kürdistan başta olmak üzere, çevre ülkelere sizler aracılığıyla tanıtılmalı, Van-İran arasındaki Kapıköy Sınır Kapısı 7/24 çalışma esasına göre çalışmalı, teknik ve altyapı konusundaki eksiklikler giderilmeli, yine, Başkale ilçemizdeki Gelincik Sınır Kapısı'nın derhâl açılması gerekiyor. Van ve İran arasında tren seferleri ve doğrudan uçak seferleri yapılmalı.

Son olarak -geçen yıl da söyledim Sayın Bakan, ciddiye almadınız; o yüzden bu yıl tekrar edeceğim- 2026 yılını Urartu Yılı ilan ediniz, Van'ın potansiyelinin ortaya çıkmasının önünü açınız. Halkımız artık gerçekten icraat görmek istiyor.

Eski adıyla Fox TV olarak bilinen Now TV, “İstanbul Now TV” ile yaşadığı marka krizinde kritik bir darbe aldı. Kanal, uzun süren hukuk mücadelesi sonucunda Ocak 2025’te RTÜK kararıyla logosunu değiştirmek ve siyah logoya geçmek zorunda kalmıştı.

Ancak gelişmeler bununla sınırlı kalmadı. Türk Patent ve Marka Kurumu, 5 Kasım 2025 tarihli kararıyla Now TV’nin mevcut logo ve isim tescilini iptal etti. 

Karar sonrası kanal, mevcut ismiyle yayın hayatına devam edemeyecek; ya ismini değiştirmek ya da yayınlarını tamamen sonlandırmak durumunda kalacak.

Hukuk çevreleri, bu gelişmenin ardından RTÜK’ün kısa süre içinde süreci değerlendireceğini ve yayıncılık açısından emsal bir kararın ortaya çıkabileceğini vurguluyor.

Şöyle denildi:

"Değerli Halkımız ve Koma Amed Dinleyicileri,

22 Kasım 2025 tarihinde Van Nur Tatar Kapalı Spor Salonu’nda gerçekleştirilmesi planlanan Koma Amed konserimiz, yoğun ilgi ve katılım talebi nedeniyle Van Kalesi’nin eteklerindeki Newroz Parkı’na taşınmıştı. Ancak söz konusu tarihte hava koşullarının açık alanda konser düzenlenmesine uygun olmaması nedeniyle konserin belirtilen tarihte gerçekleştirilemeyeceğini üzüntüyle bildiriyoruz.

Hava şartlarının açık alanda konser için uygun olduğu en yakın tarihte konserimizi  düzenleyeceğiz. Anlayışınız için teşekkür eder, en kısa sürede yeni tarih bilgisini paylaşacağımızı bildiririz."

Elektriğin üretimden tüketiciye ulaşmasına kadar geçen süreçte görev alan emekçilerin hikâyelerini, yine çalışanların objektifinden kamuoyuna sunmayı hedefleyen yarışmada ikincilik ödülü Van’a geldi.

Doğa şartları, ağır iklim koşulları, kırsal görev alanları, teknolojik uygulamalar ve gece çalışmalarından oluşan geniş bir yelpazede çekilen fotoğraflar, sektör çalışanlarının fedakârlığını yansıttı.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Sergi Salonu’nda gerçekleştirilen törende, ödül alan fotoğraflar açılan sergide ziyarete açıldı. Ödüller, EPDK Başkan Yardımcısı Hacı Ali Ulutaş tarafından takdim edildi.
Törende, VEDAŞ çalışanı Sedat Karatay, zorlu kış şartlarında elektrik arızasını gideren işçileri yansıtan karesiyle ikincilik ödülü aldı.

Enerji Çalışanları Haftası kapsamında düzenlenen yarışma, sektörün yalnızca teknik bir faaliyet olmadığını; zorlu doğa koşullarından teknolojik süreçlere, insan emeğiyle şekillenen bir hikâye barındırdığını bir kez daha gözler önüne serdi.

Vanlı fotoğraf sanatçısı Murat Cacim, 'Arıcılık' temasıyla çektiği fotograf ile ikincilik ödülüne layık görüldü. 

Seçici kurul:

Seçici kurulda Tarım ve Orman Bakanlığı Eğitim ve Yayın Dairesi Başkanı ve Tarım Orman Ekranı Genel Yayın Yönetmeni Dr. Bülent Kahraman Çolakoğlu, Uluslararası Fotoğraf Sanatı Federasyon Üyesi Fotoğraf Sanatçısı Reha Bilir, Savaş Muhabiri Coşkun Aral, DenizBank Tarım Bankacılığı Pazarlama Grup Müdürü Canan Aytekin, Bağımsız Jüri Üyesi Perihan Yücel, Fotoğraf Sanatçısı Mehmet Arslan Güven, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi GSF Fotoğraf Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ozan Bilgiseren, Anadolu Ajansı Görsel Haberler Direktörü Aykut Ünlüpınar, Fotoğraf Sanatçısı ve TRT Görüntü Yönetmeni Sabri Savcı, Görsel Danışman ve Fotoğraf Eğitmeni Serkan Turaç, Fotoğraf Sanatçıları Faruk İbrahimoviç ve Marta Menéndez yer aldı. 

Çağdaş Gazeteciler Derneği: Türkiye basın tarihi açısından kara bir gün 

TELE1 Televizyonuna kayyum atanmasına tepki gösteren Çağdaş Gazeteciler Derneği, yaptığı açıklamada, bu kararın anayasal hakların yok sayılması olarak değerlendirdi. Açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

"Bugün Türkiye basın tarihi açısından kara bir gündür. TELE1'e kayyum atanması; ifade ve basın hürriyetine büyük bir darbe vurmuştur. Bu karar anayasal hakların yok sayılmasıdır. Kanal yöneticisine yöneltilen dayanaksız suçlamalar gerekçe gösterilerek bir televizyon kanalını susturmak; masumiyet karinesini çiğnemek, bağımsız medyayı cezalandırmaktır. Bu karar hukukun değil, siyasetin hükmettiği bir düzenin göstergesidir. Demokrasiye, özgür basına ve halkın haber alma hakkına sahip çıkacağız."

Türkiye Gazeteciler Sendikası'nın TELE 1 Televizyonuna kayyum atanmasına tepki gösterdiği açıklamada da, "Hukuksuz karar, tam da gün boyu yaşanan benzer hukuksuzluk haberlerinin sıralandığı ana haber bülteninde uygulandı ve yayın kesildi. Çünkü hedef haber, çünkü hedef gazetecilik. Gazetecilik suç değil" denildi.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel'den tepki

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, TELE1 Televizyonu'na kayyum atanmasına sosyal medya hesabından tepki gösterdi. 

Özel, paylaşımında şunları kaydetti: 

"Casusluk gibi deli saçması bir iddia üzerinden Merdan Yanardağ'ı suçlayıp TELE1'e kayyım atamak tam da bu iktidarın yapacağı iştir. TELE1, gerçekleri haber yapıp iftiraları hakikatle çürüttüğü için 19 Mart Darbecilerinin hedefi olmuştur. Hükmedemediği medyayı sansür etmek tam bir darbeci refleksidir. TELE1 emekçilerinin yanındayız. Siyaseti, sivil toplumu, iş-sanat dünyasını ve medyayı hedef alarak, herkese, 'Bir gün sıra size gelecek' diye korku salmaya çalışan darbecilere sesleniyorum, TELE1'i sustursanız, bu milleti susturamazsınız. Ne yaparsanız yapın, millete galip gelemezsiniz."

DEM Parti'den kınama

DEM Parti'nin sosyal medya hesabında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın TELE1 Televizyonu'na Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’nun yönetim kayyumu olarak atanmasına ilişkin "TELE1'e kayyım atanmasını en sert biçimde kınıyoruz. Toplumun haber alma hakkının ve ifade özgürlüğünün ayaklar altına alınmasını geçmişte de kabul etmedik, bugün de kabul etmiyoruz. İktidarı, araçsallaştırdığı yargı eliyle basını susturmaya çalışmaktan vazgeçmeye çağırıyoruz" denildi. 

TİP: Yalnız bırakmayacağız

Türkiye İşçi Partisi'nin (TİP) sosyal medya hesabında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın TELE1 Televizyonu'na Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’nun yönetim kayyumu olarak atanmasına ilişkin "TELE 1 susturulamaz, özgür basın susturulamaz! Yıllardır emekçi halktan yana ve gerçeğin peşindeki yayıncılık ilkesiyle sansüre, baskıya karşı mücadele eden dostlarımızı yalnız bırakmayacağız" denildi. 

RTÜK üyesi Tuncay Keser'den basın özgürlüğü vurgusu 

Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) Üyesi Tuncay Keser, TELE1'e kayyum atanmasına ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, şunları kaydetti:

"TELE1'e kayyım atandı. Medyada yeni büyük grup kayyım medyası oldu. Basın özgürlüğü güçlü bir demokrasinin vazgeçilmezidir. Medya çeşitliliğinin azalması, toplumun ortak sesini zayıflatır. Medyadaki tek seslilik arttıkça demokrasinin nefesi daralır…"

Ne olmuştu?

Cezaevinde bulunan İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu ile seçim kampanyası direktörü Necati Özkan hakkında başlatılan "casusluk" soruşturması kapsamında bu sabah TELE1 televizyonuna operasyon düzenlenmiş, Genel Yayın Yönetmeni Merdan Yanardağ gözaltına alınmıştı.

TELE1'de Sabah Pusulası programını sunan Gökhan Kayış, canlı yayın sırasında sabah erken saatlerde TEM ekiplerinin kanala geldiğini ve binada arama yapıldığını duyurmuştu. Kayış, mahkeme kararıyla Yanardağ'ın evinde ve ofisinde arama yapıldığını kaydetmişti.

Yanardağ'ın avukatı Bilgütay Hakkı Durna TELE1'e yaptığı açıklamada, olayın "hukuki boyutuna dair dosya ve evrak" henüz görmediklerini söyledi. Durna, "Savcılığın basın açıklamasına ulaştım. Ne yazık ki bizim ülkemizde büyük iddialarda bulunuluyor insanlar hakkında, bunlar delillendirilmiyor ve insanlar özgürlüklerinden mahkûm bırakılıyor. Emniyet'e gideceğim ve dosyaya ulaşmaya çalışacağım" diye konuştu. 

Aykol, akşam saatlerinde evinde baygın halde bulundu.

Ankara’daki Sincan Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırılan Akyol'un beyninin sol lobunda kanama meydana geldiği aktarıldı.

Ameliyata alınan Akyol'un entübe edildiği ve beyin cerrahının muayenesinin beklendiği öğrenildi.

Konuyla ilgili Dicle Fırat Gazeteciler Derneği'nden sosyal medyadan yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"Özgür Ülke, Özgür Gündem ve ardılları olan hemen hemen tüm gazetelerin kuruluşunda yer alan ve 30 yıldan fazladır gazetecilik yapan dostumuz, hocamız Hüseyin Aykol ne yazık ki beyin kanaması geçirdi. Aykol, Sincan Eğitim ve Araştırma Hüstanesi’ne kaldırıldı ve durumu ciddiyetini kuruyor. Duamız seninle."

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Genel Merkezi, resmi X hesabından yapılan açıklamada ise “Özgür basının duayen isimlerinden, emektar gazeteci sevgili Hüseyin Aykol’un geçirdiği beyin kanaması sonucu hastaneye kaldırıldığını büyük bir üzüntüyle öğrendik. Kendisine acil şifalar diliyor, bir an önce aramıza dönmesini sabırsızlıkla bekliyoruz. Cezaevindeki tutsakların sesi Hüseyin Hoca, 12 Eylül işkencelerine direnmiş ve baskı politikalarına karşı asla duruşundan taviz vermemiştir. Buna da direneceğine yürekten inanıyoruz” denildi.

Yer yer babası Abdurrahman Dürre'nin yaşadığı trajedilere değinen Şemsiye Dürre Altınmakas, Irak'taki Kürt isyanına, Mele Mıstefa Barzani'ye uzanan Türkiye'nin farklı siyasi dönemlerini kendi bireysel öyküsüyle yoğurarak okuyucuya sunuyor. 

200 sayfadan oluşan romanın önsözünü, babasıyla birlikte romana konu olan Prof. Dr. Mehmet Altan yazdı.

 Romanda Çetin Altan, oğulları Mehmet ve Ahmet Altan ile yazar Şemsiye Dürre, babası Andurrahman Dürre, MHP Genel Başkanı Alparslan Türkeş ve daha birçok siyasetçi bir davette buluşuyor. Buluşma, romanın önemli bir bölümünü oluşturuyor.

Yazar, çocuk yaşta Meclis'te de dinleyici olarak yer alıyor. Deniz Gezmiş ve arkadaşlarının idamıyla sonuçlanan siyasi tansiyonun yüksek olduğu bu dönemi büyük bir zihin açıklığı ile kaleme alıyor. 

Şemsiye Dürre Altınmakas kimdir?

Muş Malazgirt doğumlu olan yazar Şemsiye Dürre Altınmakas, Kürt aydın Abdurrahman Dürre'nin kızıdır. 

Müftü olan babası Sinop'a sürgün edilince birlikte gitmek zorunda kaldı, çeşitli nedenlerle okula gidemedi. Okuma yazmayı kendi imkanlarıyla öğrendi.

90'lı yıllarda kadın çalışmalarında ve siyasi faaliyetlerde bulununca kısa bir dönem tutukluluk da yaşadı.

Malazgirt'te yaşıyor. 

Haber: Adil Harmancı

Venezuelalı siyasetçi Maria Corina Machado, "Venezuela halkının demokratik haklarını savunmak için verdiği mücadele ve diktatörlükten demokrasiye adil ve barışçıl geçiş sağlamak için verdiği çabaları" dolayısıyla ödülün sahibi oldu.

Nobel Barış Komitesinden yapılan açıklamada, "Sumate adlı, demokratik gelişime adanmış kuruluşun kurucularından biri olarak Machado, 20 yılı aşkın bir süre özgür ve adil seçimleri savundu." ifadesi kullanıldı.

Machado'nun, Venezuela'daki muhalefeti bir araya getiren kilit birleştirici bir figür olduğuna işaret edilen açıklamada, "Machado, Venezuela'da demokrasiyi ilerletme yönündeki çabalarından dolayı Nobel Barış Ödülü'nü alıyor" denildi.

2024 Nobel Barış Ödülü'nü dünyanın nükleer silahlardan arındırılmasına yönelik çalışmalarından dolayı Japon kuruluş Nihon Hidankyo kazanmıştı.

ABD Başkanı Trump, 9 savaşı bitirdiğini savunarak, Nobel Barış Ödülü'nün hakkı olduğunu düşünüyordu. İsrail tarafından da aday gösterilmişti.  

Maria Corina Machado kimdir?

1967'de Venezuela'da dünyaya gelen ve mühendislik ile maliye eğitimine de sahip bir siyasetçi olan Machado, 1992'de başkent Karakas'taki kimsesiz çocuklara yardım etmek amacıyla "Atenea Vakfı"nı kurdu.

2002'de ise "özgür ve adil seçimleri destekleyen Sumate"nin kurucularından olan Machado, 2010'da rekor sayıda oy alarak Ulusal Meclis'e seçildi.

Hükümet tarafından 2014'te görevinden alınan Machado, "Vente Venezuela" muhalefet partisinde liderliğini sürdürüyor.

Kent sakinleri canlı performansı büyük bir merakla izledi. 

Sokak duvarlarına resmedilen Kürt tarihine mal olmuş isimleri şöyle:

Aram Tîgran, Egîdê Cimo, Mesture Erdelanî, Baba Tahirê Hemedanî (Baba Tahirê Ûryan) ve Dengbêj Sûsika Simo 

İpekyolu Belediye Meclis Üyesi Sait Kılıç, farkındalık çalışmasıyla ilgili şunları söyledi:

“Biz istiyoruz ki bu halkın sanatını, değerini, doğasını sokaklarına ve duvarlarına yansıtalım. Burada gördüğünüz Mesture Erdelanî, Kürt bir kadın tarihçidir. Yine Baba Tahirê Ûryan, çok önemli bir şairdir. Ahmedê Xanî, Yunus Emre, Ömer Hayyam gibi büyük şairlere ilham olmuştur. Dörtlükleriyle tanınan Baba Tahirê Ûryan, şiirlerinde derin bir duyguyu dile getirir. Sûsika Simo, Kürt dengbêj geleneğinin en güçlü kadın seslerinden biridir; onun sesinde Kürt tarihini ve edebiyatını bir tablo gibi görebilirsiniz. Aram Tîgran ise Kürtler ve Ermeniler arasında bir köprü görevi görmüştür. Bu sorumluluğu büyük bir sevgiyle taşımış ve başarıyla yerine getirmiştir. Kürt tarihi ve değerleri uzun yıllar boyunca yok sayıldı. Biz ise onları yaşatmak ve halkımıza yeniden tanıtmak istiyoruz. Sokaklarımızda bu halkın kültürel mirasını yaşatarak geleceğe taşımayı hedefliyoruz.”

Aryen Hûner Sanat üyesi ressam Erdal Karaman ise, şunları aktardı:

“Aryen Hûner Sanat olarak İpekyolu Belediyesi’nin bize sunduğu bu projeyi farklı bir sanat anlayışıyla hayata geçirmek istedik. 1900’lerin sonunda gelişen geri dönüşüm temelli sanat akımından esinlendik. Çünkü sanat bir zamanlar sadece belli bir kesimin erişebildiği bir alandı. Biz ise ‘her şey sanattır’ anlayışını görünür kılmak istedik. Bu çalışmalarda kumaş, tutkal, çivi, boya gibi birçok geri dönüşüm malzemesi kullandık. Hem estetik hem de dayanıklı olması için suya ve kış koşullarına uygun tekniklerle üretim yaptık. Bu yönüyle sokak sanatıyla geri dönüşümün birleştiği özgün bir çalışma ortaya çıktı.”

Meclis’in açılış özel oturumuna ve resepsiyona CHP'nin katılmamasını değerlendiren Bakırhan, CHP’nin aldığı karara saygı gösterdiğini belirtti.

Meclis'in açılış resepsiyonunda, DEM Partililerin ve diğer muhalefet partilerinin liderlerinin Erdoğan ile birlikte çekilmiş fotoğraflarına yönelik eleştirileri haksız bulduğunu vurgulayan Bakırhan, şöyle konuştu:

"Bir fotoğraf karesine çok büyük anlam yüklememek gerekiyor"

“Biz bir eleştiri, öz eleştiri partisiyiz, hareketiyiz. Evet toplum eleştiriyorsa bundan kendimize dersler alıyoruz. Asla topluma rağmen siyaset yapmayız. Toplumun çoğunlukla eleştirdiği bir kareyi de bir zafer, bir başarı, onlara rağmen iyi bir şey olarak anlatmayız ama bir fotoğraf karesine de çok büyük anlam yüklememek gerekiyor. Meclis zaten müzakere, diyalog üzerinedir. Türkiye toplumu, siyasi partileri orada sorunları tartışsın, çözsün diye, bir arada müzakere etsin diye göndermiş. Aslında bugüne kadar bu ve benzer görüntülerin olmaması büyük eksiklikti. Türkiye toplumunu getirdiğimiz yere bakar mısınız? Meclis'te siyasi partilerin bir araya gelmesi eleştiri konusu oluyor. Niye bugüne kadar olmamış? Her dönem bir parti, birkaç parti ötekileştirilmiş. Bugün bir araya gelince de toplum garipsiyor. Niçin Meclis'teyiz? Biz zaten 'müzakere partisiyiz' diyoruz. Müzakere için oradayız.

Kürt meselesi, ekonomi meselesi, Alevi yurttaşların sorunları, kadınların yaşadığı ağır sorunları gidermek, ekonomide adalet için, emekliler, ezilenler, katledilen doğa için tamamı için oradayız. Evet, rekabet var, mücadele var. Günün sonunda da eğer topluma da yarayacaksa, toplumu rahatlatacaksa ortak görüntüler de verilir, ortak masaya da oturulur. Ortak görüntü vermek, ittifak etmek, işbirliği etmek anlamına gelmiyor. Tam tersine artık konuşabilmeyi başarmalıyız. Böylesine bir kutuplaştırılmış ki toplum bir siyasi parti, bir başka partiyle oturduğu zaman çok büyük anlamlar yükleniyor. Biz Türkiye'nin en zorlu koşullarda mücadele eden çok önemli demokratik muhalefet zeminiyiz.

"CHP'ye dönük operasyonlar karşısında nerede durduğumuza bakılırsa kim olduğumuz anlaşılır"

Bizim eğer tavrımız, duruşumuz merak ediliyorsa cezaevindeki yoldaşlarımızın ortaya koyduğu tutumdan nerede durduğumuz anlaşılır. CHP'ye, belediyelerine dönük operasyonlar ve tutuklamalar karşısında nerede durduğumuza bakılırsa bizim ne olduğumuz, kim olduğumuz, ne yapmaya çalıştığımız anlaşılır.

Hiç kimse Cumhuriyet Halk Partisi'nin İstanbul İl Örgütü'ne yapılan operasyon ve sonrasında polis ablukasını devirmek için gitmedi, biz Tülay Eş Başkanımızla birlikte oraya gittik. Polis panzerleri arasında binaya girdik. Net bir şekilde tavrımızı ortaya koyduk. 'Bu bir yanlıştır' dedik. 'Bu tür şeylerden vazgeçilmelidir' dedik. Hem de ayın 15'inden önce gittik. Niye? İktidarın bu konudaki politikalarını eleştirmek için, karar verilmeden önce DEM Parti'nin, Kürtlerin tavrını net bir şekilde ortaya koymak için gittik.

Ayıptır, bunları görmeden, bilerek iktidar namına çalışan kendisine tırnak içerisinde sol, ulusalcı diyen kimi çevreler aslında bir biçiminde bu fotoğraf üzerinde tepinerek bizim tabanımızı başka yere yönlendirmeye çalışıyor. Bilmeyerek yaptıklarını zannetmiyorum.

"Biraz vicdanlı olmak lazım"

Biz beş dönemdir muhalefetle aslında bir biçiminde işbirliği yapan bir siyasi partiyiz. İki yerel seçimde, İnce’nin Cumhurbaşkanlığı seçiminde, en son Kılıçdaroğlu seçiminde… İkinci turda Cumhuriyet Halk Partisi'nin kendisi kimi illerde kepenk indirmesine rağmen biz bölgede kale denilen İzmir'in daha üzerinde yüksek oylar çıkardık. Biraz vicdanlı olmak lazım.

Binlerce karelik fotoğrafta bir tebessümlü bir kareyi alıp onun üzerinden Türkiye'nin en dinamik, en kararlı, 12 partisi kapatılmasına rağmen vazgeçmeyen, direnen, duran bir siyasi partisinin böyle bu biçimde eleştirilmesi doğrusunu söylemek gerekirse bizim açımızdan değil genel anlamda üzücü. Demokrasi adına üzücü. Biz bu meselenin çözümü için herkesle oturmaya, müzakere etmeye varız.

"Hem müzakere ederiz, hem mücadele ederiz"

Bizi muhalefet olma, muhalefet yapma kimliğimizden alıkoymaz. Biz hem müzakere ederiz hem sokakta mücadele ederiz. Hem fotoğraf veririz hem çevre kırımı karşısında Muğla'da Cumhuriyet Halk Partisi'nin Genel Başkanı'yla birlikte miting yaparız. İstanbul İl Örgütü'ne dönük hukuksuzluklarla ilgili gider önünde açıklama yaparız. Biz üçüncü yoluz.

Müzakereye de açık yaklaşırız, samimi yaklaşırız, mücadeleyi de açık yaparız. Cezaevini, baskıları, kapatılmayı dikkate almadan doğruyu söyleriz. Şimdi böyle bir geleneği bir fotoğrafla, iktidarla ilişkilendirmek, başka anlamlar yüklemek gerçekten çok kötü çünkü açıkça sizin aracılığınızla söylüyorum; bunu yapanlar iyi niyetli değil. Bunu yapanların niyeti kırılgan olan Kürt kitlesini aslında muhalefet zemininden uzaklaştırarak tepkilendirecek bir noktaya getirmektir.

Diyarbakır'da, Kars'ta, Siirt'te kimi televizyon ve basın yayın organlarındaki bu söylemi kullanan insanların sanki ana muhalefet partisi adına konuştuğunu insanlar düşünüyor. Dolayısıyla herkese de bir sorumluluk düşüyor. Bizim mücadelemize bakarak değerlendirilelim. Bir fotoğrafa çok anlamlar yüklenmemeli ama biz bu süreci de önemsiyoruz.İlerlesin istiyoruz. Bu konuda samimiyiz. 7/24 saat sokaklardayız.”

"Bu değerlendirmeler bizi kırıyor"

2013-2015 yıllarında çözüm süreci dönemindeki görev alan Akil İnsanlar grubu ile bir araya geldiklerini anımsatan Bakırhan, sözlerini şöyle sürdürdü:

“DEM Parti, büyük emeklerle, büyük bedellerle bugünlere gelmiş bir siyasi partidir. Arkamızda yüzlerce arkadaşımızın yaşamını yitirdiği bir mücadele var. Binlerce arkadaşımızın onurlu şekilde cezaevindeki duruşları, direnişleri var. Bu hukuksuzluklara, antidemokratik uygulamalara karşı nasıl büyük bir mücadele yürüttüğümüzü sanırım bilmeyen yoktur. Dolayısıyla bu algılar, bu yalan yanlış değerlendirmeler sadece bizi kırmıyor. Bizim tabanımızı, kitlemizi de kırıyor. Muhalefete karşı da tepkilendiriyor.

Maalesef insanlar şöyle bakıyor; 'Şu yayın organı şu iddiaya yakın. Şu yayın organı şu partiye yakın. Dolayısıyla orada bir şey söylenmişse onun arkasındaki ya da onun etkisindeki siyasi partinin aslında söylemidir' gibi yaklaşıyor.

Bir an önce Türkiye bunlardan çıkmalı. Gerçek gündemine dönmeli. Kürt meselesi başta olmak üzere, demokratikleşme konusunu atılacak adımları konuşmalı. Herkes yol haritasını ortaya koymalı. Biz barışı ve demokrasiyi birbirinden ayrı görmüyoruz. İkisi bir bütündür, rekabet halinde değil. Aksine birlikte yürürse memlekete, topluma, yaşayanlara katkı sunar diye düşünen bir siyasi gelenekten geliyoruz. Barış diyoruz ama yanına da biraz önce söylediğim gibi 'Neden kayyum atanıyor? Niye seçilmişler cezaevinde? Niye tutuklu yargılanıyor? Niye infazda adaletsizlik var? Niye KHK'liler sorunu alaşılmadı?' diyen sokakta da mücadele eden hakkını arayanların yanında duran bir siyasi partiyiz. Muhalefet adına söz kurmaya çalışırken aslında iktidarın yelkenine rüzgar taşımamalı. Daha makul, daha doğru eleştiriler yaparak bize de aslında yol açan, yol gösteren bir yaklaşım içerisinde olmalı.

Tabii ki biz eleştirileri dikkate alacağız ama çok abartılı şeyler var. ‘Kimler kimlerle?’ İlk defa Meclis'te Cumhurbaşkanı bizi davet etmiş, gitmişiz. Özgür Bey bizi davet ediyor, gidiyoruz. Milliyetçi Hareket Partisi geldi, tokalaştık. Bunların hepsinin bir sebebi var. Memleketteki bu kutuplaşma bitsin. Memlekette olmayan hukuk, adalet, demokrasi bu topraklara gelsin. Meselelerimizi birlikte çözelim, tartışalım.”

“Sayın Özel çok önemli şeyler söyledi, aramasaydı şaşırırdık”

CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in kendisini aradığı anımsatılarak, “Özel, ‘muhalefete muhalefet etme dönemi sona erdi’ dedi. Bekliyor muydunuz böyle bir çıkış ve bu telefon sizi şaşırttı mı?” sorusuna Bakırhan şu yanıtını verdi:

“Bizim Sayın Özel ile aslında dönem dönem görüştüğümüz, bir araya geldiğimiz bir durumumuz var. Çok önemli şeyler söyledi. Genel kapsayıcı, bu meselelere sağduyu ile yaklaşan bir lider. Bizi aramasına şaşırmadık, aramasaydı şaşırırdık çünkü duyarlı bir insan. Bu tür durumlarda kesinlikle tavrını net olarak ortaya koyan bir parti başkanı olarak gördüğümüz için şaşırmadık. Teşekkür ediyoruz. Sayın Özel, en zor süreçlerde bizi arayan ve dayanışma duygularını ortaya koyan, aslında Türkiye'deki siyasette de yeni bir çığır açan birisidir. Görüşüyoruz, konuşuyoruz. Dönem dönem memleket meselelerine ilişkin düşüncelerimizi de birbirimizle paylaşıyoruz. Özel'in yaklaşımını biz de, tabanımız da pozitif olumlu olarak değerlendiriyoruz.”

"DEM Parti ile AK Parti'nin dolaylı bir anayasa çalışması yürüttükleri gerçeği yansıtmıyor"

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın yeni anayasa konusunda DEM Parti’nin desteğini almak amacıyla bu görüntüleri verdiği yönündeki eleştirilerin anımsatılması üzerine Bakırhan, TBMM’de oluşturulan Milli Dayanışma Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun, bir anayasa yapma misyonu ve görevi olmadığını vurgulayarak, şöyle konuştu:

“Türkiye Cumhuriyeti'nin demokratik bir anayasaya ihtiyacı var mı, var ama bu, Komisyon’un işi değil. Dolayısıyla Meclis'te başta grubu bulunan partiler olmak üzere bu meseleden bağımsız bence önümüzde günler, aylar, yıllar var.

Demokratik bir anayasa gündemini açmaları Türkiye'nin yararına olur. Mevcut haliyle yapılan tartışmalar durumu çok tarif etmiyor. DEM Parti ile AK Parti'nin dolaylı bir anayasa çalışması yürüttükleri gerçeği yansıtmıyor. Bizim de öyle bir gündemimiz yok, komisyonun da böyle bir gündemi yok. Bize böyle bir gündemde bir teklif yok, bir talep yok, bir tartışma yok. Mevcut komisyonun anayasa yapma gücü, kapasitesi, yeterliliği yok. Belli amaçla kurulmuş, belirli bir süreyle kurulmuş bir komisyon.

Ama Türkiye'deki bu sorunların temel kaynaklarından birisi, geçmişten beri askeri darbe dönemlerindeki yamanarak bugüne gelmiş Anayasa'dır. Bunun demokratikleşmesi gerekiyor. İkinci yüzyılda Türkiye demokratik bir anayasayı hak ediyor.

Bir parti anayasası değil ya da toplumun bir kesimin bir anayasası değil, demokratik Türkiye anayasası yapılabilir. Bu konuda biz düşüncelerimizi söyleriz. Mevcut komisyonun bir anayasa gündemi yok. Bize üretilmiş bir şey yok. Böyle bir tartışma yok. Böyle bir misyonu yok. Bu tür yürütülen tartışmaların da süreci bozmaya manipüle etmeye dönük olduğunu belirtmek istiyorum.”

“Sayın Demirtaş, Figen Yüksekdağ, Kobani kumpas davasında yargılanan arkadaşların serbest bırakılması gerekir”

Selahattin Demirtaş’ın serbest bırakılması yönündeki beklentilerin anımsatılarak, bunun sürece etkisinin sorulması üzerine, Bakırhan şöyle konuştu:

"Bu süreçten bağımsız, Sayın Demirtaş, Başkanımız Figen Yüksekdağ Kobani kumpas davasında yargılanan bütün arkadaşların serbest bırakılması gerekiyor. Süreçten bağımsız. AİHM üç defa karar vermiş. Türkiye'ye süre tanınmış. 8 Ekim'de süre doluyor. Yani bu bir şart, bir koşul değil, bir gerekliliktir. Hukukun bir gereğidir, verilen kararların bir sonucudur. Bu bir taviz değil. Sayın Demirtaş, Figen Yüksekdağ, Kobani kumpas davasında yargılanan arkadaşların serbest bırakılması gerekir. Bu, süreci de onarıcı, toplumun kafasındaki kaygıları, soru işaretlerini giderici bir adım olur. Sürece katkı sunar. Sayın Demirtaş ve Figen Yüksekdağ'ın dışarıda olmaları halinde de sürece çok aktif destek verebileceklerini, çok büyük katkı koyabileceklerini düşünüyorum. İçeride olmalarına rağmen Kobani kumpas davasında yargılanan arkadaşlarımız bu süreçte çok büyük destek verdiler bizlere. Çok büyük emek ortaya koydular. Bu süreci onlarla birlikte yürütüyoruz. Böylesine bu süreçte katkı sunacak arkadaşlarımızın halen AİHM kararına rağmen, üç defa verilen kararına rağmen içeride tutulması anlaşılır gibi değil.

Ama süreç ile bağını kurduğumuz zaman da Kürt'ün kafasındaki soru işaretini, güven güvensizlik meselesini ortadan kaldırır. Bakın çok basit bir şey söylüyorum, toplumun sürece desteği yüzde 60-70’lerde. Ama işte bir tarafa güven aynı oranda değil. Evet, Kürt meselesi çözülsün, barış sağlayalım. Bu ülkede artık çatışma ve şiddet olmasın. Kürtler bu toprakların asli, değerli, onurlu bir halkıdır. Ama tersten, güveniyor musunuz? 'Hayır, güvenmiyoruz. Çözülsün ama güvenmiyoruz.'

Şimdi burada aslında toplum, halk dediğimiz bizi var eden o dinamikleri dikkate almak gerekmiyor mu? Türkiye toplumu "Sorun çözülsün" diyor. Ama işte soru işaretleri var. Kime var? Yıllardır iktidar olan… İktidarın bu konuda samimi olup olmadığını sorguluyor.

“İmamoğlu ve arkadaşları niye içeride, tutuksuz yargılanamazlar mı”

Peki toplumun kafasındaki bu güvensizliği ortadan kaldırmanın yolu nedir? Sadece Sayın Demirtaş değil. Yani İmamoğlu ve arkadaşları niye içeride? Tutuksuz yargılanamazlar mı? Yargı var, değerlendirir. Eğer gerçekten günün sonunda ceza alırsa zaten gereği yapılır. Dolayısıyla onarıcı, güven verici adımlar atmak gerekiyor. 'Çözülsün' diyenlerin bu sürece destek ve katkılarını almak için gerçekten 'Evet Türkiye hukuk yolunda, demokrasi yolunda, adalet yolunda ilerliyor, ilerlemeye başladı dedirtmek için de yine bu adımların atılmasını, Demirtaş ve Yüksekdağ'ın arkadaşlarıyla birlikte serbest bırakılması gerektiğini belirtmek istiyorum.”

“Dümen şu anda AK Parti'de. Bence AK Parti bu meselede dümeni Milliyetçi Hareket Partisi'yle paylaşmalıdır”

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli ve kurmaylarının aksine AKP cephesinin somut adımlar konusunda yavaş hareket ettiği eleştirilerini değerlendiren Tuncer Bakırhan, şunları söyledi:

“Dümen şu anda AK Parti'de. Bence AK Parti bu meselede dümeni Milliyetçi Hareket Partisi'yle paylaşmalıdır. Niye diyeceksiniz? Çünkü Milliyetçi Hareket Partisi daha somut öneriler ile ortaya çıkıyor. İnfaz yasasından uzun tutukluluğa, Terörle Mücadele Kanunu’ndan TCK'ya ve benzeri konulara kadar. Dolayısıyla AKP'nin biraz daha somuta yönelmesi, biraz daha somut konuşması ve somut adımlar atması için bence dümeni Milliyetçi Hareket Partisi ile paylaşmalıdır. MHP'nin durduğu yer önemlidir.

Bu meselenin çözümüne dönük bir yıl önce aslında başlattığı süreç onlar açısından bence doğru yürüyor. Özellikle hukukçuları ve yöneticilerin yaptığı sağduyulu açıklamaları çok önemsiyoruz ama sadece sözde kaldığı için de bir üretime dönüşmedi.

Dolayısıyla Milliyetçi Hareket Partisi'nin bugüne kadar yapmış olduğu değerlendirmeler ve somut öneriler konusunda adım atmaya, AK Parti'ye adım attırtmaya artık biraz da somut adımlar konusunda yoğunlaşmaya bence çağırmak gerekiyor.”

“Türkiye'deki bu sürecin önüne Suriye'nin bir set olarak çekilmesi bence çok büyük yanlışlardan birisi”

Suriye’deki gelişmelerin Türkiye’de yürüyen süreci etkileyip etkilemediği sorusu üzerine Bakırhan şöyle konuştu:

“Suriye yanıbaşımızda, Kürtlerin, Türkmenlerin, Türkiye'de yaşayan Arap yurttaşlarımızın, Alevi yurttaşlarımızın da aynı zamanda kardeşlerinin, soydaşlarının yaşadığı bir coğrafya. Türkiye'deki bu sürecin önünde Suriye'nin bir set olarak çekilmesi bence çok büyük yanlışlardan birisi. Suriye'nin dinamikleri farklı, oradaki koşullar farklı, oradaki aktörler farklı. Türkiye kendi dinamikleriyle bu süreci yürütmeli ama Türkiye'deki bu meselenin çözümü oraya pozitif yansır, orayı etkiler. En başta Suriye'yi Türkiye'deki çözüm meselesinin önüne koymak aslında biraz işi yokuşa sürmek anlamına gelir.”

Suriye’de bir seçim yapıldığını ancak Süveyda ve kuzeydoğu Suriye’de sandık kurulmadığını vurgulayan Bakırhan, şöyle devam etti:

“İlginç bir seçim. Dünyanın hiçbir yerinde olmamış. El Şara tarafından atanan Geçici Hükümet, 6 bin delegeyi kendisi belirlemiş. 6 bin seçilmiş delege orada seçim yapıyor. 210 kişilik Meclis grubunu seçiyor. Zaten 70 tanesi Geçici Cumhurbaşkanı Şara tarafından atanıyor. Şimdi 6 bin delegeyi sen seçiyorsun. Kürt yok, Türkmen yok. Dürzüler yok, kadın yok, genç yok. 210 kişi seçilecek. 70'ini de kendin belirliyorsun. Şimdi buna demokrasi mi diyeceğiz, buna seçim mi diyeceğiz? Bunun sonucunda ortaya çıkana Kürtler entegre olsun mu diyeceğiz? Dolayısıyla Suriye başka bir dinamik. Oranın demokratik bir zemine kavuşmasının önünde çok büyük engeller var.

Bence Türkiye, Suriye'deki meseleyi buradaki sürecin önüne koymamalı. Burayı çözmeye çalışmalı. Emin olun buradaki süreci başarıyla yürütebilirsek Süveyda da nefes alır, Kamışlı da, Şam da, Erbil de nefes alır. Dolayısıyla kendi işimize odaklanmalıyız.

Kendi işimizi çözdükten sonra da orada yapıcı bir rol oynayabiliriz. Kürtlerin, Alevilerin, Dürzülerin demokratik bir zeminde eşit oldukları, iradelerini yansıttıkları, güvende oldukları demokratik bir Suriye meselesinde de Türkiye yapıcı bir rol oynayabilir.

Türkiye bence oradaki bu dar, sığ, demokratik olmayan, kapsayıcı olmayan sisteme 'kayıtsız, koşulsuz entegre olun' demek yerine varsa bir gücü ve orada bir etkisi oradaki rejime önce demokratikleşmeyle kapsayıcı bir tutum takınmaya çağırmalı. Türkiye orada yapıcı rol oynayabilir.

Orada henüz bir rejim yok. Geçici... Henüz bir ordu yok. Yapay, daha önce orada bir araya gelip çeşitli grupların daha çok cihadist grupların oluşturduğu henüz adına ordu diyebileceğimiz bir yapı da yok. Dolayısıyla Suriye konusunda bence iktidar tarafı büyük bir eksikliğe girdi. Umarım bundan sonra olmaz.Buradaki meselenin önüne koyarak, şart koşarak olmaz. Bu süreçler önüne şart koyarak yürüyecek süreçler değil.”

Açılışta konuşan Ehmedê Xani Enstitüsü Genel Koordinatörü Mahir Taha, şunları söyledi:

“Sempozyum, Ehmedê Xani’nin 1695 yılında kaleme aldığı Mem û Zîn adlı eserinin 330. yılı anısına düzenlenen bir konferanstır. Konferansımıza ağırlıklı olarak Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi bünyesinde akademik çalışmalarını sürdüren akademisyenler katılmıştır. Bunun dışında Van ve çevre illerden gelen yazarlar, araştırmacılar ve izleyiciler de etkinliğe iştirak etmiştir. Nasıl ki Almanların Goethe’si, İspanyolların Cervantes’i ve İngilizlerin Shakespeare’i varsa, biz de Ehmedê Xânî’yi aynı düzeyde bir filozof ve şahsiyet olarak tanıtmayı hedefliyoruz. Ehmedê Xânî, hem bölgemiz hem de bölge halkı açısından çok önemli bir şahsiyettir. Onun tanınması, tanıtılması ve bugüne kadar tam anlamıyla algılanmamış kişiliğinin gün yüzüne çıkarılması hepimizin görevidir.”

Ehmedê Xanî Enstitüsü Danışma Kurulu Üyesi Mahmut Eşut moderatorlüğünde düzenlenen sempozyumun ilk oturumunda Doç. Dr. Yakup Aykaç, Ramazan Kaya, Kenan Söylemez ve Dr. İsmail Aydoğdu sunumlarını gerçekleştirdi. İkinci oturumda Prof. Dr. Mehmet Bakır Şengül, İhsan Colemergî, Dr. Sami Çeliktaş ve Bayram Ayaz, Ehmedê Xanî’nin edebi yönünü, felsefesini ve eserlerinin kültürel boyutunu ele aldı. Öğleden sonra düzenlenen üçüncü oturumda ise Doç. Dr. İlyas Suvağci, Dr. Enver Göçen, Doç. Dr. Kenan Bulut ve Dr. Mehmet Nur Yavuzer değerlendirmelerde bulundu.

Oturumlarda, Ehmedê Xanî’nin bıraktığı felsefi, edebi ve toplumsal mirası üzerine sunumlar gerçekleştirildi. Mem û Zîn’in sadece bir aşk hikâyesi değil, bir halkın varoluş arayışını ve kültürel kimliğini temsil eden derin bir eser olduğuna dikkat çekildi. 

İsveç, Almanya, Amerika ve Ortadoğu’dan akademisyenler, araştırmacılar ve yazarlar sempozyuma destek mesajları gönderdi. Niels Thomsen, Kazihiro Frukava, Gertrud Junker, Murad Ciwan, Mehmet Gültekin, Prof. Dr. Mücahit Bilici, Abdullah Yaşin, Xelil Duhoki, Lokman Polat, Rohat Alakom, Memo Şahin, Necdet Takva, Jan Dost, Feryad Fazil Omar, Hesen Silêvanî, Cihad İlçin ve Dr. Sharif Bajo gibi isimlerin mesajları okundu.

Programın sonunda, katkı sunan yazar ve akademisyenlere teşekkür belgeleri takdim edildi.

Serginin açılışında konuşan ressam Abdullah Babat, serginin tarihi mekanlar ve doğayı konu aldığını belirterek şunları söyledi:

“Bu sergi, 18 sanatçının ortak emeğiyle hazırlandı. Başkale sınırları içerisinde yer alan üç önemli tarihi mekanı Bertelemaus, Dêra Sor ve Peri Bacaları'nı ziyaret ettik. Her birinin binlerce yıllık bir geçmişi var. Biz de bu tarihsel zenginliği resimlerle yeniden hatırlatmak ve görünür kılmak istedik. Van’daki sanatçılar olarak halkımızın tarihini resim ve sanat aracılığıyla ölümsüzleştirmeyi amaçlıyoruz.”

Sergi, 10 Ekim tarihine kadar sürecek. 

1973 yılında Kamişlo’da doğan üç çocuk annesi Hesko, 1992 yılından bu yana Almanya’da ikamet ediyordu.

İlk şiirini Halepçe Katliamı’ndan sonra Kürtçe kaleme alan Hesko, uzun yıllar boyunca edebiyat alanında üretken bir şair olarak tanındı. Diasporada da aktif olarak edebiyat etkinliklerine katıldı.

Mizgîn Hesko, çalışmalarından dolayı 2022 yılında Şair Tîrêj Ödülüne layık görülmüştü.

Hesko, yaklaşık üç yıldır kanserle mücadele ediyordu. 

Geçtiğimiz ay 14’üncü şiir kitabı “Ji Ristezara Elindê” adıyla yayımlandı.

2023 yılında da iki yeni şiir kitabını okurlarıyla buluşturan şair, Kürt edebiyatında kalıcı bir iz bıraktı.

Diyarbakır’da 9. FilmAmed Belgesel Film Festivali'nde “Bizim İsmail” belgeselinden sonra sahnede rahatsızlanan Sosyolog- Yazar İsmail Beşikci, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’ne kaldırıldı. Beyin kanaması teşhisi konulan Beşikçi, nöroloji bölümünde yoğun bakım servisine alındı. Sağ tarafında kısmi felç geçirdiği belirlenen Beşikci’nin durumunun ilk 24 saat ile 48 saatin kritik olduğu belirtildi.

Hayatını Kürt sorununun çözümüne adayan Beşikci, yazdıkları kitaplarla tarih ve sosyoloji bilimine önemli katkıları oldu. Düşüncelerinden dolayı belli aralıklarla toplamda 17 yıl cezaevinde kalan İsmail Beşikçi, cezaevinden çıktıktan sonra Yazar  İbrahim Gürbüz öncülüğünde İsmail Beşikçi Vakfı’nı kurdu.

12 yıl önce vasiyetini yazdı: 'Beni Diyarbakır'a gömün'

Rûdaw'dan Maşallah Dekak'ın haberine göre, Beşikci, vakıf kurulduktan sonra vakfa vasiyetname yazdı. On iki yıl önce, 2013 yılında yazdığı vasiyetnamesinde “Ölürsem beni Diyarbakır’a gömün” dediği ortaya çıktı. Vasiyetini İbrahim Gürbüz’e yazdıran İsmail Beşikçi için Yeniköy Mezarlığı’nda yer de ayrıldı.

"Daha uzun yıllar yaşayacağım"

Yazar arkadaşı İbrahim Gürbüz’e daha uzun yıllar yaşayacağını ve yaşamı boyunca düşüncelerinin geliştirilmesi için çalışacağını belirten Beşikçi için yeni bir kitap hazırlanıyor. 90 yaşına bastığında kitabın Beşikçi’ye armağan edileceği öğrenildi.

"Beşikci hoca direnecek güçtedir"

Hastanede yanından ayrılmayan İbrahim Gürbüz, “Beşikci hoca bu süreci atlatacak güçtedir. Buna inanıyorum. Kendisi çok güçlü, çok dirayetli biridir. İradesi de düşünceleri gibi güçlüdür. Son 48 saati atlattıktan sonra, sağlığına kavuşacaktır. Buna inanıyorum” dedi.

Kendi yazdığı şakalarda hassasiyet gösterdiğini kaydeden Soydemir şunları söyledi:

"Ancak o sırada izleyicilerden gelen şakalara geçmiştik ve ben de o şakayı ilk defa o sırada okudum. O an için basit bir kelime şakası sandım fakat sonrasında üzerine düşünmem gerekirdi. Arkadaşlarım uyarınca fark ettim."

"Soğuk Savaş", YouTube üzerinden yayın yapan bir eğlence kanalı.

Kanalda "Gülersen Kaybedersin" başlığıyla yayımlanan videolarda programın sunucuları Buğra Oflaz, Boğaç Soydemir ve Cihan Hizar ile programa konuk olan isimler birbirlerine karşılıklı soğuk şakalar yapıyor.

Soruşturma başlatılan programda Soydemir konuğuna, "'İçki bütün kötülüklerin anasıdır' diyen kişiye [cevaben] ne denir?" diye soruyor.

Başsavcılık ise bu şaka ve verilen yanıtla ilgili olarak "Halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama" suçlamasıyla re'sen soruşturma başlattı.

Netanyahu, "Mesut Yılmaz" anısını paylaşarak Erdoğan'a rest çekti: Kudüs, sizin değil, bizim şehrimiz!

Siloam Yazıtı'nın tarihi

2700 yıl önce, MÖ 7. yüzyılda Yahuda Kralı olan Hezekiel (MÖ 725-697) ülkenin doğusundaki Asur Devletini büyük bir tehdit olarak görmekteydi ve olası bir savaş veya işgale karşı Kudüs halkının içme suyu ihtiyacını güvence altına alacak bir proje geliştirme ihtiyacı hissetmişti. O dönem Asur Devletinin başında ise Kral Sanherib bulunuyordu. Şehrin su ihtiyacı Ayn-i-Silvan çeşmesinden karşılanmakta idi. Kuşatma tehdidi altında bulunan yer ise Kudüs’teki surlarla çevrili David Kalesi idi.

Hezekiel, bu yüzden şehir surlarının altından bir tünel kazdırmış ve Gihom Pınarının akışını şehrin merkezindeki Siloa Göletine bağlamıştı. Tünelin kazılmasına iki ucundan ayrı olarak başlanmış ve kazılan tünel tam ortada birleşmişti. Elde edilen bu başarı anısına tünelin bu orta noktasına, taş bir kitabe üzerine, eski bir İbrani Alfabesi olan Fenike dilinde bir yazıt konulmuştur. İki kralın karşılaşmasından bahseden ve bu yazıtın adı Siloam'dur.

Kral Hezekiel’in tahmin ettiği üzere Asur Kralı, Kudüs’ün bu şehrini kuşattı. Tamamladığı su tüneli inşaatı, şehrin düşmesini zorlaştırdı ve birkaç ay daha öteleyebildi. Ama sonuçta şehir düştü ve Hezekiel son Yahuda kralı oldu. Şehrin tekrar imarı, Babil Kralı Nabukadnezar’dan sonra, sürgündeki halkın geri dönüşüne izin verilmesinden sonra oldu.

1880 yılında ortaya çıkartılan tablet İstanbul Arkeoloji Müzesinde yer alıyor.

Yazıtta ne anlatılıyor?

Paleo-İbranice dilinde yazılmış 6 satırlık yazıtta inşaatı gerçekleştiren kazıcıların hikayesi anlatılıyor. Satırlarda, "Bu sesler karşılıklı birbirine bağıranların sesiydi. Çünkü orada kuzey ve güneyden açılan tünel birleşiyordu. Ve o gün kanal açılmış oldu. Tünelin açılmasıyla her iki taraftaki işçiler ve kazmaları karşılaştılar" ifadeleri yer alıyor. 

Paylaşılamayan "Osmanlı mülkü"

İsrailli yetkililer uzun süredir antik eseri ülkelerine götürmek için uğraşıyor. 2017'de İsrail Kültür Bakanı Miri Regev, yazıt karşılığında iki fil teklif etmiş ancak öneri reddedilmişti. 

2007'de dönemin İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres, mevkidaşı Abdullah Gül'den İsrail'in kuruluşunun 70. yıl kutlamalarında sergilenmesi için eseri ödünç olarak istemişti. Gül olumlu yanıt verse de İsrail'in Gazze politikaları nedeniyle eser İstanbul'da kalmıştı. 

Eski İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu da 1998'de yazıt karşılığında başka eserlerin teklif edildiğini söylemişti. 

Arap Dünyası Araştırma Merkezi Başkanı Mehmet Tütüncü, Kanuni Sultan Süleyman'ın kayıp kitabesini 120 yıl sonra 2017'de İsrail Devlet Müzesi’nin deposunda bulmuş ve İsrail’in bu kitabeyi, İstanbul’daki yazıtla takas etmek istediğini söylemişti.

Ankara, yazıtın uzun zamandır Osmanlı mülkü olduğunu belirterek Türkiye'de kalmasında ısrarcı oldu.

(Haberde geçen tarihi bilgiler için Nesim Şalom'un Kuşatma altındaki şehre su sağlayan tünelin taş tableti yazısından yararlanılmıştır.)

 Bozan'ın paylaşımı şu şekilde:

"Suluca 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Cezaevi’nde sevgili Selahattin Demirtaş’ın 'DAD ve Arafta Düet' kitapları 'sakıncalı' görülerek cezaevine alınmadı.

Kurulun pespaye gerekçesi ise şu: 'Hüseyin Bağ adına gönderilen DAD ve Arafta Düet kitaplarının yazarı halen örgüt üyeliği suçlaması ile cezaevinde bulunmaktadır. Bu nedenle bu kitapları eğer biz Hüseyin Bağ isimli mahpusa verirsek cezaevi güvenliğini tehlikeye düşürür.'

Sadece Selahattin Demirtaş’ın kitaplarıyla sınırlı kalmayan cezaevi, Mehmet Uzun’un kitabı 'Siya Evînê', Kürtçe olduğu için 8 ay sonrasında mahpuslara verildi. Cezaevinde Kürtçe sözde serbest ama fiilen yasak. Toplatma, yasaklama kararı olmayan kitap 8 ay boyunca kurulda 'Kürtçe bilen kimse yok' denilerek bekletilmiş.

‘Türkiye, hukuk devletidir deme bakanlığı’, bu hukuksuzlukları ne zaman sonlandıracaksınız?"

The Pitt, en iyi erkek oyuncu ve en iyi drama dizisi ödüllerinin ikisini de kazandı.

Kaynak,FREDERIC J. BROWN/AFP via Getty Images

Adolescence geceye damga vurdu

Ödülleri kazananların listesi şöyle:

En İyi Drama Dizisi

• KAZANAN: The Pitt (HBO Max)
• Andor (Disney+)
• The Diplomat (Netflix)
• The Last of Us (HBO Max)
• Paradise (Hulu)
• Severance (Apple TV+)
• Slow Horses (Apple TV+)
• The White Lotus (HBO Max)

• En İyi Komedi Dizisi

• KAZANAN: The Studio (Apple TV+)
• Abbott Elementary (ABC)
• The Bear (Hulu)
• Hacks (HBO Max)
• Nobody Wants This (Netflix)
• Only Murders in the Building (Hulu)
• Shrinking (Apple TV+)
• What We Do in the Shadows (Hulu)

• En İyi Mini Dizi

• KAZANAN: Adolescence (Netflix)
• Black Mirror (Netflix)
• Dying for Sex (Hulu)
• Monsters: The Lyle and Erik Menendez Story (Netflix)
• The Penguin (HBO Max)

• En İyi Aktör - Drama

• KAZANAN: Noah Wyle - The Pitt (HBO Max)
• Sterling K Brown - Paradise (Hulu)
• Gary Oldman - Slow Horses (Apple TV+)
• Pedro Pascal - The Last of Us (HBO Max)
• Adam Scott - Severance (Apple TV+)

• En İyi Aktrist - Drama

• KAZANAN: Britt Lower - Severance (Apple TV+)
• Kathy Bates - Matlock (CBS)
• Sharon Horgan - Bad Sisters (Apple TV+)
• Bella Ramsey - The Last of Us (HBO Max)
• Keri Russell - The Diplomat (Netflix)

• 

  Kaynak,Michael Buckner/Variety via Getty Images

  İspanyol aktör Javier Bardem, kırmızı halıya Filistin kefiyesi ile geldi.

  En İyi Aktör - Komedi

• KAZANAN: Seth Rogen - The Studio (Apple TV+)
• Adam Brody - Nobody Wants This (Netflix)
• Jason Segel - Shrinking (Apple TV+)
• Martin Short - Only Murders in the Building (Hulu)
• Jeremy Allen White - The Bear (Hulu)

• En İyi Aktrist - Komedi

• KAZANAN: Jean Smart - Hacks (HBO Max)
• Uzo Aduba - The Residence (Netflix)
• Kristen Bell - Nobody Wants This (Netflix)
• Quinta Brunson - Abbott Elementary (ABC)
• Ayo Edebiri - The Bear (Hulu)

• En İyi Aktör - Mini Dizi

• KAZANAN: Stephen Graham - Adolescence (Netflix)
• Colin Farrell - The Penguin (HBO Max)
• Jake Gyllenhaal - Presumed Innocent (Apple TV+)
• Bryan Tyree Henry - Dope Thief (Apple TV+)
• Cooper Koch - Monsters: The Lyle and Erik Menendez Story (Netflix)

• En İyi Aktrist - Mini Dizi

• KAZANAN: Cristin Milioti - The Penguin (HBO Max)
• Cate Blanchett - Disclaimer (Apple TV+)
• Meghan Fehy - Sirens (Netflix)
• Rashidah Jones - Black Mirror (Netflix)
• Michelle Williams - Dying for Sex (Hulu)

• 

  Kaynak,FREDERIC J. BROWN/AFP via Getty Images

   Cristin Milioti, The Penguin'deki rolüyle ödül aldı.

  En İyi Yardımcı Aktör - Drama

• KAZANAN: Tramell Tillman - Severance (Apple TV+)
• Zach Cherry - Severance (Apple TV+)
• Walton Goggins - The White Lotus (HBO Max)
• Jason Isaacs - The White Lotus (HBO Max)
• James Marsden - Paradise (Hulu)
• Sam Rockwell -The White Lotus (HBO Max)
• John Turturro - Severance (Apple TV+)

• En İyi Yardımcı Aktrist - Drama

• KAZANAN: Katherine LaNasa - The Pitt (HBO Max)
• Patricia Arquette - Severance (Apple TV+)
• Carrie Coon - The White Lotus (HBO Max)
• Julianne Nicholson - Paradise (Hulu)
• Parker Posey - The White Lotus (HBO Max)
• Natasha Rothwell - The White Lotus (HBO Max)
• Aimee Lou Wood - The White Lotus (HBO Max)

• En İyi Yardımcı Aktör– Komedi

• KAZANAN: Jeff Hiller - Somebody Somewhere (HBO Max)
• Ike Barinholtz - The Studio (Apple TV+)
• Colman Domingo - The Four Seasons (Netflix)
• Harrison Ford - Shrinking (Apple TV+)
• Ebon Moss-Bachrach - The Bear (Hulu)
• Michael Urie - Shrinking (Apple TV+)
• Bowen Yang - Saturday Night Live (NBC)

• En İyi Yardımcı Aktrist – Komedi

• KAZANAN: Hannah Einbinder - Hacks (HBO Max)
• Liza Colón-Zayas - The Bear (Hulu)
• Kathryn Hahn - The Studio (Apple TV+)
• Janelle James - Abbott Elementary (ABC)
• Catherine O'Hara - The Studio (Apple TV+)
• Sheryl Lee Ralph - Abbott Elementary (ABC)
• Jessica Williams - Shrinking (Apple TV+)

• En İyi Yardımcı Aktör – Mini dizi

• Javier Bardem - Monsters: The Lyle And Erik Menendez Story (Netflix)
• Bill Camp - Presumed Innocent (Apple TV+)
• KAZANAN: Owen Cooper - Adolescence (Netflix)
• Rob Delaney - Dying For Sex (Hulu)
• Peter Sarsgaard - Presumed Innocent (Apple TV+)
• Ashley Walters - Adolescence (Netflix)

• En İyi Yardımcı Aktrist – Mini dizi

• KAZANAN: Erin Doherty - Adolescence (Netflix)
• Ruth Negga - Presumed Innocent (Apple TV+)
• Deirdre O'Connell - The Penguin (HBO Max)
• Chloë Sevigny - Monsters: The Lyle And Erik Menendez Story (Netflix)
• Jenny Slate - Dying For Sex (Hulu)
• Christine Tremarco - Adolescence (Netflix)

• En İyi Senaryo - Komedi

• Quinta Brunson - Abbott Elementary
• Lucia Aniello, Paul W. Downs and Jen Statsky - Hacks
• Nathan Fielder, Carrie Kemper, Adam Locke-Norton, Eric Notarnicola - The Rehearsal
• Hannah Bos, Paul Thureen, Bridget Everett - Somebody Somewhere
• KAZANAN: Seth Rogen, Evan Goldberg, Peter Huyck, Alex Gregory, Frida Perez - The Studio
• Sam Johnson, Sarah Naftalis, Paul Simms - What We Do in the Shadows

• En İyi Senaryo – Drama

• KAZANAN: Dan Gilroy - Andor
• Joe Sachs - The Pitt
• R. Scott Gemmill - The Pitt
• Dan Erickson - Severance
• Will Smith - Slow Horses
• Mike White - The White Lotus

• En İyi Senaryo – Mini Dizi

• KAZANAN: Jack Thorne, Stephen Graham - Adolescence
• Charlie Brooker, Bisha K. Ali - Black Mirror
• Kim Rosenstock, Elizabeth Meriwether - Dying for Sex
• Lauren LeFranc - The Penguin
• Joshua Zetumer - Say Nothing

• En İyi Yönetmen – Komedi

• Janus Metz, Andor
• Amanda Marsalis, The Pitt
• John Wells, The Pitt
• Jessica Lee Gagné, Severance
• Ben Stiller, Severance
• KAZANAN: Adam Randall, Slow Horses
• Mike White, The White Lotus

• En İyi Yönetmen – Drama

• Ayo Edebiri, The Bear
• Lucia Aniello, Hacks
• James Burrows, Mid-Century Modern
• Nathan Fielder, The Rehearsal
• KAZANAN: Seth Rogen, The Studio

• En İyi Yönetmen – Mini Dizi

• KAZANAN: Philip Barantini, Adolescence
• Shannon Murphy, Dying for Sex
• Helen Shaver, The Penguin
• Jennifer Getzinger, The Penguin
• Nicole Kassell, Sirens
• Lesli Linka Glatter, Zero Day

Süreç, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın, konsere ilişkin "hayasızca hareketler" ve "teşhircilik" iddiasıyla soruşturma açmasıyla başladı.

Soruşturmada grubun konserdeki dans ve gösterilerinde "edep, iffet, ar ve haya duyguları, edep törelerine saldırı niteliği taşıyan" hareketlerde bulunduğu iddia edildi.

Savcılık bu hareketlerin çocukları ve gençleri olumsuz etkilediğini söyledi.

Manifest grubu üyeleri bu soruşturma kapsamında ifade verdi.

Mahkeme, 9 Eylül'de grup üyelerinin yurtdışı çıkış yasağı ve imza yoluyla adli kontrol şartıyla serbest bırakılmasına hükmetti.

Manifest mahkeme kararının ardından yaptığı açıklamada "Sahnemizde gerçekleştirdiğimiz şovun tüm sorumluluğunu almakla birlikte, amacımızın kimseyi rahatsız etmek ya da hassasiyetlerini göz ardı etmek olmadığının bilinmesini isteriz" demişti.

'Kararın kapsamı genişletilebilir'

BBC Türkçe'ye konuşan Bilgi Üniversitesi Prof. Dr. Yaman Akdeniz, bu görüntülerin "her müzik konserinde karşımıza çıkabileceğini" vurgulayarak, milli güvenlik ve kamu düzeniyle ilişkilendirilemeyeceğini söylüyor:

"Bu kararı, milli güvenlik ve kamu düzeninin korunması gibi gerekçelerle bağdaştıramıyorum. Türkiye'de milli güvenlik ve kamu düzeninin bir konser görüntüleriyle bozulabileceğini düşünmek istemiyorum."

Akdeniz, bu kararın bir başka örneğinin yakın zamanda Grup Yorum hakkında verildiğini hatırlatıyor.

Grup Yorum'un 2006-2024 yıllarında YouTube'da 56 farklı kanalda yayınlanan ve toplamda 205 milyon kez izlenen 450'den fazla videosunun, 5651 sayılı yasanın 8/A maddesi kapsamında, "milli güvenlik ve kamu düzeninin korunması" gerekçesiyle erişime engellendiğini söylüyor:

"Grup yorumun haziran başında Youtube, Spotify ve Apple Müzik üzerinden albümlerinin sansürlenmesi söz konusu olmuştu.

"Yine benzer bir şekilde milli güvenlik ve kamu düzenin korunmasıyla ilgili madde kullanılarak bu karar alınmıştı.

"Benzer bir durum şu an Manifest grubunun konser görüntülerine ilişkin olarak verildi."

Akdeniz ayrıca, erişim engeline konu olan ilgili yasa maddesine dair Anayasa Mahkemesi'nin önemli kararları olduğunu belirtiyor:

"Anayasa mahkemesi zaten 8/a maddesinin yapısal sorunlar taşıdığını ve anayasaya aykırı olduğunu hükmetti 2023 yılında ancak yasa halen yürürlükte."

"Keyfiyete izin veren bu hükümle birlikte bu karar da genişleyebilir. Yarın öbür gün Manifest grubunun YouTube videoları için de kullanılabilir."

Yasa ne diyor?

Manifest'in konser içeriklerine ilişkin yasak, internet ortamında yapılan yayınlarla alakalı düzenlemeleri içeren 5651 sayılı kanunun 8/A maddesi çerçevesinde getirildi.

Bu maddeye göre "Yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması" gidi durumlardan dolayı ilgili içeriğin çıkarılması ve/veya erişime engellenmesi yönünde karar verilebiliyor.

Maddede ayrıca "İçerik çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi kararının gereği, derhâl ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren dört saat içinde yerine getirilir" ifadeleri yer alıyor.

Manifest nedir?

Manifest grubu, oldukça kısa bir zamanda büyük bir yükselişle dikkat çekti.

Hypers New Media ajansının Big5 Türkiye adlı yetenek yarışmasının kazananları Mina Solak, Esin Bahat, Zeynep Sude Oktay, Lidya Pınar, Sueda Uluca ve Emine Hilal Yelekçi'den oluşuyor.

Grup, Big5 yarışmasının bitmesinin ardından 16 ve 17 Şubat'ta İstanbul'da verdiği lansman konserleriyle sahne hayatına başladı.

Aradan geçen sürede birçok festival ve sahnede on binlerce hayranıyla bir araya geldi.

Grubun ilk albümü "Manifestival" 13 Haziran'da yayımlandı. Grup, Haziran'da Türkiye turnesi düzenleyeceğini duyurdu.

Grubun sosyal medya platformları Instagram, TikTok, X ve YouTube'da ise toplam iki milyon kadar takipçisi bulunuyor.

Müzik uygulaması Spotify'daki aylık dinleyici sayısı ise 4.2 milyonun üzerinde.

Manifest'in sosyal medya hesaplarında yer alan güncel turne takvimine göre grup Eylül, Ekim ve Kasım'da Bursa, İzmir, Konya, Antalya, Adana, Gaziantep, Eskişehir, Samsun, Trabzon ve Ankara'da sahne alacak.

Bu büyük başarıda rol alan orkestra üyelerinin her biri, Doğu’dan yükselen bir sanat çığırının öncüsü oldular ve sanat çevrelerinden büyük takdir gördüler.

Orkestrada yer alan sanatçılar

Orkestranın şefliğini, Van’ın Erciş ilçesindeki Güzel Sanatlar Lisesi müzik öğretmeni ve üniversitede doktora öğrencisi olan Fatih Marufoğlu üstlenirken; başkemancı (konzertmeister) olarak Dr. Öğr. Üyesi Canan Fidan Erten yer aldı.

Solist olarak sahneye çıkan isimler arasında, Ruşen Arslanargun, Prof. Dr. Serap Yükrük ve Mehtap Arslanargun bulundu.

Enstrüman gruplarına göre Viyana kadrosu şöyle oluştu:

1.Keman: Canan Fidan Erten (Konzertmeister), Sümeyye Duman, Alper Alkoç, Şevval Sevgili, Üsame Feyat

2.Keman: Zehra Dilsiz Çakır, Diyar Kurt, Pervin Sungu, Sinem Uzun, Serhat Tok

Viyolalar:
Siyar Köksal, Orkan Demir, Ezgi Tuğrul Akyüz, Ezgi Nur Ece

Viyolonseller:
Ruşen Arslanargun, Seyfullah Feyat, Mert Tileklioğlu, Semanur Adsaz

Kontrbas:
Ecenur Fidan Kanber

Nefesliler:
Obua: Zerrin Tan

Flüt: Yeşim Aldemir

Pikolo: Taylan Deniz Aras

Perküsyon:
Faruk Çiftçi

Bu isimlerin her biri yalnızca birer müzisyen değil, aynı zamanda Türkiye’nin kültür elçileri oldu. Festivalde Viyana City Hall, MuTh Konser Salonu, House of Strauss ve Musikverein Altın Salon gibi prestijli mekânlarda sahne aldılar. Hem Batı klasiklerine hem de Türkçe ve Kürtçe halk ezgilerine yer verilen konserlerde, çok sesli müziğin Anadolu’dan yükselen sesi yankılandı.

Orkestranın kuruluş sürecinde Prof. Dr. Serap Yükrük’ün vizyonerliği ve Dr. Öğr. Üyesi Canan Fidan Erten’in teknik ve sanatsal desteği belirleyici oldu. Ayrıca Viyana sürecinde lisans ve yüksek lisans eğitimini üniversitemizde tamamlayan şu anda Hakkari Üniversitesi'nde görev yapan Dr. Öğretim Üyesi Siyar Köksal projede yoğun emek harcadı. Üniversite Rektörü Prof. Dr. Hamdullah Şevli’nin manevi desteği, orkestra üyelerine uluslararası sahnede güven verdi.

Her hafta Erciş’ten Van’a gelip prova yapan şef Fatih Marufoğlu’ndan, eğitim-öğretim sorumluluklarını aksatmadan disiplinle çalışan müzisyenlere kadar bu kadro, gönüllülüğün ve sanat aşkının canlı örneği oldu.

Van YYÜ Akademik Orkestrası sadece bir müzik topluluğu değil, aynı zamanda Van’da çok sesli müzik eğitiminin kurumsallaşması yolunda atılmış önemli bir adım olarak görülüyor. Doğu’nun kültür ve sanat merkezi olma potansiyelini taşıyan Van, bu başarıyla birlikte yeniden ulusal ve uluslararası sanat çevrelerinin dikkatini çekti.

Özel Haber: Leyla Mihrinaz Engin