Van'daki engelli sorunları Meclis'e taşındı: 4 Bakana 20 soru

Vanmed Haber Merkezi - DEM Parti Van Milletvekilleri Pervin Buldan, Zülküf Uçar, Gülcan Kaçmaz Sayyiğit, Sinan Çİftyürek, Gülderen Varlı ve Mahmut Dindar, Van'da yaşayan engellilerin yaşadıkları çeşitli sorunlarla ilgili olarak Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, Adalet Bakanı Yılmaz Tunç ve Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin'in yazılı olarak cevaplaması talebiyle TBMM Başkanlığına 20 sorudan oluşan bir önerge verdi.

Kentin altyapı yetersizliği nedeniyle engellilerin yaşadığı sorunların yanı sıra 3 Aralık Dünya Engelliler Günü'nde gerçekleştirilen ve eleştirilere neden olan programda yaşananların aktarıldığı önergede, şu tespitlerde bulunuldu:

"Seçim bölgem Van ilinde yaşayan engelli bireylerin yaşadığı sorunlar sık sık basına da konu olmaktadır. Van’da yaşayan engelli bireyler; yüksek kaldırımların olmasından, kendileri için yapılan rampaların önüne park edilen araçlardan, üst ve alt geçitlerde asansör olmamasından gerek restoran ve kafelerin gerekse iş yerlerinin kendilerine göre dizayn edilmemesinden ve üst geçitlerde asansör olmamasından kaynaklı sorunlar yaşamaktadır. Van ilinde erilebilir olan bina, yol, kaldırım, toplu taşıma aracı, sosyal alan ve benzeri mekan/araç sayısı çok sınırlıdır. Kamu kurumlarının çoğunluğunda işaret dili tercümanı istihdam edilmemektedir. Kamu kurumları yasal istihdam kotalarını doldurmamaktadır. Kayyum politikaları nedeniyle 8 yıldır gasp altında olan Van ili engelliler için de erişebilir ve yaşanılabilir bir kent değildir.

Yine Van’da basına yansıyan haberlere göre; Van Valiliği, Millî Eğitim Müdürlüğü, Van İl Müdürlüğü ile Aile Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü tarafından kentte, 'Çözüm Sende' adı altında bir etkinlik düzenlenmiştir. İpekyolu İlçesi sınırlarında bulunan bir düğün salonunda düzenlenen etkinlikte modern geleneksel dans gösterimi ile Zeybek oyunları etkinliği için getirilen biri de 7. Sınıf öğrencisi olan iki öğrenciye gelinlik ve damatlık giydirilerek, düğün salonunda zeybek oynatılmıştır. 6 Ekim günü Van’ın Beşyol Meydanı’nda polis aracına zarar verdiği gerekçesiyle yüzde 70 zihinsel engelli 22 yaşındaki M.P’ darp edilerek göz altına alınmıştı.  Hastane raporlarında vücudunun bazı bölgelerinde darp izleri görülmüş ve 'Yüzde ve boyunda yaygın hiperemi, basit tedavi yöntemi ile giderilebilir. Hayati tehlikesi yoktur' yönünde sağlık raporu verilmiştir."

Önergede, ilgili Bakanların cevaplaması talep edilen sorular ise, şöyle:

"

1. Van ilinde yaşayan engelli bireylerin sorunlarına ilişkin bakanlığınızın yaptığı bir çalışma var mıdır? Yapılan bir çalışma var ise kamuoyu ile ne zaman paylaşılacaktır?
2. Van ilinde yaşayan toplam engelli birey sayısı kaçtır? Engellilerin toplam nüfusa oranı nedir?
3. Van’da yoksulluk nedeniyle destek verilen engelli sayısı kaçtır?
4. Van’da engellilerin işsizlik oranı ve işgücüne katılma oranı ne kadardır?
5. Van’da kamu kurumlarında istihdam edilen engeli birey sayısı kaçtır? Engelli bireylerin çalıştığı bu kamu kurumları hangileridir? Engelliler hangi birimlerde istihdam edilmektedirler? Bu işyerinin erişilebilirlik koşulları ne düzeydedir?
6. Van’da kamu kurumlarında istihdam edilen engeli birey sayısı kaçtır? Engelli bireylerin çalıştığı bu kamu kurumları hangileridir? Engelliler hangi birimlerde istihdam edilmektedirler? Bu işyerinin erişilebilirlik koşulları ne düzeydedir?
7. Van’da engelli bireyler için yaratılan sosyal olanak nelerdir? Kırsal alanda yaşayan engelli bireylere sağlanan bir ulaşım imkânı var mıdır?
8. Van’da evde bakım desteği alan  engelli birey sayısı kaçtır? Engelli bakım desteği alan kişilerin cinsiyet dağılımı nedir?
9. Van’daki toplu taşıma araçlarının erişilebilir olmaması, yüksek kaldırımların olması, engelliler için yapılan rampaların önüne park eden araçların yaptırımsız/denetimsiz kalması ve üst/alt geçitlerde asansör olmaması nedeniyle engellilerin hangi hakları ihlal edilmektedir? Bu hak ihlallerinin önüne geçmek amacıyla hangi tedbirleri alacaksınız?
10. “Çözüm Sende” adı altında Van’da bulunan bir düğün salonunda düzenlenen etkinlikte “engelli çocuklara gelinlik- damatlık giydirilmesi iddiası” nedeniyle başlatılan bir soruşturma var mıdır? Etkinliği hangi kurum düzenlemiştir? Yetkililer hakkında yürütülen bir soruşturma mevcut mudur?
11. 6 Ekim günü Van’ın Beşyol Meydanı’nda yüzde 70 zihinsel engelli 22 yaşındaki M.P’nin darp edilerek göz altına alınmasına ilişkin bakanlığınızın yaptığı bir soruşturma var mıdır? Bakanlığınız şiddet gören engelli birey için herhangi bir çalışma başlatmış mıdır? Bakanlığınızın personellerinin engelli haklarına ilişkin eğitilmesi amacıyla bir çalışma başlatacak mısınız?
12. Van ceza ve infaz kurumlarında bulunan engelli ve 65 yaş üstü tutuklu ve hükümlü sayısı kaçtır? Van cezaevleri engelli ve yaşlı bireylerin ihtiyaçlarına göre nasıl karşılanmaktadır? Engelli  Tutuklu ve hükümlülerin yaşam koşullarına göre olanaklar oluşturulmamışsa bunun gerekçesi nedir?
13. Van merkez ve ilçelerinde eğitim gören engelli birey sayısı kaçtır?  Engel durumundan dolayı örgün eğitime devam edemeyen öğrenci sayısı kaçtır? Okullarda bireysel desteğe ihtiyaç duyan öğrenci sayısı kaçtır? Eğitim alanında engelli bireylere sağlanan olanaklar nelerdir?
14. Van’da milli eğitime bağlı kamu kurumlarında istihdam edilen engelli bireylerin sayısının toplam kamu personeline göre oranı nedir? Van özelinde milli eğitime bağlı kamu kurumlarında engelli istihdam kotası doldurulmuş mudur? Milli eğitime bağlı kamu kurumlarında istihdam edilen engellilerin cinsiyet dağılımı ne şekildedir?
15. Van’da özel rehabilitasyon merkezlerinden hizmet alan engelli birey sayısı kaçtır? Bu kişilerin yaş ve cinsiyet dağılımı nedir? Bu kişilere ve ailelerine sunulan destekler nelerdir?
16. Van’da evde bakım desteği alan engellilere ve ailelerine verilen eğitim destekleri nelerdir?
17. Van’da sertifikalı işaret dili eğitimi alan engelli veya engelsiz birey sayısı kaçtır? Van’da işitme engellilerin iletişim alanlarını çoğaltmak amacıyla işaret dili eğitimlerini geliştirmek için yürütülen çalışmalar nelerdir?
18. Van merkez ve ilçelerinde eğitim gören engelli öğrenci sayısı kaçtır?  Engel durumundan dolayı örgün eğitime devam edemeyen öğrenci sayısı kaçtır? Okullarda bireysel desteğe ihtiyaç duyan engelli öğrenci sayısı kaçtır? Eğitim alanında engelli bireylere sağlanan olanaklar nelerdir?
19. Van’da taşımalı eğitimin yapıldığı yerlerde engelli bireyler için yaratılan alternatifler nelerdir?
20. Taşımalı eğitimde engelli bireylere ilişkin alınan önlerler ve sağlanan olanaklar nelerdir?"