Dindar, 1990’lı yıllardaki faili meçhul cinayetler için Meclis araştırması istedi

DEM Parti Van Milletvekili Mahmut Dindar, 1990’lı yıllarda Van ve ilçelerinde yaşanan faili meçhul cinayetlerin aydınlatılması amacıyla Meclis Araştırması açılması için önerge verdi. Dindar, Hacı Mete cinayeti başta olmak üzere 23 yurttaşın ölümüne ilişkin dosyaların yeniden incelenmesini, kamu görevlilerinin sorumluluklarının araştırılmasını ve mağdur ailelerin taleplerinin karşılanmasını istedi.

VANMED HABER MERKEZİ - Önergesinde Kürt meselesinin cumhuriyet tarihi boyunca çözümsüz bırakılmasının ve 12 Eylül 1980 darbesi sonrasında güvenlikçi politikaların öne çıkmasının bölgede ağır insan hakları ihlallerine zemin hazırladığını belirten Dindar, 1990’lı yıllarda yaşanan çok sayıda cinayetin hâlâ aydınlatılmadığına dikkat çekti.

Dindar, faili meçhul cinayetlerin önemli bir bölümünde soruşturmaların hiç yürütülmediğini ya da zamanında ve etkili biçimde sonuçlandırılmadığını, bazı dosyaların ise şüpheli konumundaki kamu görevlilerinin denetiminde soruşturulduğunu ifade etti.

Hacı Mete cinayetinde soruşturma ihmalleri

Meclis araştırması önergesinin gerekçesinde 1996 yılında Van'ın Başkale ilçesinde katledilen 58 yaşındaki Hacı Mete'nin dosyasına geniş yer verildi.

Başkale'nin Belliyurt köyünde yaşayan Hacı Mete'nin, Başkale Merkez Jandarma Komutanlığına çağrıldıktan sonra ortadan kaybolduğu, iki hafta sonra 5 Ekim 1996'da Ortayol köyü yakınlarında elleri arkadan bağlı ve başından vurulmuş halde bulunduğu hatırlatıldı.

Cinayete ilişkin soruşturmanın yıllarca etkili biçimde yürütülmediği belirtilen önergede, savcılık talimatlarına rağmen jandarma birimlerinin uzun süre somut bir işlem yapmadığı kaydedildi.

Savcı Mehmet Emin Elçi'nin 2009, 2010 ve 2011 yıllarında soruşturmadaki eksikliklere ilişkin üç ayrı uyarıda bulunduğu, buna rağmen dosyada gerekli işlemlerin yapılmadığı ifade edildi.

Hacı Mete'nin torunu Cumhur Mete'nin 14 Mart 2011'de yeni tanık isimleri bildirmesine rağmen bu başvurunun da sonuçsuz kaldığı, Başkale Cumhuriyet Savcılığının 28 Mart 2012'de 15 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle takipsizlik kararı verdiği aktarıldı.

Van'da 23 yurttaşın dosyası gündemde

Dindar, Hacı Mete cinayetinin yanı sıra Van merkez ve Başkale, Gürpınar, Çatak ve Gevaş ilçelerinde farklı tarihlerde yaşamını yitiren 23 yurttaşın dosyasının da araştırılmasını istedi.

Önergede Muhyettin Aktaş, Orhan Karaağar, Seyvan Anog, Yahya Ş., Mehmet İldal, Ferhat Yılbır, İbrahim Yılbır, Hani Bay, Selahattin Sümer, Adnan Işık, Hafiz Maskan, Abdulaziz Zeytin, Mehmet Aksarı, İsmail Toka, Zehra Şapkacı, Fevzi Ertürk, Mehmet Ey, Şemsettin Gezici, Abit Yurtseven, Hacı Mete, Halil Çelik, Hüssam Petan ve Servet Turgut'un isimleri sıralandı.

Servet Turgut'un 30 Eylül 2020'de yaşamını yitirmesine de değinilen önerge, 1990'lı yıllardaki cinayetlerin yanı sıra daha yakın dönemde yaşanan hak ihlallerinin de araştırılması talebini içeriyor.

Aileler için özür ve tazminat talebi

Dindar, yaşam hakkının Anayasa'nın 17'nci maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 2'nci maddesiyle güvence altına alındığını hatırlatarak devletin etkili, bağımsız ve tarafsız soruşturma yürütme yükümlülüğüne dikkat çekti.

Önergede, şüphelerin kamu görevlileri üzerinde yoğunlaştığı olaylarda soruşturmaların aynı birimler tarafından yürütülmesinin önlenmesi gerektiği belirtildi. Ayrıca insanlığa karşı suç kapsamında değerlendirilebilecek ağır insan hakları ihlallerinde zamanaşımı engelinin kaldırılmasına yönelik yasal düzenlemeler yapılması istendi.

Dindar, Meclis araştırmasıyla şu başlıkların incelenmesini talep etti:

  • Van'daki 23 yurttaşa ilişkin adli ve idari dosyaların yeniden incelenmesi,
  • Soruşturmaların sürüncemede bırakılmasında ihmali bulunan kamu görevlilerinin tespit edilmesi,
  • Faili meçhul cinayetlerin tüm yönleriyle araştırılması,
  • Mağdur ailelerden resmî özür dilenmesi,
  • Ailelerin maddi ve manevi zararlarının karşılanması,
  • Zamanaşımı engelinin aşılmasına yönelik yasal düzenlemelerin belirlenmesi.

Dindar, toplumsal barışın sağlanması ve geçmişle yüzleşmenin mümkün olabilmesi için faili meçhul cinayetlerin aydınlatılması, mağdur ailelerin adalet taleplerinin karşılanması ve cezasızlıkla mücadele edilmesi amacıyla Meclis Araştırması açılmasını istedi.

TÜM HABERLER